Аслияб гьумералде

Нужее баяналъе

Нужее баяналъе

 

  1. Имам Тирмизиясул Аварагасул ﷺ хIакъалъулъ хъвараб машгьураб тIехьалда цIар щиб?

– «Шамаил МухIаммадия».

  1. «Шамаил» щиб жо кколеб?

– «Шамаил» ккола чиясул тIабигIаталъул ва рукIа-рахъиналъул бицунеб жо.

  1. Лъеберабилеб жузалда жаниб чан сура бугеб?

– 37 сура буго.

  1. Къуръаналда бугеб кIиго сураялда абула «Ихлас» абун. Щал гьел?

– Сура «Ихлас» ва «Кафирун».

  1. Аятул Курси щиб сураялда бугеб?

– Сура «Бакъараялда», аят 255.

  1. Суннатаб буго цо-цо сурабазда хадуб абизе Лаилагьа илла ллагь валлагьу акбар абун. Щал гьел сураби?

- Сура «ЗухIаялда» ва гьелда хадур ругелщинал сурабазда.

  1. «Жин» абун сураялда цIар щай тараб?

– Щайгурелъул авалалда аварагасде ﷺ хитIаб гьабун букIиналъ жиналги рехсон.

  1. Рузман къоялъ ва сордоялъ цIализе бихьизабураб сура кинаб кколеб?

– Сура «Кагьф» ккола.

  1. Кинав асхIабасул цIар рехсараб Къуръаналда?

– Зайд бин ХIарис, сура «ал-АхIзаб», аят 37.

  1. Ахирисеб сура киб рещтIараб?

– Мадинаялда.

  1. Алжаналъул кIул щиб?

– Лаилагьа иллаллагь МухIаммадун расулуллагь абураб рагIи.

  1. Авараг щив кколев?

– Гьев ккола жиндихъе вахIю рещтIарав ва гIадамазда гьоркьоб тIибитIизабейин абун жинда амру гьабурав чи.

  1. Расул щив кколев?

– Гьев ккола жиндихъе вахIю рещтIарав ва гIадамазухъе щвезабеян абун амру гьабурав. Щивав расул авараг вуго ва щивав авараг расуллъун гьечIо.

  1. КIал кквей щиб соналъ тIадаблъун гьабураб?

– КIиабилеб гьижрияб соналъ.

  1. ХIеж тIалъиялъул кинал шартIал ругел?

– Ислам, гIакълу, балугълъи, узденлъи, хIежалде ине хIал кIвей, чIужугIаданалда цадахъ махIрамияв чи вукIин.

 

Шамил МухIаммадов

2026-09-15 (РабигIул ахир 1448 с.) №18.


Муфти дандчIвана Сулеймангун

Дагъистаналъул муфти, шайих АхӀмад-афандица, ГӀиса аварагасул цIаралда бугеб централда къабул гьавуна Гъарабудахкент районалъул Параул росулъа гӀараб каллиграфиялъул устар Аширлаев Сулейман. Гьес сайгъат гьабуна хирияб Къуръаналъул жинцаго квералъ хъвараб, цогидаздаса батӀияб нусха. ГӀага-шагарго...


Къинал руччабазе малъа-хъваял

Лъимер гьабизе йигеб заман буго цIакъ кIвар бугеб гIуж. Гьеб заманалда, хасго чIужугIаданалъ, жиндирго сахлъи ва рацIцIалъи, кванил ва цогидалъулги низам цIунизе ккола. Гьединго халкквезе ккола тIад ретIунеб ратIлида хадубги. Лъимер ва жийго квачалдаса цIунизе ккола, тIадкъараб ретIел, угъдул...


Гьикъизе нечараб бицине намусаб

Якьадги росги   Дир якьадалъе бокьун букIана жиндирго квартира къачIан лъугIизабизе ва гьелъ нижеда гьарана кумек. Дир росас, дидаги гьикъичIого, хIажатаб гIарац къарзалъ кьуна. ЛъагIел ана ва гьеб гIарац нахъбуссинабизе гIедегIунев чиги гьечIо. Дир рос нечола ракIалде щвезабизе ва дида...


ХIикматал махлукъатал

КIвахIачал   КIвахIалал абун цIар лъурал хIайванал руго цIакъ хьвади хIинцал жал. Гьез кванала гъотIол тIамхал. Цаби рукIуна бащадал ва цо формаялъул. Цересел хIатIал нахъисездаса халатал руго. Рас буго чахьалдаса мугъзаде сверун бижараб. ЛъикI бихьула, махI бачине кIола, амма гIинда бакIаб...


Бусурбабазул тарихчи ва географ

ГIизудин ибну Шаддад ХӀалаби гьавуна Сириялъул ХIалеппоялда бугеб ХӀалаб шагьаралда, 1217 соналъул лъабабилеб зулхӀижа моцIалъ, гьижрияб 613 соналда. Тарихалъул ва географиялъул рахъалъ жиндирго хIалтIабазул кумекалдалъун ибну Шаддад вахъана жиндир гIасруялъул машгьурал тарихчагӀазул...