Аслияб гьумералде

Нухлул къанунал цIуни

Нухлул къанунал цIуни

Кинал ругониги балагьал рачIиндал нилъеца цоцазе кумек гьабула. Гьеб буго тIабигIияб жоги. Амма буго щибаб къойил кколеб балагь, нилъги жинде ругьунлъараб. Гьебги ккола нухазда кколел авариял. 2026 соналъул лъабго моцIида жаниб ккана 357 авария, хвана 61 чи, лъукъана 510-яв, гьезда гьоркьор руго лъималги.

 

Нилъер гIемерисезда, рулалда нахъа гIодор чIедал, хIатIазда гьоркь ракь букIин кIочон толеб буго. Хасго гIолохъанаб гIелалъ нухлул къанунал цIунулелго гьечIо.  Машина ккола, пуланаб алат гуребги, кIудияб жавабчилъи бугеб ишги. Гьеб ккола аманат, гьелъухъ жавабги кьезе буго.

ГIемерисел авариял ккола чияр нухде рачIиналдалъун, ай машина хехго бачиналдалъун, машина бачунаго телефоназде руссиналдалъун. Гьединлъидал, щивав шоферасда лъазе ккола, рулалда нахъа вукIаго гьес жаваб кьезе кколеблъи, жиндирго гуребги, цадахъ рекIаразулги, лъелго хьвадулезулги. Гьеб ккола жамгIияталдаги Аллагьасдаги ﷻ цебе бугеб жавабчилъи.

Масала, нухдасан уней йиго, коляскагун, чIужугIадан. Шоферас машина лъалхъинабуна ва ва гьей йиччала. Гьеб буго лъикIлъи гьаби ва гьесие кириги щвана. Цогидав хехго уна, лъелго хьвадулелги хIинкъизарун. Гьезда гьоркьоб бугеб батIалъи чанго секундалъул гурони букIунаро, амма хIасил батIи-батIияб ккезе рес буго. Иман загьирлъула рагIабаздалъун ва дугIаялдалъун гуребги, хьвада-чIвадиялдалъунги. Аварагас ﷺ абуна: «Зарал ккезабулеб жо нухдаса нахъе босиги иманалъул бутIа буго», - ян (Бухари, Муслим).

Нух буго хIалбихьи. Щибаб светофор, щивав лъелго хьвадулев, щибаб хIукму - гьеб ккола инсанас жинцаго тIаса бищараб нух. Гьеб тIасабищиялъ яги Аллагь разилъиялде гIагар гьарула яги мунагьал гьариялъе сабаблъун лъугьуна.

Руго гIадатиял ва амма кIвар бугел къагIидаби:

- Аллагь ﷻ рехсеялдалъун сапар байбихьи;

- машинаялда цадахъ ругел гIадамал Аллагьас ﷻ дуде божун тараб аманат букIин;

- нухазда хьвадиялъул къагIидаби цIуни;

- гIедегIунгутIи.

Аварагас ﷺ абуна: «Лебалав чи ккола кьалда бергьарав гурев, ццин бахъиндал жиндаго кверщел гьабизе кIварав», - ян (Бухари).

Гьарула ТIадегIанав Аллагьасда ﷻ нилъги, нилъер хъизамалги, жамгIиятги заралалдаса цIунагиян, гIакълу, сабру, жавабчилъи кьегийилан. Амин.

 

 

Шамил МухIаммадов, муфтияталъул ЦТОялъул вакил

2026-08-01 (Сафар 1448 с.) №15.


Къеч буссинабулеб

Риидал хъарпуз гIемер кванала. Гьелъ къеч буссинаби гуребги, сахлъиялъеги пайда гьабула. Лъим, витаминал, минералазул ва антиоксидантазул къадар цIикIкIараб букIиналъ, хъарпуз рикIкIуна риидалил бищунго сахлъиялъе пайдаял кванил нигIматазул цояблъун.   Хъарпузалъулъ букIуна 90 проценталде...


Дагъистаналъул муфтияталъул вакилзаби щвана Беларусиялде

Беларусиялъул муфти Абубекир Шабановичасухъе гьоболлъухъе щвана Дагъистан Республикаялъул муфтияталъул делегация. Гьелъие нухмалъи гьабуна регионал церетӀезариялъул департаменталъул начальник АхӀмад Надирбеговас. Гьединго делегациялда гьоркьор рукӀана ДРялъул муфтияталъул пресс-хъулухъалъул...


Тушбабаздехунги букIана гIафву

Аварагзабазул тIабигIа-таздасан ккола хIилму ва гурхIи. Аллагьас ﷻ Аварагасдехун абулеб буго: «Дуца гIадамаздехун гьабулеб гIамалалъулъ бигьаяб, хIеренаб нух тIаса бище ва жагьилал гIадамаздасаги вусса», ай гьез гьабуралда релълъараб ахIмакъаб гьабугейин ва гьезул рагIи-гIамал гIадахъги...


Хварал нухда регIулев

«Хвел-хоб кIочараб, къойил холел гIадамазул хабар рагIаниги нилъго хвелин ракIалдецин кколареб гIажаибаб дунял бачIун буго». Гьединал пикрабазда вукIаго, ракIалде бачIана хварал чагIи чурулев чиясулгун гара-чIвари гьабизе лъикI букIинаанин абураб пикру. ЦIех-рех гьабулаго, гьединав чи...


ХIикматал махлукъатал

Квокка Квокка ккола унго-унголъунги гIажаибаб ва цIакъ хIикматаб хIайван. Гьелда абула «Ракьалда бищун талихIаб хIайваниланги». Гьаб ккола кенгуруялъул хъизамалдаса гьитIинабго хIайван. Гьелъул кIодолъи-гьитIинлъи буго гIага-шагарго рукъалъул катил гIадаб. Черхалъул халалъи: 40-54 см,...