Аслияб гьумералде

ЛъикIлъиялъ бекье хур

ЛъикIлъиялъ бекье хур

КIвар кьоге мацIихъабаз бицунелде ва къватIул харбазде. ХIаракат бахъе гIадамаз гьабулеб лъикIаб иш бихьизе. ГъалатIал кколарев чи вукIунаро, амма лъил бугониги ккараб гъалатI гIочIода чIвазе лъугьунге. Гьедин гьабиялъ лъиего пайда кьоларо. Чияр гIунгутIаби рехсеялъ я мун яги дов чи талихIавлъун гьавуларо.

Халккве дурго черхалда хадуб. Сахлъиялдаса лъикIаб нигIмат цоги гьечIелъулха. Киданиги кIочонге Аллагь духъ балагьун вукIин. ГIибадат цIикIкIинабе, БетIергьанасда гьаре мунагьал чурагийин, дуегоги диналъул вацяцазеги дугIа гьабизе къарумлъуге. Аллагьас кьурал нигIматазухъ щукру гьабиялдаго цадахъ, гьезул пикруги гьабе. Гьеб мехалда дуда бихьила ва бичIчIила кигIан гIемераб нигIмат, рахIмат кьун мун гьаб ракьалда тун вугевали.

Сахлъи ва хIинкъигьечIолъи, гьава ва лъим, квен ва ретIел, мина ва рекIине жо, мал-мулк ва лъимал, хъизан ва гьудулгьалмагълъи… Гьебгощинаб бечелъиги кьун рахIаталда тун вуго мун БетIергьанас, дудайин абуни гьеб кинабго бихьулебцин гьечIо. Гьелъул гIаксалда, щукру-рецц гьабизеги кIочон, жеги тIадеги къваригIун вуго. Руго кверал, хIатIал, бохдул, гIундул, берал, кIал, мацI… Дуда кIола ният-къасд ккаралъуве ине, рагIула бицунебщинаб, бихьула хIажатабщинаб, кIалъазе кIола бокьарабщинабги бицун. Гьеб гурищ Аллагьасул рахIмат?

ГIалимчиясухъеги вачIун цо мискин зигардула Аллагьас пакъирлъиялда тун вугин живиланги абун. Гьеб мехалъ гIалимчияс гьесда абула гьеб дур канлъи щайин бичулареб нусазарго диргьамалде. Бичиларин кIалъала мискинчи. Гьедин батани, нусазарго диргьамалде кверал яги бохдул ричейин гIалимчияс абидал, гьелдаги разилъуларо мискин. Цинги гIалимчияс абула: «Нусаза-азар диргьамалъул бетIергьанлъунги вукIаго кин дуда кIолеб зигардизе», - ян. Гьеб мехалда бичIчIула мискинчиясда Аллагьасул рахIматазе гIурхъи-рахъго гьечIеблъи.

Гьаб гIумрудул магIна бичIчIарав инсан,
ГIодов виччан уна жиндирго нухда.
Щибаб лахIзаталъул пикруги гьабун
Ракьалда бекьула лъикIлъиялъул мугь.
Лъимадул кьижиги, херасул какги
Камилго бихьула сабру бугесда.
Балеб чвахунцIадги, гIазул теретги
Тартибалда букIин бичIчIула гьесда.

Пуланав чияс Сократида гьикъарабила, мунги лъалев дудаги лъалев цояс дур хIакъалъулъ абураб бицинищин. Гьеб дида бициналде дуца дудаго рагIараб гьеб хабар лъабго цIалкIинисан биччанищин цIеханила Сократица. БиччачIин абун дов чияс жаваб гьабидал, Сократица нахъеги гьикъанила: «Дуца гьеб хабар цин ритIухълъиялъул цIалкIинисан биччай. Мун божулищ гьес битIараб бицараблъиялда?»

- Божуларо, амма дида рагIана гьес бицанин абун.

- Гьедин батани дуда лъалеб гьечIоха гьеб хабар битIарабищ-тIекъабищ бугебали. РачIаха гьанже кIиабилеб, ай лъикIлъиялъул цIалкIинибе бан, цIалкIизе. Дида бицине бокьаралъ дие лъикIлъи гьабизе бугищ?

- ГьечIо.

- Гьедин батани, дуца дида бицинехъин бугоха ритIухълъи-тIекълъи лъалареб, дие зарал гурони щибго лъикIлъи гьабизе гьечIеб хабар. РачIаха лъабабилеб цIалкIуги босун, гьенисанги биччазе. Гьеб хабаралъ дие пайда кьезе ва гьелъул дие кIвар букIине бугищ?

- ГьечIо.

- Гьедин батани дуца дида бицинехъин бугоха я ритIухъаб бугищали лъалареб, яги лъикIлъи гъорлъ гьечIеб, ялъуни щибго пайда кьолареб хабар. Гьединги бугеб мехалда гьеб дида бициналъул магIнаго щиб? - ян абунила Сократица.

МУХIАМАДХIАБИБ МАХIАТIОВ

2026-10-01 (РабигIул ахир 1448 с.) №19.


ЦIоросаролъ

ЦIоросаролъ ккола ракъи буссинабулеб ва халкъалда гьоркьоб машгьураб нигIмат. Гьелъулъ белок, клетчатка, витаминал ва минерал гIемер руго. ХIалакълъизе хIаракат бахъулел гIадамаз гьикъула, диетаялда вугеб мехалда цIоросаролъ кваназе бегьулищин абун.   ЦIоросаролъалъ кумек гьабула гIорцIизе....


Сапаралда кинав вукIарав Авараг ﷺ?

(Байбихьи цебесеб номералда)   АсхIабзабазул ургъел ва кумек   Сапаралде вахъаралъув Авараг ﷺ вукIана цевехъанлъун гуревги, жинда божилъи гьабулев гьалмагълъунги. Гьев кидаго вукIунаан аскаралда яги къапилаялда нахъа-нахъа, хадур ккаразе, загIипазе, унтаразе кумек гьабизелъун. Гьелъие...


Мадрасалъул цIиял корпусал

Гъизилюрт районалда рагIалде бахъунеб буго Хучадаса МухӀаммад-афандил цIаралда бугеб мадрасалъе цӀиял корпусал раялъул хӀалтӀаби. Гьелъул хIакъалъулъ бицараб данделъи тIобитIана Дагъистаналъул муфти, шайих АхӀмад-афандица. Гьелда гIахьаллъана диниял хӀаракатчагӀи, лъай кьеялъул мурадалда комплекс...


Баркала, лъикӏал гӏадамазе

Аллагьасул кумекалдалъун дицаги хъизан Бариятицаги исана хӏеж борхана.Тӏоцебе хирияб ракьалде сапар бухьунев щивав чиясул букӏунеб батила ургъел, рекӏел рахӏатхвей. Амма нижер къукъаялъе битӏккана: къукъаялъе нухмалъулев, Унсоколо районалъул Хъахӏабросулъа Гъазиясул Мухӏаммад-хӏажи ватана кутакалда...


ХIикматал махлукъатал

Гуренж   Гуренжал (пиявкаби) ккола цебегоялдаса нахъе медицинаялда хIалтIизарулел рухIчIаголъаби.   Гьез лъола 10-15 хоно, амма 1-5 гурони тIинчI бахъуларо. Цо гуренжалъ гIумруялда жаниб лъола 2-10 нухалда хоно. «Плоская пиявка» абураб тайпаялъ хоно биччан хадуб гьеб...