Аслияб гьумералде

Мунапикъзаби рокьиялъул хIасил

Мунапикъзаби рокьиялъул хIасил

Мунапикъзаби рокьиялъул хIасил

ХIурматияб «Ас-салам» казият цIалулезул жамагIат. Дунялалъул гIадат буго лъикIалгун квешал гIадамаз цоцалъ журан гIумру тIамулеб. Квешаздаса лъикIал ратIа гьаризе лъугьинги, гьединго, гIаксалдаги бугеб къасд гIададисеб жо буго. Нагагь гьедин гьабизе бажараниги гIумру-яшав цадахъ гурони лъугьунаро. Гьеб иш лъан хадуб нилъеца балагьизе ккола квешалин абулел гIадамазулгун кинаб гьоркьоблъи гьабизе кколебали.

 

Квешалин рикIкIунел гIадамазулги бусурбанчиясе чанго батIияб тайпа букIина. Масалалъе, бусурбаби гурел цоял, гьезда гьоркьорги исламалъе кIвараб зарал гьабизе ургъулел цогидал. Гьединго бусурбабиян цIар бугел, амма гьабулеб хьвада-чIвади капурзабазулалдасги нахъегIанаб, зулму гьаби, цIогьоди, бусурбанчиясе гъара гьаби, гьев гъоркье рехи сурараб ишлъун жидее гьечIел.

Квешал гIадамазул зарал гьечIого букIинаро, амма бищунго жамгIияталъе зарал бугел ккола бусурбабазул цIаралда гъоркь хьвадулел бидгIачагIи, ай вагьабиял гIадал, гьединго гIалимзабазде, устарзабазде данде рахъарал мунапикъзаби. Гьединал гIадамал раккиялда щибго гIажаиблъизе жо гьечIо. Щайгурелъул Бичасул авараг ﷺ чIаго вукIаго гьесде данде рахъарал бусурбабилъун рикIкIунел мунапикъзаби рукIиндал. Мунапикъзаби камун дунял букIунареблъи лъан хадуб нилъее чара гьечIого къваригIуна гьел ратIа рахъизе лъаялдаго цадахъ гьезулгун кинаб гьоркьоблъи гьабилебали бичIчIиги.

ЛъикIал гурел гIадамазулгун гьабулеб гьоркьоблъиялъул хIакъалъулъ Къуръаналда буго: «Нуж гьетIуге, ай цIакъго гьудуллъи гьабун аскIоре къаге залимзабазде, ай квешал гIадамазде. Гьедин гьабуни нужедаги хъатIила жужахIалъул цIа», - ян.

Гьаниб бицинчIого гIоларо гьабсагIат нилъер халкъалда гьоркьоб гIадатияб жолъун лъугьун бугеб хIалалъулги. Масала, киназдаго лъалев, машгьурав, цо лъикIаб гьечIеб хьвадиялъул, зулмуялъул инсан яги мунапикъ вукIуна. Балагьараб мехалда гьесулгун лъикIаб гьоркьоблъиялда рихьула диналда тIадчIеялдалъун машгьурал цо-цоялги. Гьедин щайин гьикъизеги рес гьечIо, гьеб бакIалдаго абула жидеда цебе квешлъи гьабуларин гьес абун. КигIан бокьун бугониги, гьеб пикруялда разилъизе бажарулеб гьечIо. ХIакъикъаталдаги квешлъи гьабулев чи вукIинги лъалаго, гьес тавбу гьабун вуссунги гьечIеб мехалда, гьесулгун рокьа-хинлъи гьаби, гьесул квешлъиялда тIад рекъейлъун гуреб, цоги батIияб куцалда кин бичIчIулеб? Квешлъиялда тIад рекъарав чиги гьесулго гIахьалчи ккеларищ? Гьесдаги жужахIалъул цIадул мацI щунин абун гIайиб бугищха?

Ахиралдаги бицинин, ЮшагI аварагасде Аллагьас вахIю гьабулеб буго, Дица дур къавмалдаса 40 азарго лъикIалгун 60 азарго квешал гIадамал гьалаг гьаризе ругин абун. Цинги ЮшагIица гьикъулеб буго, квешал гIадамал гьалаг гьари бичIчIилин, лъикIалгIаги щайин гьалаг гьарулелин абун. Цинги Аллагьасул рахъалдасан жаваб бачIанила, лъикIалги гьалаг гьарулел ругин квешалгун цадахъ квана-гьекъон, кеп-ихтилаталда, Диде гIасилъиялде ццимги бахъинчIого, гьезда цадахъ рукIаралъухъин абун.

Балагьеха, бусурбаби, квешал гIадамалгун цадахъ рукIиналъул къисматалде.

 

ГIабдуллагь МухIаммадов

 

2026-06-01 (ЗулхIижа 1447 с.) №11.


Суал-жаваб

Къамат гьабизе байбихьидал тIаде рахъуна цо-цоял. Кида рахъине лъикIаб бугеб? Имам Муслимил «СахIихIалда» тIад гьабураб шархIалда имам Нававияс хъвалеб буго: «Имам ШафигIил мазгьабалда рекъон, суннатаб буго будунас гьеб гьабун лъугIизегIан щивго тIаде вахъунгутIизе», -...


Черхалъул мацӀалда стрессалъул гӀаламатал

ГӀадамазда гьоркьоб рагӀул гуреб бухьеналъул бищунго кӀвар бугел формабазул цояблъун рикӀкӀуна черхалъул мацӀ. Багъа-бачариялдалъун, гьурмада бугеб мимикаялдалъун ва ишарабаздалъун гӀадамаз рагӀаби гьечӀого загьир гьаризе бегьула жидерго пикраби ва рекӀел хӀал. Черхалъул мацӀалдалъун баянлъулел,...


ТӀабигӀияб балагь – халкъалъул хӀалбихьи

2026 соналъул март-апрелалда Дагъистаналда рарал чвахунцIадазул хIасилалда ккарал лъугьа-бахъинал регионалъе бищун захӀматал тӀабигӀиял балагьазул цояллъун лъугьана.   Республикаялъул цо чанго шагьаралдагун росабалъ гIемерал гIадамал хутIана жанире руссине рукъзал гьечIого, хвезаруна гьезул...


АсхIабзабазул Аварагасда ﷺ нахърилъин

АсхIабзаби рукIана Аварагасда ﷺ цIикIкIун нахърилъарал чагIи ва гьесдаса мисалги босарал.   Нафвал Хузалияс бицана: «ГӀабдурахӀман ибн ГIавф вукӀана нижер лъикIав гьалмагъ. Цо къоялъ гьес ниж рокъоре ахӀана. Нижеда цебе лъола чед. Цинги гIодизе лъугьуна, хвезегӀан Аллагьасул аварагасги ﷺ гьесул...


ЛъагIалил тIоцебесеб моцI

МухIаррам ккола жинда жаниб рагъ хIарам гьабурал Ибрагьимил заманалдаго хIурмат гьабулеб букIараб, Къуръан-хIадисалъ жиндир хиралъи бицараб моцIазул цояб.   Гьединлъидал щивав бусурбанчияс кIвар кьезе ккола гьеб моцI Аллагьасе ﷻ тIагIат цIикIкIун гьабун, хIалкIвараб къадаралъ квешлъи рехун...