Аслияб гьумералде

Салават битIи

Салават битIи

Салават битIи ккола Аварагасде ﷺ рокьи загьир гьаби ва Аллагьасул ﷻ амруялъе нилъ мукIурлъи. ГурхIел-рахIму ккола Аллагьас инсанияталде гьев ﷺ витIиги. Гьединлъидал салават битIиялдалъун инсанас Аллагьасе ﷻ рецц гьабула гьеб сайгъаталъухъ. Цо гIалимчияс абуна: «Салават ккола лагъас Аварагасе ﷺ магъало кьей ва Аллагьас ﷻ нилъехъе гьесдалъун ﷺ рещтIараб рахIматалъухъ щукру гьабизе кIолеб бищун дагьаб къадар», - ян.

 

Пуланав чиясда жиндиего хирияв чи ракIалде щола, гьесие дугIа гьабула. Авараг ﷺ гIемер рехсолел, гьесул тIадегIанал хасиятазул пикру гьабулел, гьесдаса мисал босулел чагIазул, гьесдехун бугеб рокьи щулалъула ва даимаблъун лъугьуна. Гьелъул гIаксалда, Авараг ﷺ рехсезе кIочон тараб мехалъ, дагь-дагьккун гьезул рокьи загIиплъула. Гьедин салават лъугьуна гIицIго дугIа гуребги, рокьул ва ритIухълъиялъул чIагояб мисаллъунги.

ХIисаб гьабе, нилъеца битIараб щибаб салават Аварагасда ﷺ бихьизабула ва къойида жаниб чан нухалъ салават ва салам кьолебали хъвай-хъвагIай гьабула. Аварагасулгун ﷺ дандчIвай Къиямасеб къоялъ кинабха букIинеб, нилъеца гьесде щибаб къойил салаватги битIулеб бугони ва гьесда щибаб къойил нилъер салават бихьулебги бугони?

Аварагасул ﷺ кьучIаб хIадисалда буго: «Маккаялда буго цо гамачI, дун цевесан уневщинахъе дие салам кьолеб», - ян. ГанчIица битIараб салаватцин Аварагасда ﷺ кIочонареб мехалда, нилъеца битIараб киданиги кIоченищ?

Салават тIадаб буго какилъ, рузман къоялъул хутIбаялъулъ, жаназалъул какил кIиабилеб такбиралдаса хадуб, гьединго, гIемерал бакIазда ва ахIвал-хIалазда. Цо-цо гIалимзабаз рикIкIуна салават цIализе бегьулин бокьараб хIалалда рукIаго. Гьеб цIакъго лъикIаблъун букIуна, масала, мажлис-мавлидазда.

Абула Аллагьги ﷻ рехсолеб, Аварагасде ﷺ салаватги битIулеб мажлисалда баракат букIунин, салават битIулареб мажлис Къиямасеб къоялъ гIайиб чIвалеблъун букIунин абун. Гьединго Аварагас ﷺ абуна: «Бищунго къарумав чи вуго дир цIар рехсараб мехалъ диде салават битIичIев», - ян.

Аварагас ﷺ гьаб дунял таниги, гьесул канлъиги мисалги муъминзабазул рекIелъ букIуна, хасго салават битIулебщинахъе: «Аллагьумму салли ва саллим гIала набийина МухIаммад».

 

Жабир Мажидов

2026-07-01 (МухIаррам 1448 с.) №13.


Суал-жаваб

МагIарухъ цIад балеб мехалда, гонгидаса чвахараб лъим данде гьабула ва рокъоб къваригIаралъе хIалтIизабула. ТIохда хIанчIазул рак камуларелъул, лъазе бокьилаан гьединаб лъим черх чуриялъе, какичуриялъе хIалтIизабизе бегьулищали? ШафигIил мазгьабалъул машгьурав гIалимчиясул «ХIашиятул Къалюби...


ГIибадатлъун жиб кколеб

ДугIа ккола инсанасдаги Аллагьасдаги гьоркьоб бугеб рухIияб кьо. Кьоялда тIасан цогидаб рахъалде щвезе кIолебгIадин, гьанибги Аллагьасде ﷻ ахIи базе ва Гьесде гIагарлъизе кIола.   Аварагасул ﷺ хӀадисалда буго: «ДугӀа ккола гӀибадаталъул нах», - ян (ат-Тирмизи). ДугӀаялъул...


Къимат тIадегIанав

Щаклъи гьечIо, МухIаммад аварагасул ﷺ гIумру кигIан лъазабуниги нилъее дагьаб букIиналда. ХIакъикъаталда, Аварагасулъﷺ руго рикIкIен гьечIел лъикIлъаби. Гьединлъидал нилъеца, гьоркьоса къотIичIого, гьесда хурхарабщинаб жо лъазабизе ккола, хасго «аш-Шамаил МухIаммадия» абурал тIахьал...


Пакистаналъул посолгун дандчIвана

Пакистаналъул Россиялда вугев посол Файсал Нияз Тирмизи вачIун вукIана Дагъистаналъул муфти, шайих АхӀмад-афандиясухъе. Данделъиялда гӀахьаллъана ДРялъул миллияб политикаялъул ва диниял ишазул рахъалъ министрасул ишал тӀуразарулев, Россиялъул БахӀарчи Темирлан АбутӀалимов, ДРялъул экономикияб...


Бекерулеб заманалъул хIикмат

Замана сверула сагIтал тирула, Сон хехго бачIуна, херлъун ватула. (Инхоса ГIалихIажи)   Халкъалда гьоркьоб гIемер бицунеб жолъун ккола ахираб мехалда заман хехго унеб бугилан абун. ХIакъикъаталдаги гьедин букIин бихьулебги буго. Щибго ургъел гьечIого нилъ рукIаго ун батула анкь, моцI,...