Аслияб гьумералде

Къуръаналъул моцI

Къуръаналъул моцI

АлхIамдулиллагь, гьале исанаги тIаде щолеб буго хирияб Рамазан моцI. Гьеб буго щибаб соналъ щивав бусурбанчи жиб бачIиналъухъ балагьун чIун урхъун вукIунеб моцI. Хирияв Аварагас ﷺ абун буго: «Ражаб буго Аллагьасул ﷻ моцI, ШагIбан – дир моцI, Рамазан – дир умматалъул моцI», - абун.

 

 

Умматалъул моцI букIиналдаго цадахъ, Рамазан буго Къуръан жиндилъ рещтIараб, гIемер цIализе цIакъго цIакъ хирияб моцI. Рамазан щведал имам Зугьайрица абулаан: «Гьаб буго Къуръан цIалиялъул ва садакъа кьеялъул моцI», - абун. Ибну ХIакимица абуна: «Рамазан моцI тIаде щведал, Къуръан цIалиялде машгъуллъун, имам Малик хIадис-гIелму цIалиялдаса ва гIалимзабигун гIодов чIеялдаса ватIалъулаан». ГIабдуразакъица абуна: «Рамазан щведал Суфяну Саврияв, цоги гIамал гьаби тун, Къуръан цIалиялде вуссунаан».

Къуръан буго Аллагьасул ﷻ калам. Аварагасе ﷺ кьурал мугIжизатазул бищун кIудияб. Щивав бусурбанчияс кквезе ккола гьеб жиндиего нурлъун ва лъазе ккола гьелъул хиралъи ва битIун цIализе. Гьединлъидал, щивас хIадурлъи гьабизе рекъараб буго Рамазан моцI тIаде бачIинегIан, хьвадизе ккарав мугIалимасухъе дарсиде ун, Къуръан цIали мухIкан гьабун хIадурлъун рукIине.

Аварагас ﷺ хирияб хIадисалда абун буго: «Къуръан буго Аллагьасда ﷻ цебе жиб цIаларасе шапагIат гьабулеб, жиб нухлъун ккурав Алжаналдеги вачунеблъун…», - абун (ТIабарани).

ХIакимица бицараб цогидаб хIадисалда буго: «… цIале гьеб (Къуръан), Аллагьас ﷻ гьеб цIалиялъухъ кири кьола, щибаб хIарп рикIкIун анцIго ажру хъвала…», - абун. Амма цIалулелъул букIине ккола гIицIаб Аллагьасе ﷻ гIоло, Гьесул ﷻ разилъи тIалаб гьабун, Гьесул ﷻ амруялда нахърилълъун абураб ният. Къуръан цIалулелъул цIунизе рихьизарурал адабал цIуни гуребги, чиясе рекъараб буго пикрабазулъ ихлас цIунизеги.

Абу Давудица бицун буго Рамазан моцIалъ Мужагьидица гIемерисеб нухалъ бакъанил, маркIачIул каказда гьоркьоб цIалун лъугIизабулаанин тIубараб Къуръан абун. Цо-цо чагIи рукIана жидеца Къуръан цо ракагIаталда жаниб цIалун лъугIизабулелги. Гьединаздасан вукIана ГIусман ибну ГIафан, Тамими Дарияв, СагIид ибну Жубайр гIадал асхIабзаби. Гьединаб макъамалде рахарал чагIи нилъеда гьоркьор дагьал ратила, бугониги, рекъараб букIина щивас жиндиего заманалъул ва цIализе бугеб къадаралъул хIисаб гьабураб график бахъани, хирияб Рамазан моцIалъ тIубараб Къуръан цIалун лъугIуледухъ.

Аллагьас ﷻ кумек гьабеги.

 

 

МухIаммадгIариф Къурбанов

2026-07-15 (Сафар 1448 с.) №14.


Аварагасул ﷺ гIибадат

Аварагас ﷺ гIибадаталда тIадчIей гьабулеб букIана. ГIемер тIадчIей гьабураб гIибадатазул цояб ккола кIалкквей. ГIабдуллагь ибн Шакъикъидасан бицана: «Дица ГIаишатида гьикъана Аварагасул ﷺ кIалалъул хIакъалъулъ.   Гьелъ абуна: «Гьес кIал гIемер кколаан, хIатта нижеца абизегIан:...


Ингердахъ - руччабазул мадраса рагьана

Гьал къоязда мадраса рагьиялда хурхун рохалилаб мажлис тIобитIана ГIахьвахъ районалъул Ингердахъ росулъ.   Мунагьал чураяв Цевехъанил вас АхIмадица, жиндирго инсул букIараб мина кьуна мадраса базе. Гьеб цIигьабун базе хIаракат бахъана гьелъул байбихьуда имамлъун вукIарав Къурбанил...


Суал-жаваб

Улул гIазмаби абурал аварагзаби щал кколел ва гьеб рагIул магIна щиб? УлулгIазми абураб рагIул магIна ккола, кутакаб цIакъ бахъиялъулги, сабруялъулги, цIодорлъи-бегIерлъиялъулги бетIергьаби, ай гьел хасиятал жиделъ рукIарал чагIи абураб. ТIадегIанав Аллагьас ﷻ Къуръаналда нилъер хириясде ﷺ хитIаб...


УФСИНалъулазулгун дандчӀвай

ДРялъул муфтияталъул председатель Мурад ИсмагIилов дандчIвана Россиялъул УФСИНалъул ДРялда бугеб идараялъулгун гьоркьорлъаби гьарулеб муфтияталъул вакил МухIаммад Къурбандибировгун ва УФСИНалъул начальникасул кумекчи  Шамил Хъарагищиевгун. Гьединго данделъиялда гӀахьаллъана рухӀиябгун тарбия...


Имам Мунави

Зайнуддин МухIаммад ГIаб-дуррауф ибн Таж ГIарифин ибн ГIали ибн Зайнул ГIабидин Гьади ал-Мунави, машгьурав гIалим, шайих, имам ва хIадисазул гIалимчи, гьавуна Къагьиралда гьижрияб 952 соналъ.   ГьитIинаб мехалдасаго гьес инсудасан динияб лъай лъазабуна. Балугълъиялде щвезегIан рекIехъе...