Хирияб гIамал

Салаваталъул хиралъи гIемер бицаниги лъугIел гьечIилан абизе бегьула. Щайин абуни, имам Сахавияс имам ШафигIил калам рехсана: «Щибаб хIалалда дие салават цIализе бокьула. Рузман сордоялъ ва рузман къоялъ гьеб цIализе цIакъго суннатаб буго», - ян.

Аварагасул ﷺ хIадисалда буго: «Нужеца салават диде гIемер цIале рузман къоялъги рузман сордоялъги. Гьеб гьабурав чиясе дун нугIлъун чIела ва Къиямасеб къоялъ шафагIат гьабула», - ян.

Гьединго Аварагас ﷺ абуна: «Рузман къоялъ нусго салават цIаларасул чурула 80 соналъул мунагьал», - ян.

Аварагас ﷺ абуна: «Къоязул бищун хирияблъун ккола рузманкъо. Гьеб къоялъ Адам авараг вижана, гьесул рухI босана, гьеб къоялъ гьури букIуна (дунял биххула сурги пун), гьеб къоялъ пириялъ щущазаруна цо къавм, нужеца диде гIемер салават цIале. Нужер салават дие бихьизабула (щола, лъала)», - ян.

Я, Аллагьасул Расул, абун гьикъула гьесда, мун хабалъ турун вукIаго кин салават щолебин абун. Аварагас ﷺ жаваб гьабула: «ТIадегIанав Аллагьас ﷻ ракьуе хIарам гьабуна аварагзабазул черх туризабизе», - ян.

Ибну ХIажарица «Дуррул Манзуд» абураб тIехьалда хъван буго: «Рузман къоялъги сордоялъги салаваталда тIадчIеялъ кIудияб кири хъвала Къуръан цIалиялдаса, сура «Кагьф» хутIизегIан. Гьеб сура рузман къоялъ ва сордоялъ цIализе Аварагасул ﷺ амру букIиналъ (хIадисалъул)», - ян.

Жеги Аварагасул ﷺ хIадисалда буго: «Нужеца диде салават гIемер битIе рузман къоялъги сордоялъги. Цо салават диде цIаларасе щола анцIго кири», - ян.

Имам КъустIуланияс «Мавагьибу Ладуния» абураб тIехьалда хъвалеб буго: «Хас гьабун рузман къоялъги сордоялъги салават гIемер цIализе бихьизабиялъул хIикмат щиб бугеб абун гьикъидал, жаваб колеб буго Авараг ﷺ халкъалъул сайид вугин ва гьединго рузман къоги къоязул сайид кколин. Салават гьеб къоялъ цIализе бихьизабиялъулъ Аварагасе ﷺ бугеб тIадегIанлъи буго цогидазе жиб кьечIеб. Гьеб къоялъ ТIадегIанав Аллагьас ﷻ Алжаналъул хъалаби ралел руго бусурбабазе, гьезул хIажат тIубала ва гьарараб жоги къабул гьабула. Гьеб къо ккола бусурбабазе гIидлъун. Гьеб кинабго жо нилъеда лъана ва щвана Авараг ﷺ сабаблъун. Балагьеха, кигIан нигIмат нилъее щолеб бугебали Авараг ﷺ гьоркьов ккун. Гьелъ нилъер рахъалдасан гьесие шукру ва реццги гьабун, гьесул дагьаб хIакъ тIубазелъун бихьизабуна салават гьеб къоялъ гIемер цIализе», - ян.

Шамил МухIаммадов

2026-08-01 (Сафар 1448 с.) №15.

1935 соналъ ЧIикIаса Ацал ГIабдурахIманил хъизаналда гьавуна вас СагIид. Гьеб букIана ШагIбан бащалъараб Барааталъул сордо. Гьеб сордоялъ лъабго нухалъ хирияб "Ясенги" цIалун, ГIабдурахIаманица Аллагьасда гьарана жиндир вас гIалимчи вахъагиян. ТIадегIанав Аллагьас инсул дугIаялъе жаваб гьабуна....

Унти буго Аллагьасул ﷻ рахIматазул цояб, гьелъ загьир гьабула инсанасул загIиплъи ва хIалкIвей гьечIолъи. Унти рикIкIуна гIицIго черхалъул къварилъилъун гуребги, иман щула гьабизе бачIараб хIалбихьилъунги мунагьал чурулеб алатлъунги. ХIадисалда бицараб кинниги, унтараб мехалъ сабру гьабиялъ...

Шамаил абураб рагIи хIалтIизабула Аварагасул ﷺ берцинал тIабигIатазул бицен гьабулеб мехалда. Гьединго, гьесул ﷺ гIумру ва ахIвал-хIал рехсолеб мехалдаги. Гьединлъидал Аварагасул ﷺ цо-цо ахIвал-хIалал рехселин. Аварагасул ﷺ рас букIана берцинаб ва дагьабго кьурараб, цIакъго кьурараб ва...

ХIурматиял бусурбаби. Аллагьасул диналде халкъ ахIи буго аварагзабазул ирс. Гьезул тIубараб гIумруго къурбан гьабун ана халкъ битIараб нухде ахIулаго. Гьелда жаниб аслияб жоги ккола гIицIго ихлас, ай ракI бацIцIалъи букIин. Гьебги щибго гьечIеб бакIалда бокьарав чиясе щолеб жо гуро. Ихлас...

ГъазМухIаммадов Жамалудин ккола Хунзахъ районалъул Харахьи росулъа. ЦIалана экономистасул махщалие. ХIалтIана батIи-батIиял идарабазда бухгалтерлъун. ГьабсагIаталда гIумру гьабун вуго ЦIияб Хушет поселокалда. Кидаго букIана спорталъулгун щулияб гьудуллъи. Гьанже нахъацин гIолохъабазда кIоларел...

Хирияб гIамал