Аслияб гьумералде

Аллагьасул ﷻ нухдаса кьурана

Аллагьасул ﷻ  нухдаса кьурана

Аллагьасул ﷻ  нухдаса кьурана

ТIадегIанав Аллагьас ﷻ  инсан вижана бищун берцинаб къагIидаялда ва тIолабго гIаламалда гьоркьоса кIодоги гьавуна. Аллагьас ﷻ  гьев камилги гьавуна гIакълу-пикруги кьун. Дунялалда бугебщинаб санагIалъиги гьесие бижана. МугIрул, ракьал ва гIорал гьесие мукIур гьаруна. ЛъикIаб, бацIцIадаб, пайда бугеб жо кваназеги ризкъилъун кьуна. Гьеб кинабго кьуна ТIадегIанасул ﷻ  аманат ва шаригIат кквезе букIине.

 

Кинабго жо бижарав Аллагь ﷻ  вуго ва гьелъие къанун чIезабулевги цохIо Аллагь ﷻ  гурони гьечIо. Инсанасда тIадаб жойин абуни ккола Аллагьасул ﷻ  амруялда нахъвилълъин ва Аллагьас ﷻ  гьукъараб тей. Гьеб аманат инсанасда ракIалде щвезабизелъун Аллагьас ﷻ  ритIана аварагзаби Жиндирго рахIматалдалъун. ТIоцеве витIана Адам авараг ва ахиралда - МухIаммад ﷺ авараг.

Адамил ва Идрисил заманалда халкъ букIана цо гIакъида ккураблъун. Хадуб гьезул гIибадаталда ва гIакъидаялда жаниб ширкги куфруги баккана. Гьеб мехалда баккана гьезда гьоркьоб хилафал ва хъанчазе лагълъи гьабизе байбихьана. Цинги Аллагьас ﷻ  НухI авараг витIана гьезухъе. Гьев ккола капурзабазухъе витIарав тIоцевесев авараг.

Къуръаналда буго (магIна): «ГIадамал рукIинчIо цохIо умматлъун гурони, хадуб хилаф ккана», - ян (сура «Юнус», аят 19).

Ибну Касирил тафсиралда буго, гьелъул магIна кколин ширк бакканин гьечIеб бакIалдасаян абураб. Гьеб баккизегIан халкъ букIана цо диналда, ай Исламалда.

Ибну ГIабасица абуна Адамидаги НухIидаги гьоркьоб анцIго гIасру букIанин абун.

НухI аварагас дагIват гьабула гIемераб заманаялъ. Жаваб гьабуларо цIакъ дагьал гIадамаз гурони. Аллагьас ﷻ  гьел гъанкъизарула ва хвасарлъуларо гамида рекIарал чагIи гурони. Гьеб гама Аллагьасул ﷻ  амруялдалъун НухI аварагас гьабула 40 соналъ. Лъим гьечIеб бакIалда гама гьабулев НухIида тIад гьенир ругел гIадамал релъанхъула. Аллагьасул ﷻ  хIукмуйин абуни букIана гамида рекIарав чи гурони хвасарлъунгутIи.

Гамида рекIарал чагIи рукIана иман лъурал гIадамал ва гьезул вукIана 80-гIанасев чи. Гьенир рукIана бихьиналги руччабиги бащадго. Гамида рукIана НухIил лъабго васги ва лъудбиги. ГIадамазул наслу гъанкъун хадуб, хутIараб бачIана НухIил лъималаздасан.

НухI авараг Къуръаналда рехсон вуго бищун гIемерал сонал рарав чи хIисабалдаги.

 

Шамил МухIаммадов

2026-09-01 (РабигIул аввал 1448 с) №17.


ХIасил щиб ккараб?

АлахIамдулиллагь, щибаб рецц Аллагьасе ﷻ, ракI бохулеб, черхалъе гьайбатаб асар гьабулеблъун букIана риидалил гIодоркъоязда Къуръан цIализе, как базе, тIабигIат берцин гьабизе, дарсазде хьвадун, лъималаз мажгитал цIун рукIараб заман.   Лъимал руго нилъер берзул канлъаби, рухI кьунги гьезие...


Курми росдал къо

Курми росулъ тӀобитӀана росдал къоялда хурхун байрамалъулаб тадбир. Гьеб къоялъул аслияб лъугьа-бахъинлъун букӀана щивав чияс жидерго къуват, гьунар, бергьенлъи босизе бугеб гъира бихьизабизе рес кьураб спортивияб къец. Гьелдаса хадуб киналго гьалбал кваназаруна ва цо-цо церехъабазе кьуна...


ДугIаялъул хиралъи

ДугIа гьаби ккола гIибадаталъул ракI гIадаб жо. ДугIа гьабиялда жаниб лагъас жиндирго мискинлъи, гIодовегIанлъи, Аллагьасде ﷻ живго хIажалъи, Аллагьасул ﷻ бечелъи загьир гьабулеб буго. Кинабго жоялъулъ Аллагьасде ﷻ гьардолел рукIине ккола. Нилъее, Аллагьас ﷻ кьураб гурони, щибго жо...


Суал-жаваб

Насвай хIалтIизабун хадуб кIалги ххуличIого ялъуни гьебги чвантиниб лъун бараб как рикIкIунищ? Лъалеб жо буго хъалияналъги, насваялъги ва гьелда релълъарал цогидал жалазги чорхое зарал гьабулеблъи. Гьел жал хIалтIизариги шаригIаталда мунагьлъун рикIкIуна. Пуланав чи ватани гьединал жалаздаса...


Кин цIуни гьабилеб?

Адамил лъимер битIараб нухдаса къосинабизе, квешаб гIамал гьабизе гьесизабизе кидаго хIаракат бахъула иблисалъ. Гьелдаса цIунизе инсанасе бищун кумек гьабула Аллагьасдаса ﷻ кумек тIалаб гьабиялъ.   Гьедин гьабейин Къуръаналда абулебги буго (магIна): «…рахIматалдаса бачахъараб...