Аслияб гьумералде

Аллагьасул ﷻ нухдаса кьурана

Аллагьасул ﷻ  нухдаса кьурана

Аллагьасул ﷻ  нухдаса кьурана

ТIадегIанав Аллагьас ﷻ  инсан вижана бищун берцинаб къагIидаялда ва тIолабго гIаламалда гьоркьоса кIодоги гьавуна. Аллагьас ﷻ  гьев камилги гьавуна гIакълу-пикруги кьун. Дунялалда бугебщинаб санагIалъиги гьесие бижана. МугIрул, ракьал ва гIорал гьесие мукIур гьаруна. ЛъикIаб, бацIцIадаб, пайда бугеб жо кваназеги ризкъилъун кьуна. Гьеб кинабго кьуна ТIадегIанасул ﷻ  аманат ва шаригIат кквезе букIине.

 

Кинабго жо бижарав Аллагь ﷻ  вуго ва гьелъие къанун чIезабулевги цохIо Аллагь ﷻ  гурони гьечIо. Инсанасда тIадаб жойин абуни ккола Аллагьасул ﷻ  амруялда нахъвилълъин ва Аллагьас ﷻ  гьукъараб тей. Гьеб аманат инсанасда ракIалде щвезабизелъун Аллагьас ﷻ  ритIана аварагзаби Жиндирго рахIматалдалъун. ТIоцеве витIана Адам авараг ва ахиралда - МухIаммад ﷺ авараг.

Адамил ва Идрисил заманалда халкъ букIана цо гIакъида ккураблъун. Хадуб гьезул гIибадаталда ва гIакъидаялда жаниб ширкги куфруги баккана. Гьеб мехалда баккана гьезда гьоркьоб хилафал ва хъанчазе лагълъи гьабизе байбихьана. Цинги Аллагьас ﷻ  НухI авараг витIана гьезухъе. Гьев ккола капурзабазухъе витIарав тIоцевесев авараг.

Къуръаналда буго (магIна): «ГIадамал рукIинчIо цохIо умматлъун гурони, хадуб хилаф ккана», - ян (сура «Юнус», аят 19).

Ибну Касирил тафсиралда буго, гьелъул магIна кколин ширк бакканин гьечIеб бакIалдасаян абураб. Гьеб баккизегIан халкъ букIана цо диналда, ай Исламалда.

Ибну ГIабасица абуна Адамидаги НухIидаги гьоркьоб анцIго гIасру букIанин абун.

НухI аварагас дагIват гьабула гIемераб заманаялъ. Жаваб гьабуларо цIакъ дагьал гIадамаз гурони. Аллагьас ﷻ  гьел гъанкъизарула ва хвасарлъуларо гамида рекIарал чагIи гурони. Гьеб гама Аллагьасул ﷻ  амруялдалъун НухI аварагас гьабула 40 соналъ. Лъим гьечIеб бакIалда гама гьабулев НухIида тIад гьенир ругел гIадамал релъанхъула. Аллагьасул ﷻ  хIукмуйин абуни букIана гамида рекIарав чи гурони хвасарлъунгутIи.

Гамида рекIарал чагIи рукIана иман лъурал гIадамал ва гьезул вукIана 80-гIанасев чи. Гьенир рукIана бихьиналги руччабиги бащадго. Гамида рукIана НухIил лъабго васги ва лъудбиги. ГIадамазул наслу гъанкъун хадуб, хутIараб бачIана НухIил лъималаздасан.

НухI авараг Къуръаналда рехсон вуго бищун гIемерал сонал рарав чи хIисабалдаги.

 

Шамил МухIаммадов

2026-08-01 (Сафар 1448 с.) №15.


Аллагьасул ﷻ аманат

ГIемерисел руччабаз хIаракат бахъула хIалакълъизелъун черхалъе гIакъуба кьезе. Гьеб гуро жакъасеб «унтиги», гьедин букIана гIасрабаз цебеги.   МухӀаммад Аварагасул ﷺ суннаталъ нилъеда малъула черхалъулги рухӀалъулги хIал лъикIлъизабиялъе рекъон кколел сабабал. Суннатги ккола...


ТалихIкъосин, балагь-къварилъи, унта-щокълъи

Унти буго Аллагьасул ﷻ рахIматазул цояб, гьелъ загьир гьабула инсанасул загIиплъи ва хIалкIвей гьечIолъи. Унти рикIкIуна гIицIго черхалъул къварилъилъун гуребги, иман щула гьабизе бачIараб хIалбихьилъунги мунагьал чурулеб алатлъунги. ХIадисалда бицараб кинниги, унтараб мехалъ сабру гьабиялъ...


Шукру гьабулищ?

ТIадегIанав Аллагьас ﷻ Къуръаналда абун буго (магIна): «Гьеб къоялъ нужеда гьикъизе буго дунялалда Аллагьас ﷻ кьурал нигIматал кин харж гьаруралин абун». (Сура «Ат-Такасур», аят 8)   Гьаб къокъабго аяталда жаниб щивав чиясе пикру гьабизе бакI буго. ГӀумруялда жаниб...


Алжаналда рукIунел хIурулгIинзаби

Руччабазул гӀемер гьикъулеб суал буго Алжаналда рукIунел хIурулгIинзабазул хӀа-къалъулъ. ГӀемерисезе бокьуларо росас цоги лъади ячине, ахираталда гьесие щвезе рес бугей хIурулгIин гьей ятанигицин. Кинниги Аллагь гIадилав вуго.   РитӀухъаб гӀумру гьабурал, БетIергьан разияб хIалалъ хьвадарал...


Хварал нухда регIулев

«Хвел-хоб кIочараб, къойил холел гIадамазул хабар рагIаниги нилъго хвелин ракIалдецин кколареб гIажаибаб дунял бачIун буго». Гьединал пикрабазда вукIаго, ракIалде бачIана хварал чагIи чурулев чиясулгун гара-чIвари гьабизе лъикI букIинаанин абураб пикру. ЦIех-рех гьабулаго, гьединав чи...