Аслияб гьумералде

ГIарафа къо

ГIарафа къо

ГIарафа къо ккола исламалда бищунго кIвар ва баракат бугеб, Аллагьасул ﷻ рахIмат муъминзабазде рещтIунеб къолъун. ЗулхIижа моцIалъул 9 къоялде ккараб гьеб къо щивав бусурбанчиясе кIвар бугеблъун ккола. Гьеб къоялъ ГIарафа магIарда хIажизабаз жидерго ракIал ТIадегIанав Аллагьасде руссинарула, мунагьал чури ва баракат тIалаб гьабула.

 

ГIарафа къоялъ, МухIаммад аварагас ﷺ къо-лъикI гьабиялъул хIеж борхулаго, рещтIана Къуръаналъул ахирияб аят (магIна): «Жакъа Дица нужее дин тIубазабуна, нужее кинабго шаригIат баян гьабуна, хIалалаб-хIарамаб бицана. Ва нужее дир нигIматги тIубазабуна, нужее динлъун букIине Дун разиябги исламияб дин буго», - ян. (Сура «Ал-Маидат», аят 3)

ХIажизабазе ГIарафа магIарда чIей (вукъуф) ккола хIежалъул тIадаб хIуби, гьеб гьечIони хIеж рикIкIунаро. Аварагас ﷺ абуна: «ХIеж ккола ГIарафат», - ян, ай гьелъул кIваралда тIадчIейги гьабун.

ГIарафа къоялъул руго гIемерал хиралъаби. Гьеб къоялъ Аллагьас ﷻ, цогидал къояздаса цIикIкIун, лагъзал цIадудаса эркен гьарула. Аварагас ﷺ абуна: «ГIарафа къоялдаса цIикIкIун лагъзал Аллагьас цIаялдаса эркен гьарулеб къо гьечIо, хIакълъунго, Гьев ﷻ гьезде гIагарлъула (рахIмат рещтIуна) ва малаикзабазда цебе гьездалъун (ГIарафа магIарда чIараздалъун) чIухIула», - ян. (Муслим)

ХIежалда гьечIез гьеб къоялъ кIал ккуни араб ва бачIунеб соналъул мунагьал чурула, хасго къадеялдаса хадуб гьабулеб гIибадаталъул хасаб къимат букIуна. Гьеб къоялъ Аллагь ﷻ гIемер рехсела: «Лаилагьа иллаллагьу вахIдагьу ла шарика лагь, лагьул-мулку ва лагьул-хIамду ва гьува гIала кулли шайин къадир» абураб зикруялдалъун.

Гьеб къоялдаса тIубараб пайда босизе ккани лъикIаб буго кIал кквезе (хIежалда гьечIезе), каказда тIад чIезе хIаракат бахъила, мунагьал чури ва лъикIлъи гьарила, Къуръан цIалила, гIемер Аллагь ﷻ рехсела, садакъа кьела, гIумруялда тIад ургъила, тавбу ва иман щула гьабила.

ГIарафа къо ккола мунагьаздаса вацIцIалъизе, Аллагьасде ﷻ гIагарлъизе ва гьесул рахIмат щвезе рес кьолеб гIуж.

ТIадегIанав Аллагьас ﷻ нилъер дугIа къабул гьабеги, мунагьал чураги ва гьеб къо ракIбацIцIадаб гIибадаталда тIобитIизе рес кьеги. Амин.

 

Жабир Мажидов

2026-08-01 (Сафар 1448 с.) №15.


ТалихIкъосин, балагь-къварилъи, унта-щокълъи

Унти буго Аллагьасул ﷻ рахIматазул цояб, гьелъ загьир гьабула инсанасул загIиплъи ва хIалкIвей гьечIолъи. Унти рикIкIуна гIицIго черхалъул къварилъилъун гуребги, иман щула гьабизе бачIараб хIалбихьилъунги мунагьал чурулеб алатлъунги. ХIадисалда бицараб кинниги, унтараб мехалъ сабру гьабиялъ...


Аллагьасул ﷻ аманат

ГIемерисел руччабаз хIаракат бахъула хIалакълъизелъун черхалъе гIакъуба кьезе. Гьеб гуро жакъасеб «унтиги», гьедин букIана гIасрабаз цебеги.   МухӀаммад Аварагасул ﷺ суннаталъ нилъеда малъула черхалъулги рухӀалъулги хIал лъикIлъизабиялъе рекъон кколел сабабал. Суннатги ккола...


ХIикматал махлукъатал

Квокка Квокка ккола унго-унголъунги гIажаибаб ва цIакъ хIикматаб хIайван. Гьелда абула «Ракьалда бищун талихIаб хIайваниланги». Гьаб ккола кенгуруялъул хъизамалдаса гьитIинабго хIайван. Гьелъул кIодолъи-гьитIинлъи буго гIага-шагарго рукъалъул катил гIадаб. Черхалъул халалъи: 40-54 см,...


ННТялъ бергьенлъи босана

МахӀачхъалаялда тIобитIана «Журналистазул вацлъиялъулаб кубок» абураб цIаралда гъоркь мини-футбол хIаялъул рахъалъ турнир. Байбихьуда ННТ команда, ГТРК «Дагестан» командаялдасаги бергьун, борчIана плей-оффалде ва гьенибги медиакомандаялдаса 5:2 хӀисабгун бергьана. Финалалда гьел дандчIвана...


Дагъистаналъул муфтияталъул вакилзаби щвана Беларусиялде

Беларусиялъул муфти Абубекир Шабановичасухъе гьоболлъухъе щвана Дагъистан Республикаялъул муфтияталъул делегация. Гьелъие нухмалъи гьабуна регионал церетӀезариялъул департаменталъул начальник АхӀмад Надирбеговас. Гьединго делегациялда гьоркьор рукӀана ДРялъул муфтияталъул пресс-хъулухъалъул...