Аслияб гьумералде

Рос кин тIаса вищилев?

Рос кин тIаса вищилев?

Аварагас ﷺ абуна: «Диналда ва гIамал-хасияталда нуж разияв чи яс гьарун вачIани, нужеца ригьин гьабе. Гурони, дунялалда питна тIибитIизе буго», - ян (Тирмизи).

 

ЛъикIай чIужу тIаса йищизе ккеялъул ва гьей йищулеб къагIидаялъул гIемер бицуна. Амма лъикIав рос тIаса вищиялъул бицен къанагIат гурони батуларо.

«ГIарцул чванта цIурасе а», «Рукъги машинаги букIине ккола», «ЛъикIаб хIалтIуда вугев тIаса вище», «Берцинав ватани гIола»... Гьединал «насихIатал» гIемер рагIула. Телевизоралдасан бихьараб рокьи гьаби къваригIуна цо-цо ясалазеги. Нусго роза-тIегь бачIине кколин, «Айфон» сайгъат гьабизе бахIарасда тIадаб бугин чIола.

Диналда рекъон битIараб бугищха гьеб? Унго-унгояб талихI щвезе ва баракат лъезе ккани, сундул халгьабизе кколеб вукIинесев рос тIаса вищулаго?

Щияй чIужугIаданалъе бокьула жиндаго аскIов унго-унгояв бихьинчи вукIине, къо ккедал мугъчIвазеги ватулев. Чара гьечIого, гьединаб талихI щвезе ккани, тIоцебесеб иргаялда, чIужугIадан жийго йикIине ккола диналда тIадчIарай, такъва бугей. ТIадегIанав Аллагьас ﷻ Къуръаналда абун буго (магIна): «ЛъикIал бихьинал - лъикIал руччабазе, лъикIал руччаби - лъикIал бихьиназе», - ян (Ан-Нур, 26 аят). Мун диналъул тIалаб бугей ятани, Аллагьас ﷻ дудаги гьединавго дандчIвазавила. Гьединлъидал, тIоцебесеб иргаялда, хIаракат бахъизе ккола дудаго тIад хIалтIизе, иман щула гьабизе. Абизе бегьула гIемер рукIунин лъикIазе квешал ккарал лахIзаталги. РукIуна. Гьелъулъги Аллагьасул ﷻ хIикмат камун букIунаро. Гьедин чуризе ккарал мунагьал ратизе бегьула, хIалбихьиялъе, яги сабру гьабиялдалъун даража тIадегIан гьабиялъе, фиргIавнил чIужу Асиятил гIадин.

Аварагасул ﷺ хирияб хIадисалда буго: «Лади тIаса йищула ункъо жоялъухъ балагьун: диналъухъ, берцинлъиялъухъ, бечелъиялъухъ ва насабалъухъ. Дин тIаса бищарав бергьина», - ян (Муслим).

Гьебго хIадисалда рекъон, Аварагасул ﷺ малъа-хъваялда нахъйилъун тIаса вищила росги. Динияб рахъ бугес лъадул хIакъал тIурала, жиндаса шаригIаталъ тIалаб гьабулелда тIадчIела, лъималазе лъикIав эменлъун вукIина. Хасго гьев исламияб гIелму-тарбия щварав ватани, Аллагьасе ﷻ гIололъун гIуцIараб, хIарамлъиялдаса цIунун данделъарал рос-лъадиялда гьоркьоб БетIергьанас ﷻ рокьи щула гьабула, берцинаб гьоркьоблъи, гIамалрекъей кьола. Амма цогидал жалазул халгьабун, диналъе кIвар кьечIезда цебе баркат гьечIолъи бихьизе рес буго. Чара гьечIого, дингун цогидал сипатал данделъани - жеги лъикI буго. Амма дунявияб жо тIоцебесеб бакIалда лъезе бегьуларо.

ЦIияб хъизан гIуцIулаго, кIиязулго ният букIине ккола суннат тIубай, ригьин гьаби суннатаб бугелъул. Жеги ният гьабила мунго хIарамалдаса цIуниялъе бугин ва жиндир умматалъул кIодолъиялдаса Къиямасеб къоялъ Авараг ﷺ вохизе вугелъул, гьев вохизавизеги ният гьабила. Гьедин данделъарал рос-лъадул баракатаб хъизан букIина.

 

 

Хадижат Хизриева

2026-09-15 (РабигIул ахир 1448 с.) №18.


Гьикъизе нечараб бицине намусаб

Якьадги росги   Дир якьадалъе бокьун букIана жиндирго квартира къачIан лъугIизабизе ва гьелъ нижеда гьарана кумек. Дир росас, дидаги гьикъичIого, хIажатаб гIарац къарзалъ кьуна. ЛъагIел ана ва гьеб гIарац нахъбуссинабизе гIедегIунев чиги гьечIо. Дир рос нечола ракIалде щвезабизе ва дида...


Аллагьас ﷻ цIунула

Балагь, рекIее хIалхьи толарел ахIвал-хIалал ва захIмалъаби тIаде рачIуна нилъер щивасде. Гьаб дунялалъул рукъ гьедин гIуцIарабги буго. Амма нилъер гIумруялъул аслулъун бугеб мурад ва гьаб дунял жидее щиб бакI бугебали бичIчIи бугез дандчIварал къисматалъул киналго захIмалъаби къвакIун хIехьола....


Бусурбабазул тарихчи ва географ

ГIизудин ибну Шаддад ХӀалаби гьавуна Сириялъул ХIалеппоялда бугеб ХӀалаб шагьаралда, 1217 соналъул лъабабилеб зулхӀижа моцIалъ, гьижрияб 613 соналда. Тарихалъул ва географиялъул рахъалъ жиндирго хIалтIабазул кумекалдалъун ибну Шаддад вахъана жиндир гIасруялъул машгьурал тарихчагӀазул...


Сахаватав инсан

Нижер росулъа сахаватав инсан Чарандал вас ГIамиргIалица жиндирго инсул букIараб мина къачIазеги къачIан кьуна росдал мадрасалъе. Киналго росдал гIадамал кутакалда рохун ва разиго руго ГIамиргIалица гьабураб гьеб баракат цIикIкIараб ишалдаса. Гьанже рес рекъана мадрасаялда лъимал ва чIахIиял...


Авараг ﷺ лъай – гьев вокьи

Аллагьасул Аварагасде ﷺ бугеб рокьиялъ гьесул асхIабзабазул ракIазулъ хасаб бакI кколаан. Гьеб рокьи гьез загьир гьабулаан рагIудалъун ва пишабаздалъун гуребги Аварагасул ﷺ къадру цIунулел, гьесул лъикIлъаби рицунел, гьесул тIокIаб гIамал-хасият беццулел шигIрабаздалъунги.   АсхIабзабазда...