Аслияб гьумералде

Аллагьас ﷻ рехсеялде рачунеб

Аллагьас ﷻ рехсеялде рачунеб

Аллагьас ﷻ рехсеялде рачунеб

 

Дунялалде нилъ Аллагьас риччан руго Гьев рехсезе, Гьесие гIибадат гьабизелъун. Гьедин ТIадегIанас абун буго (магIна): «Дица жиналги инсалги рижичIо Дие гIибадат гьабизе гурони», - ян (сурату «аз-Зарият» 56 аят).

 

Абу Гьурайратица бицун буго жинда рагIанин Аллагьасул ﷻ Расулас ﷺ абулеб: «Гьаб дунял буго жиндие нагIана кьураб жо, нагIана кьураб буго, Аллагь ﷻ рехсейгун гьелда сверухъ лъугьараб хутIизегIан, гьелда жаниб бугебщинабги…», - ян (Тирмизи). НагIана кьурабин абуралда гъорлъе уна Аллагьасдаса ﷻ рикIкIад гьарулебщинаб жо. Аллагь ﷻ ракIалде щвезабулеб ва Гьесул разилъиялде рачунеб гIамал гъорлъа бахъун ккола.

Аллагь ﷻ рехсеялъ кутакаб хIал гьабула чиясул черхалъе, напс берцинал гIамалазде куцала, рекIел рухIияб хIал лъикI гьабула, рахIматал рещтIинарула, захIматал яги хIажат гьечIел ишазде ккеяздаса цIунула. Кинаб хIалалда Гьев ﷻ рехсолев вугониги гьелъие щибго батIалъиги гьечIо, бегьула гIодорчIун, регун, эхетун рукIаго, рилълъанхъун унаго, гьабулеб хIалтIи бугониги мацIалъ рехсон ракIалда Аллагь ﷻ цIунун гьабизе.

Гьелъул хиралъиялъул хIакъалъулъ Къуръан-хIадисазда гIемер бицун буго. Къуръаналда буго (магIна): «Я, иман лъурал гIадамал! Нужеца Аллагь гIемер рехсе, радал-къаси Гьесие тасбихIалги гьаре», - ян (суратул «АхIзаб» 41-42 аят). Аллагь ﷻ рехсей буго кидаго инсанасул мацIгун ракI жинда ругьунлъун, мацIалдаса къотIизе тезе бегьулареб гIамал. ГIемер БетIергьан ﷻ рехсеялде, Гьесул разилъи щолел цоги гIамалазде инсан вачунеб нухги буго хIакъикъияб тарикъат, шаригIаталъул аслулъун ва нухлъун жиб бугеб.

Аварагас ﷺ абун буго: «Аллагьасул ﷻ руго хассал малаикзаби (Гьев ﷻ рехсон) зикруялда ругел гIадамал ратизегIан хьвадулеллъун жал рукIунел. Цо къокъаялда гьединал чагIи ратараб мехалъ гьез цогиязде ахIула: «Нужецаго ралагьулел рукIаразухъе рачIа», - ян. Цинги малаикзабаз гьел чагIи жидерго кваркьабаздалъун сверун ккола гъоркьияб зодоре щвезегIан. Хадуб БетIергьанас ﷻ малаикзабазда абула: «Дица нуж нугIзаллъун кколел руго гьел чагIазул мунагьал чуриялъе», - ян. Хадуб цо малаикас абула: «Гьезда гьоркьов вуго, гьездасанги кколарев, жиндир ишаз унев вукIаго гьезда аскIов чIарав (мунагьал гьарулев) цояв», - ин. Гьелъие Аллагьас ﷻ жаваб гьабула: «Гьел руго жидедехун гIодобчIей гьабурав талихIкъаравлъун лъугьунарел чагIи», - йин (Бухари, Муслим, Тирмизи).

Дунялалда балеб заман буго цIакъ дагьаб жо, кигIан боцIи-мал нилъер бугониги гьеб кинабгоги тун уна нилъ ахираталде. Амма цадахъ босулеб ва ахираталда пайдаялъе батулеб гIамал буго чIаго рукIаго гьабураб БетIергьанасул ﷻ разиялъиялде рачунеблъун жиб бугеб пиша. Гьеб гIамал кигIанаб къадаралда жинца гьабулеб бугищали пикру гьабизе ккола щивав чияс зама-заманалдасан.

Аллагь ﷻ рехсеялъ лагъ гIагар гьавула БетIергьанасде, Гьесул разилъи щвеялде. «Нужеца Дун рехсе, Дица нужги рехсела», - ян Къуръаналда абураб кинниги Гьес рехсолеллъунги рукIуна. Аварагасги ﷺ абун буго: «Аллагь ракIалде щвезавун Гьев рехсолеллъун щал чагIи ругониги, гьел малаикзабаз сверун ккола, БетIергьанасул рахIматалъулъги тIерхьуна, ракIазулъе парахалъиги лъугьуна, Жинда аскIор ругезе Аллагьас ﷻ гьезул биценги гьабула», - ян (Муслим).

Гьединал хIадисаз баян гьабула зикру бачин, Аллагь ﷻ рехсей, жалго жидедаго чIун гуреб, къокъаби гьарунги бегьулеблъи.

ГIабдуллагь ибну ГIумарица бицун буго, жинца цIеханин Аллагьасул ﷻ Расуласда ﷺ щиб жазаъ бугебин БетIергьанасул ﷻ цадахъ данделъун Гьев рехсеялъухъин абун. Аварагас ﷺ жаваб кьуна: «Цадахъ данделъун зикру бачиналъухъ жазаъ Алжан буго», - ян.

БетIергьанас ﷻ нилъ гьареги щибаб хIалалъулъ Гьев ﷻ рекIелъ цIунун, зикру бачун мацI бакъваларездаса! Амин!

 

АхIмад Къурбанов

2026-05-15 (ЗулкъагIида 1447 с.) №10.


ХIарамалъул ракь

Макка-Мадинаялъул хиралъилъун нилъее гIела, жиндие гIоло кинабго махлукъат бижарав Авараг ﷺ тIад хьвадараб, гьев вукъараб ракьлъун букIин.   Нилъеда бихьулеб буго жакъасеб къоялъги ТIадегIанав Аллагьас ﷻ Макка-Мадинаялъул агьлу хьихьун бугеб куцги, гьениб гьанжелъизегIан цIунун бугеб...


Нухлул къанунал цIуни

Кинал ругониги балагьал рачIиндал нилъеца цоцазе кумек гьабула. Гьеб буго тIабигIияб жоги. Амма буго щибаб къойил кколеб балагь, нилъги жинде ругьунлъараб. Гьебги ккола нухазда кколел авариял. 2026 соналъул лъабго моцIида жаниб ккана 357 авария, хвана 61 чи, лъукъана 510-яв, гьезда гьоркьор руго...


Къурбаналъул гIид

ХIурматиял магIарулал, гьале тIаде щолеб буго исламалда жаниб кIудияб гIидлъун рикIкIунеб Къурбаналъул байрам.   Гьелъул аслу буго Ибрагьим аварагасдаса бачIараб. Гьебго тарих буго исламалъул щуабилеб рукнулъун бугеб хIежалъулги. Нилъер диналъул вацалгун яцал гьел къояз рукIуна хIежалъул...


ЦIияв ректор

Саида Сиражудинова тӀамун йиго Дагъистаналъул гуманитарияб институталъул ректорлъун. Республикаялъул муфти, шайих АхӀмад-афандиясул рахъалдасан баркала загьир гьабуна цеве ректорлъун вукӀарав НухӀкъади БахIмудкъадиевасе, гьес гьабураб хӀалтӀухъ. Баркалаялъул гӀаламат хӀисабалда гьесие сайгъат...


Нужее баяналъе

ГIумар-асхIаб кин чIварав? – Рогьалил как балаго чIвана. Абубакарил ясазул бищун гIелму бугей щий йикIарай? – ГIаишат. Аварагасул чIужу ХIафсатица чан сон бараб? – 69 сон. Суратул «Намлаялда» цоги щиб цIар абулеб? – Суратул...