Аслияб гьумералде

Аллагьас ﷻ рехсеялде рачунеб

Аллагьас ﷻ рехсеялде рачунеб

Аллагьас ﷻ рехсеялде рачунеб

 

Дунялалде нилъ Аллагьас ﷻ риччан руго Гьев рехсезе, Гьесие гIибадат гьабизелъун. Гьедин ТIадегIанас абун буго (магIна): «Дица жиналги инсалги рижичIо Дие гIибадат гьабизе гурони», - ян (сурату «аз-Зарият» 56 аят).

 

Абу Гьурайратица бицун буго жинда рагIанин Аллагьасул ﷻ Расулас ﷺ абулеб: «Гьаб дунял буго жиндие нагIана кьураб жо, нагIана кьураб буго, Аллагь ﷻ рехсейгун гьелда сверухъ лъугьараб хутIизегIан, гьелда жаниб бугебщинабги…», - ян (Тирмизи). НагIана кьурабин абуралда гъорлъе уна Аллагьасдаса ﷻ рикIкIад гьарулебщинаб жо. Аллагь ﷻ ракIалде щвезабулеб ва Гьесул разилъиялде рачунеб гIамал гъорлъа бахъун ккола.

Аллагь ﷻ рехсеялъ кутакаб хIал гьабула чиясул черхалъе, напс берцинал гIамалазде куцала, рекIел рухIияб хIал лъикI гьабула, рахIматал рещтIинарула, захIматал яги хIажат гьечIел ишазде ккеяздаса цIунула. Кинаб хIалалда Гьев ﷻ рехсолев вугониги гьелъие щибго батIалъиги гьечIо, бегьула гIодорчIун, регун, эхетун рукIаго, рилълъанхъун унаго, гьабулеб хIалтIи бугониги мацIалъ рехсон ракIалда Аллагь ﷻ цIунун гьабизе.

Гьелъул хиралъиялъул хIакъалъулъ Къуръан-хIадисазда гIемер бицун буго. Къуръаналда буго (магIна): «Я, иман лъурал гIадамал! Нужеца Аллагь гIемер рехсе, радал-къаси Гьесие тасбихIалги гьаре», - ян (суратул «АхIзаб» 41-42 аят). Аллагь ﷻ рехсей буго кидаго инсанасул мацIгун ракI жинда ругьунлъун, мацIалдаса къотIизе тезе бегьулареб гIамал. ГIемер БетIергьан ﷻ рехсеялде, Гьесул разилъи щолел цоги гIамалазде инсан вачунеб нухги буго хIакъикъияб тарикъат, шаригIаталъул аслулъун ва нухлъун жиб бугеб.

Аварагас ﷺ абун буго: «Аллагьасул ﷻ руго хассал малаикзаби (Гьев ﷻ рехсон) зикруялда ругел гIадамал ратизегIан хьвадулеллъун жал рукIунел. Цо къокъаялда гьединал чагIи ратараб мехалъ гьез цогиязде ахIула: «Нужецаго ралагьулел рукIаразухъе рачIа», - ян. Цинги малаикзабаз гьел чагIи жидерго кваркьабаздалъун сверун ккола гъоркьияб зодоре щвезегIан. Хадуб БетIергьанас ﷻ малаикзабазда абула: «Дица нуж нугIзаллъун кколел руго гьел чагIазул мунагьал чуриялъе», - ян. Хадуб цо малаикас абула: «Гьезда гьоркьов вуго, гьездасанги кколарев, жиндир ишаз унев вукIаго гьезда аскIов чIарав (мунагьал гьарулев) цояв», - ин. Гьелъие Аллагьас ﷻ жаваб гьабула: «Гьел руго жидедехун гIодобчIей гьабурав талихIкъаравлъун лъугьунарел чагIи», - йин (Бухари, Муслим, Тирмизи).

Дунялалда балеб заман буго цIакъ дагьаб жо, кигIан боцIи-мал нилъер бугониги гьеб кинабгоги тун уна нилъ ахираталде. Амма цадахъ босулеб ва ахираталда пайдаялъе батулеб гIамал буго чIаго рукIаго гьабураб БетIергьанасул ﷻ разиялъиялде рачунеблъун жиб бугеб пиша. Гьеб гIамал кигIанаб къадаралда жинца гьабулеб бугищали пикру гьабизе ккола щивав чияс зама-заманалдасан.

Аллагь ﷻ рехсеялъ лагъ гIагар гьавула БетIергьанасде, Гьесул разилъи щвеялде. «Нужеца Дун рехсе, Дица нужги рехсела», - ян Къуръаналда абураб кинниги Гьес рехсолеллъунги рукIуна. Аварагасги ﷺ абун буго: «Аллагь ракIалде щвезавун Гьев рехсолеллъун щал чагIи ругониги, гьел малаикзабаз сверун ккола, БетIергьанасул рахIматалъулъги тIерхьуна, ракIазулъе парахалъиги лъугьуна, Жинда аскIор ругезе Аллагьас ﷻ гьезул биценги гьабула», - ян (Муслим).

Гьединал хIадисаз баян гьабула зикру бачин, Аллагь ﷻ рехсей, жалго жидедаго чIун гуреб, къокъаби гьарунги бегьулеблъи.

ГIабдуллагь ибну ГIумарица бицун буго, жинца цIеханин Аллагьасул ﷻ Расуласда ﷺ щиб жазаъ бугебин БетIергьанасул ﷻ цадахъ данделъун Гьев рехсеялъухъин абун. Аварагас ﷺ жаваб кьуна: «Цадахъ данделъун зикру бачиналъухъ жазаъ Алжан буго», - ян.

БетIергьанас ﷻ нилъ гьареги щибаб хIалалъулъ Гьев ﷻ рекIелъ цIунун, зикру бачун мацI бакъваларездаса! Амин!

 

АхIмад Къурбанов

2026-09-15 (РабигIул ахир 1448 с.) №18.


Муфти дандчIвана Сулеймангун

Дагъистаналъул муфти, шайих АхӀмад-афандица, ГӀиса аварагасул цIаралда бугеб централда къабул гьавуна Гъарабудахкент районалъул Параул росулъа гӀараб каллиграфиялъул устар Аширлаев Сулейман. Гьес сайгъат гьабуна хирияб Къуръаналъул жинцаго квералъ хъвараб, цогидаздаса батӀияб нусха. ГӀага-шагарго...


Ахиралде щвана

Баракатаб РабигӀул аввал моцӀ ахиралде щвана. Гьаб моцӀги Авараг ﷺ гьавураб къоги, цогидал моцӀал гӀадин нилъеца тӀобитӀичIо. Цогидаб заманалде ккун гьаб моцIалъ чияс дагьаб бугониги цӀалун батани Аварагасул ﷺ хӀакъалъулъ, абизе бегьула гьес хайир босанин.   ГӀумруялъ гьесул хӀакъалъулъ цӀаланиги...


Мадраса рагьана МагIлибги

Хьаргаби районалъул МагIли росулъ рагьана цIияб мадраса. Гьелъие цIарги кьуна Дагъистаналъул муфти, шайих АхIмад-афандиясул. Мадрасалда чIезарун руго киналго шартIал. Руго цIалул кабинетал, библиотека ва мутагIилзабазе хIажатабщинаб. Мадраса рагьиялъул хIурматалда тIобитIана динияб мажлисги....


Къинал руччабазе малъа-хъваял

Лъимер гьабизе йигеб заман буго цIакъ кIвар бугеб гIуж. Гьеб заманалда, хасго чIужугIаданалъ, жиндирго сахлъи ва рацIцIалъи, кванил ва цогидалъулги низам цIунизе ккола. Гьединго халкквезе ккола тIад ретIунеб ратIлида хадубги. Лъимер ва жийго квачалдаса цIунизе ккола, тIадкъараб ретIел, угъдул...


Берцинлъи гьаби

Инсанас ретIулеб ретIелги берцинлъиялъе хIалтIизе гьарулел жалги хIалалал рукIуна, гIаммаб куцалда босани. Кинниги гьезда гъорлъ руго хIалтIизаризеги ва гьездалъун къачIадизеги бегьуларел жалги.   Гьел киналго хIалтIизаризе бегьулел жал руго Аллагьас нилъее дунялалда ругебгIан заманалъ...