Аслияб гьумералде

Гьекъолдиялъул балагь

Гьекъолдиялъул балагь

Бищун кIудияб - диналъе зарал

Мехтелги, хIаялги, хъанчалги, чIоралги цадахъ руго Аллагьас Къуръаналда рехсон. Щайин абуни, мехтел хъанчазда хадубго гъураб кIудияб мунагь букIун.

Жинда Аллагь разилъаяв ибну ГIаббасица бицун буго: «Мехтизарулеб жо гьукъун аят рещтIиндал асхIабзабаз цоцахъе хьвадун бицунеб букIана: «Аллагьас хамрги гьукъана, ширкалда бащадги гьабуна», - ян. ГIададайищ асхIабзабаз гьедин абулеб букIараб гьеб квешаб букIинчIебани. ЦIуне, вацал, нужерго дин, черх, къадру, агьлу, магIишат, сахлъи.

Хириял асхIабзабазда гьоркьоб бахIс ккун буго мунагьазул бищун кIудияб кинаб бугебин абураб суалалда тIасан. РагIиги данде ккечIого, гьез суал битIун буго ГIабдуллагь бину ГIумарихъе. Гьес абун буго гьеб мехтел гьекъей бугин. Гьелъие далилалъе рехсон буго гьадинаб къиса, жибги Аварагас ﷺ бицун букIараб. «Цебе заманалда вукIана цо хан.

Гьес цо чиясе шартI лъун буго гьал хадур рехсарал мунагьазул цояб гьабеян: чи чIвай, зина гьаби, болъонил гьан кванай ва чIагIа гьекъей. Цоябниги гьабичIони живгоги чIвазе. Гьасги бищун бигьаяблъунги бихьун, чIагIа гьекъон буго. Цинги мехтарав гьес чиги чIван вуго, зинаги гьабун буго, болъонил гьанги кванан буго».

Муслимица бицун буго Аллагь разилъаяв Джабирица бицараб хIадис: «Аллагьас гьабураб къотIи буго хамру гьекъеялда тIадчIей гьабурав чиясда «ТIинатульхабал» гьекъезабизе буго», - ян. АсхIабзабаз гьикъула гьеб щиб кколебилан абун. Цинги Аварагас ﷺ абула: «Гьеб буго жужахIалъул агьлуялдаса Аллагьас бецIцIизабулеб хьвердги, биги, гIетIги», - ян.

Цо-цояз батIи-батIиял багьанаби ратун тола, ай сахлъи гьечIин, гIарац гIоларогойин абурал. Амма бегьулебани гьекъелаанин абураб хиялги ракIалде ккун. Гьесиеги хIинкъи гьечIищха? Сахлъиги ресги щванани гьекъезехъин бугогурищ? Щибха гьабилеб? Тавбу гьабила, гьебги тун, ракIги бухIун, тIокIаб гьекъеларин хивалги гьабун. Аллагь разилъаяв имам АхIмадица «Муснад» абураб тIехьалда хъвалеб буго: «Жинда Аллагь разилъаяв Абу Гьурайратица абуна: «Жинда Аллагьасул свалат-салам лъеяв Аварагас абун буго: «Хамруялда даимав чи хъанчие лагълъи гьабулесда релълъун вуго», - ян.

Дагьаб-макъаб гьекъон толин абулезеги жаваб хIадисалда буго: «ГIемер гьекъон мехтулеб жо дагьабги хIарамаб буго», - ян. Цоги хIадисалда буго: «Щив чи вугониги хамруги гьекъон, гьелъги мехтичIев, Аллагь гьесдаса кIикъого къоялъ вуссуна», - ян. Аллагьасул рахIматалдаса махIрумлъулев вуго кIикъого къоялъ. Гьедин хвани, гьев рахIматалъул малаикзабиги аскIоре щвечIого холев вуго, ахир мекъи ккеялда хIинкъиялда. ХIисаб гьабе, вацал.

Хадубги добго хIадисалда буго: «Гьебги гьекъон мехтарав чиясул я какал я кIалал Аллагьас къабул гьаруларо кIикъого сордо-къоялъ. Гьедин мехтун гьев хвани, хъанчие лагълъи гьабулаго хварав гIадин вукIина», - абун. Гьалдаса хадубги сунда мугъчIвайги гьабун гьекъелеб?

«ЦIогьорас цIогь гьабиларо иманалдаги вукIун, зиначияс зина гьабиларо иманалдаги вукIун ва хамруги гьекъеларо иманалдаги вукIун», - ян абулеб буго Абу Гьурайратица бицараб хIадисалда.

Цояс абула метер телин, анкьидаса телин абун. Гьединасухъ Малакул Мавтас гьабураб къотIийищ бугеб гьеб тезегIан чIаго телин абураб? Хьул халат гьабуни мунагьал гIемерлъула. Къокъ гьаре хьулал, гьабе тавбу, те квешлъи, русса Аллагьасде. Тавбу гьабурав чи, кинав вугониги, кигIан гIемерал мунагьал ругониги Аллагьас къабул гьавула. Аллагь гурхIулев вуго гьарун вачIарав лагъасда.

МУХIАММАД НУРМУХIАММАДОВ, ГIАХЬАЛЧIИ РОСДАЛ ИМАМ

2026-08-01 (Сафар 1448 с.) №15.


БагIараб пилпил

БагIараб пилпилалъулъ букIуна капсаицин абураб жо. Гьеб сабаблъун букIуна кIал бухIизабулеб тIагIамги. ГIалимзабаз цIех-рех гьабуна капсаициналъ инсанасул черхалъе гьабулеб асаралъул.   Чакрил унтиялъе гьабулеб асар Капсаициналъ кумек гьабулеб батана чорхолъа цIикIкIун инсулин бахъизе. Цо...


КIудияб макъам

ХIурматиял бусурбаби. Аллагьасул диналде халкъ ахIи буго аварагзабазул ирс. Гьезул тIубараб гIумруго къурбан гьабун ана халкъ битIараб нухде ахIулаго. Гьелда жаниб аслияб жоги ккола гIицIго ихлас, ай ракI бацIцIалъи букIин. Гьебги щибго гьечIеб бакIалда бокьарав чиясе щолеб жо гуро.   Ихлас...


Къеч буссинабулеб

Риидал хъарпуз гIемер кванала. Гьелъ къеч буссинаби гуребги, сахлъиялъеги пайда гьабула. Лъим, витаминал, минералазул ва антиоксидантазул къадар цIикIкIараб букIиналъ, хъарпуз рикIкIуна риидалил бищунго сахлъиялъе пайдаял кванил нигIматазул цояблъун.   Хъарпузалъулъ букIуна 90 проценталде...


Аварагасул ﷺ сира

Кинаб илагьияб хIикмат букIараб Аварагас ﷺ Макка рехун тезе ккеялъулъ?   Маккаялдаса Мадинаялде Аварагас ﷺ гьижра гьабиялъул хIикматаздасан ккола бусурбабазе дин загьир гьабизе цо шагьаралда яги улкаялда толеб гьечIони, гьезги дин цIунизе гIоло, ватIаналдаса цоги бакIалде гьижра гьабизе...


Нужее баяналъе

  Аллагьас ﷻ тIоцеве витIарав расул щив? – НухI авараг. Гьев вугев заманалда щиб ккараб дунялалъе? – Дунял гъанкъана. Аварагзабазул рикIкIен рехсараб аят щиб? – Сура «ан-Ниса». Щиб сураялъулъ кIиго нухалъ басмала рехсараб? – Суратул...