Аслияб гьумералде

Кинаб хоно пайдаяб

Кинаб хоно пайдаяб

Нилъеца кванилъ гIемер хIалтIизабула гIанкIудал хоно. Гьелъул буго бухIарабгун цIорой бугеб тIабигIат.

«ХIаяту хIайванил кубра» абураб тIехьалда буго инсанасе бищунго лъикIаб хоно кколила гIанкIудалгун мокъокъил. Гьелъул цIикIкIараб пайдаги букIунила тIубанго къвакIизегIан гуреб, гьоркьохъеб хIалалда белъун бугони, ай бетараб хоно. КъвакIизегIан белъараб хоноялъ чехь гьорозабула, цIа-кан бахинабула. Гьединго гьелъул хъахIхоноялъ пунцIероялда гамачI лъугьинабизе рес буго.

Бетараб хоно пайдаяб буго щокърол унтиялъе, хIалценалъе. Гьединго гьелъ гьаракьги бачIинабула, гьуърузе, ургьисалабазе ва понцIороялъе пайдаяб буго. Ибн Синаца багIархоно рикIкIунаан ракIалъе ругел дарабазда гъорлъ. Гьединго багIархоно гIакдал нахгун ва чакаргун хIалтIизабуни, гIадалнахалъеги пайдаяб буго. Бичасул аварагасухъе ﷺ цо чи вачIанила жиндие лъимал лъугьунел гьечIинги абун. Хоно кванайинги абун витIанила аварагас ﷺ гьев. Жеги тIадвуссун вачIунги цIеханила, я Бичасул авараг ﷺ , сундул хоно хIалтIизабилебин абун. ЦIунцIрадал батаниги гьабеян абунила аварагас ﷺ.

Бищунго лъикIаблъун рикIкIуна тIубан къвакIизегIан белъинчIеб бетараб хоно. Бищунго пайдаяб кколин хъвалеб буго гьалулеб лъелъ 100-ялде рикIкIинегIанги тун, нахъе босараб хоно. Гьеб ккола гIага-шагарго 2-3 минут. Къаси мехалъ лъикIаб гьечIо къвакIизегIан тараб белъараб хоно квине. Имам ШафигIияс абун буго, къаси мехалда лъикIго белъараб хоно кварав чи сахлъи бугевлъун хутIичIин абун. ТIубанго къвакIизегIан белъинчIеб ханилъ руго гIемерал витаминал, хасго витамин В2. Гьеб гьечIого рес букIунаро белкабазул, углеводазул къуват къаркъалаялъе щвеялъе ва гьеб цIилъиялъе.

Бетараб ханилъ бугеб «холин» ккола нервабазул импульсал хIалтIизарулеб гьоркьохъанлъун. Гьединго гьелда жаниб буго аминокислотабиги. Гьезда гьоркьоб бугеб «тирозин» ккола инсанасул ДНК заралаздаса цIуниялъе хIалтIулеб жо. Гьединго гьелъулъ руго гIемерал минералалги. Гьезда гьоркьоб бугеб «селеналъ» кумек гьабула ургьимесалда лъикIал гурел жал рижичIого гьукъиялъе ва тIул цIуниялъе. Бетараб ханилъ букIунеб белокалъ квербакъи гьабула ччорбал цIигьариялъе.

ХАЛИД САЙФУЛАЕВ, ГЪИЗИЛЮРТ ШАГЬАР

2026-05-15 (ЗулкъагIида 1447 с.) №10.


Анищ тIубана

ДРялъул муфтиясул гӀакълучи ГIайна ХIамзатовалъ гӀахьаллъи гьабуна «Кумек» абураб бизнес-клуб рагьулеб мехалда тӀобитӀараб ва «Инсан» фондалъ гӀуцӀараб «Шкатулка желаний» абураб тадбиралда. Гьеб акция тIобитIулеб заманалда лъим кIанцIиялдалъун зарал ккараб...


ХIикматал махлукъатал

Тюлень   Дунялалда руго гIага-шагарго 30-гIанасеб батIияб тайпа тюленазул. Крабал кваналел тюленазул цаби руго гIажаибал. ГIемерисел тюленал, бихьиналищ яги цIуялищали ратIарахъизе кIоларо. ГIумруги гьез, масала, бихьиналъ - 20-25 соналъ, цIуялъ - 30-35 соналъ гьабула. ТIинчIги гьабула 1-3....


ХIарамалъул ракь

Макка-Мадинаялъул хиралъилъун нилъее гIела, жиндие гIоло кинабго махлукъат бижарав Авараг ﷺ тIад хьвадараб, гьев вукъараб ракьлъун букIин.   Нилъеда бихьулеб буго жакъасеб къоялъги ТIадегIанав Аллагьас ﷻ Макка-Мадинаялъул агьлу хьихьун бугеб куцги, гьениб гьанжелъизегIан цIунун бугеб...


Ахирисел хириял къоял

ТIаде щолеб бугеб иргадулаб моцI ккола ЗулхIижа. Гьеб ккола исламалда жаниб Ражабгун, ЗулкъагIидагун ва МухIаррамгун цадахъ, ункъабго хирияб моцIалъул, цояб. Гьел моцIазда жаниб ТIадегIанав Аллагьас ﷻ хIарам гьабуна рагъ-кьал, тунка-гIусиял, би тIей.   Гьеб моцIалъул тIоцебесеб анцIго...


Жиндир тIабигIат - Къуръан

ХӀадисазул тӀахьазул аслиял мурадазул цояблъун ккола МухӀаммад аварагасулﷺ шамаилал тIиритIизари, ай гьесул вукIа-вахъин, тIабигIат. Къокъго абуни, Аварагасда ﷺ хурхарабщинаб. Гьелъие гIиллалъун ккана МухIаммад Авараг ﷺ камилав, жиндаса мисал босулевлъун вукIиналъ.   ТIадегIанав Аллагьас ﷻ...