Аслияб гьумералде

Кинаб хоно пайдаяб

Кинаб хоно пайдаяб

Нилъеца кванилъ гIемер хIалтIизабула гIанкIудал хоно. Гьелъул буго бухIарабгун цIорой бугеб тIабигIат.

«ХIаяту хIайванил кубра» абураб тIехьалда буго инсанасе бищунго лъикIаб хоно кколила гIанкIудалгун мокъокъил. Гьелъул цIикIкIараб пайдаги букIунила тIубанго къвакIизегIан гуреб, гьоркьохъеб хIалалда белъун бугони, ай бетараб хоно. КъвакIизегIан белъараб хоноялъ чехь гьорозабула, цIа-кан бахинабула. Гьединго гьелъул хъахIхоноялъ пунцIероялда гамачI лъугьинабизе рес буго.

Бетараб хоно пайдаяб буго щокърол унтиялъе, хIалценалъе. Гьединго гьелъ гьаракьги бачIинабула, гьуърузе, ургьисалабазе ва понцIороялъе пайдаяб буго. Ибн Синаца багIархоно рикIкIунаан ракIалъе ругел дарабазда гъорлъ. Гьединго багIархоно гIакдал нахгун ва чакаргун хIалтIизабуни, гIадалнахалъеги пайдаяб буго. Бичасул аварагасухъе ﷺ цо чи вачIанила жиндие лъимал лъугьунел гьечIинги абун. Хоно кванайинги абун витIанила аварагас ﷺ гьев. Жеги тIадвуссун вачIунги цIеханила, я Бичасул авараг ﷺ , сундул хоно хIалтIизабилебин абун. ЦIунцIрадал батаниги гьабеян абунила аварагас ﷺ.

Бищунго лъикIаблъун рикIкIуна тIубан къвакIизегIан белъинчIеб бетараб хоно. Бищунго пайдаяб кколин хъвалеб буго гьалулеб лъелъ 100-ялде рикIкIинегIанги тун, нахъе босараб хоно. Гьеб ккола гIага-шагарго 2-3 минут. Къаси мехалъ лъикIаб гьечIо къвакIизегIан тараб белъараб хоно квине. Имам ШафигIияс абун буго, къаси мехалда лъикIго белъараб хоно кварав чи сахлъи бугевлъун хутIичIин абун. ТIубанго къвакIизегIан белъинчIеб ханилъ руго гIемерал витаминал, хасго витамин В2. Гьеб гьечIого рес букIунаро белкабазул, углеводазул къуват къаркъалаялъе щвеялъе ва гьеб цIилъиялъе.

Бетараб ханилъ бугеб «холин» ккола нервабазул импульсал хIалтIизарулеб гьоркьохъанлъун. Гьединго гьелда жаниб буго аминокислотабиги. Гьезда гьоркьоб бугеб «тирозин» ккола инсанасул ДНК заралаздаса цIуниялъе хIалтIулеб жо. Гьединго гьелъулъ руго гIемерал минералалги. Гьезда гьоркьоб бугеб «селеналъ» кумек гьабула ургьимесалда лъикIал гурел жал рижичIого гьукъиялъе ва тIул цIуниялъе. Бетараб ханилъ букIунеб белокалъ квербакъи гьабула ччорбал цIигьариялъе.

ХАЛИД САЙФУЛАЕВ, ГЪИЗИЛЮРТ ШАГЬАР

2026-08-01 (Сафар 1448 с.) №15.


ЦIалул соналде

ХIурматиял бусурбаби, щибаб цIалул сон тIаде щолаго нилъеца бицен гьабула лъималазе лъай кьеялъул бугеб хиралъиялъул хIакъалъулъ. Хасго исламияб лъай кьеялъул кIваралъулги цIакъго мухIкан гьабун бицунеб гIадат букIана.   Гьале исанаги тIаде щволеб буго гьебго цIалул заман. Амма гьаб...


ХIикматал махлукъатал

Квокка Квокка ккола унго-унголъунги гIажаибаб ва цIакъ хIикматаб хIайван. Гьелда абула «Ракьалда бищун талихIаб хIайваниланги». Гьаб ккола кенгуруялъул хъизамалдаса гьитIинабго хIайван. Гьелъул кIодолъи-гьитIинлъи буго гIага-шагарго рукъалъул катил гIадаб. Черхалъул халалъи: 40-54 см,...


Дир гьитIинабго насихIат

Нилъер жаниса рахъ дабагъ лъугьиндал, Хвел-хобалъул хIисаб дарулъун ккола. Дуниял течIого хун унел чагIаз, ГIемераб гъапуллъи нахъе хъамула.   ХъантIун тIагIаталъе цере кколеца, Каранда нилъер ракI хIалтIизабула. Гьунар гьезул гIадин гIечIонаниги, Нилъерго кIарчанлъи...


Аллагьасул ﷻ аманат

ГIемерисел руччабаз хIаракат бахъула хIалакълъизелъун черхалъе гIакъуба кьезе. Гьеб гуро жакъасеб «унтиги», гьедин букIана гIасрабаз цебеги.   МухӀаммад Аварагасул ﷺ суннаталъ нилъеда малъула черхалъулги рухӀалъулги хIал лъикIлъизабиялъе рекъон кколел сабабал. Суннатги ккола...


Хирияв Аварагасул ﷺ шамаилал

Шамаил абураб рагIи хIалтIизабула Аварагасул ﷺ берцинал тIабигIатазул бицен гьабулеб мехалда. Гьединго, гьесул ﷺ гIумру ва ахIвал-хIал рехсолеб мехалдаги. Гьединлъидал Аварагасул ﷺ цо-цо ахIвал-хIалал рехселин.   Аварагасул ﷺ рас букIана берцинаб ва дагьабго кьурараб, цIакъго кьурараб ва...