Аслияб гьумералде

Хьулги хIинкъиги

Хьулги хIинкъиги

Нилъер гIемерисел гIадамазул гIадат буго чияр гIумруялда жанир рикIардизе лъугьунеб. Хирияв аварагасул хIадис буго: «Чияс гьарурал мунагьазул гьесда рогьо барав чи, гьеб мунагьги жинцаго гьабун, гьелъул хIакъирлъи бихьичIого хвезе гьечIо», - ян абураб.

Кинавго чиясе кантIи кьолев, квешлъаби тезе тIамулев, лъикIлъиялде ахIулев Аллагь вуго. Аллагьас цIунагийин рукIине ккарал нилъги руго. Щайин абуни, аварагасул хIадисалда бугелъул: «ТIолабго гIумру квешлъи гьабулаго инабурав, амма ахиралда ракIбухIун тавбуги гьабун, Аллагьасде вуссарав, Аллагьасги къабул гьавула.

Гьединго тIолабго гIумруялъ лъикIлъаби гьарурав, амма ахиралда Аллагьасде гIасилъарав Аллагьасги рехун тола», - ян. Нилъеда лъазе рес гьечIо метерисеб къо кинаб букIинебали.

Гьединлъидал нилъ тохго рукIине бегьуларо. Хирияв аварагасул хIадисалда буго: «Чиясул иман камиллъуларо гьесда живго пиргIавнидасаги гIодовегIан вихьичIого», - ян. ХIисаб гьабидал, гьаб буго нилъер иманалъе бугеб кутакаб хIинкъиялъул бицунеб хIадис.

ЦIаларав чиясухъе ячIанила кIиго чIужугIадан. Цоялъ абунила гIолохъанаб мехалда жий росасе хиянатлъулей йикIанин, гьанже ракIбухIунги йигин.

Цогидалъ абунила жинца гIумруялда жаниб бицинегIанасеб мунагьги гьабичIин ва Аллагьасул разилъиялда гIумруги тIамунин абун. Гьелъул рагIабаздасан бихьулеб букIана чIухIи.

ЦIаларав чияс тIоцееселда абунила къватIиеги ун, дудаго босизе кIвараб гамачIги босун дихъе ячIайин. КIиабилелдаги абунила дуцаги росейин ганчIал, амма гIисинал, росун бажарарабгIан къадаралда.

Заманалдасан цояй ячIанила босизе кIвараб гамачIги босун. Цогидайги ячIанила таргьа цIурал гIисинал ганчIалгун. Гьезухъги балагьун, гIалимчияс абунила гьанже нуж айин гьел рукIаралъуре щвезаризе.

КIудияб гамачIгун арай, босараб бакIалде гьебги щвезабун, хехго тIадюссун ячIанила. Заманалдасан дой цояйги ячIанила, добго ганчIазул таргьаги баччун, жинца гьал щиб бакIалдаса ракIаралани ракIалдего щолеб гьечIинги абун.

Цинги херас абунила: «Гьедин букIунаха, дир лъимал, гIумруялда жаниб нилъеца гьарурал мунагьазулги. Гьай пакъиралда жиндирго мунагь рекIелъ къан буго, дунялалдаго гьеб мунагьалъухь жазаъги баччизе ккун буго: даимаб намусалъ юхIи гуребги, гIадамазул хабаралъул бакIлъи баччизе ккейги, Аллагьасул гIазабалдаса хIинкъиялъ даимго ракIалъе рахIат гьечIолъиги.

Дуцайин абуни, духъаго ккарал гIисинал мунагьалги гьитIинлъун рихьун, гьезде кIварги кьечIого, гьезул гIемерлъи бихьулебцин гьечIо. Ва ганчIазул цIураб таргьа батабатаралъубе чIехьезе йитIидал, гьел росанщинаб бакIалъул хIисаб биххарабго гIадин, дуца гIумруялъ гьарурал мунагьазулги рикIкIен дур гIемерлъиялъ биххун буго», - инги абун лъугIизабунила гIакъилас хабар.

Нилъеца гьарурал мунагьазул гьитIинлъиялъухъ балагьичIого, мунагьал гьарулаго кIочарав Аллагьасул кIодолъиялъухъ гIенеккизе ккола нилъ. ХIинкъиялдаги хьулалдаги гьоркьор рукIинеги кутакалда беццараб буго, ай Аллагьасдаса хIинкъиялдаги Гьесул гурхIелалда хьул лъун рукIиналдаги. Аллагьасул гурхIел гIурхъи гьечIеб буго.

Хьул къотIи ккола Аллагьасул гурхIалида божунгутIи. Аллагь тIаса лъугьиналда хьулги лъун мунагьазда даимлъизеги бегьуларо. Мунагьал тезе тавпикъги гьарун, гьел чуриялъе сабабал гьарун, Аллагь гурхIиялде хьулги лъун, Аллагьасдаса хIинкъиялъул ракIги цIун рукIани, божилъи буго БетIергьанас ритIун ккезаризе ратилин абураб.

ПАТIИМАТ ХIАСАНОВА

2026-05-15 (ЗулкъагIида 1447 с.) №10.


«Инсан» фондалъул лъазаби

«Инсан» фондалъ байбихьун буго Маккаялда къварилъиялда ругел гӀадамазе садакъаде бикьизе къурбан хъвезе бокьаразул гӀарзаби къабул гьаризе. Фондалъ тӀубазабизе бугин тӀолабго иш: къурбаналъе хъвезе хӀайван боси, шаргӀалъул къануназда рекъон гӀид тӀубай ва Маккаялда къварилъиялда ругезе...


Нухлул къанунал цIуни

Кинал ругониги балагьал рачIиндал нилъеца цоцазе кумек гьабула. Гьеб буго тIабигIияб жоги. Амма буго щибаб къойил кколеб балагь, нилъги жинде ругьунлъараб. Гьебги ккола нухазда кколел авариял. 2026 соналъул лъабго моцIида жаниб ккана 357 авария, хвана 61 чи, лъукъана 510-яв, гьезда гьоркьор руго...


ХIикматал махлукъатал

Тюлень   Дунялалда руго гIага-шагарго 30-гIанасеб батIияб тайпа тюленазул. Крабал кваналел тюленазул цаби руго гIажаибал. ГIемерисел тюленал, бихьиналищ яги цIуялищали ратIарахъизе кIоларо. ГIумруги гьез, масала, бихьиналъ - 20-25 соналъ, цIуялъ - 30-35 соналъ гьабула. ТIинчIги гьабула 1-3....


Жиндир тIабигIат - Къуръан

ХӀадисазул тӀахьазул аслиял мурадазул цояблъун ккола МухӀаммад аварагасулﷺ шамаилал тIиритIизари, ай гьесул вукIа-вахъин, тIабигIат. Къокъго абуни, Аварагасда ﷺ хурхарабщинаб. Гьелъие гIиллалъун ккана МухIаммад Авараг ﷺ камилав, жиндаса мисал босулевлъун вукIиналъ.   ТIадегIанав Аллагьас ﷻ...


ЛъикIал гIамалал

ХIадисалда буго: «Аллагь ﷻ лъикIав вуго, Гьесие лъикIлъи бокьула. Гьес ﷻ лъикIлъиялдалъун щвезе рес кьола кьвари ва цогидалдалъун щвезе кIолареб жо», - абун (Бухари). Дунял бихьиялъе Аварагасул ﷺ гьал рагIаби кьучIлъун руго бусурбанчиясе. ЛъикIлъиги, гIицIго беццараб гIамаллъун букIин гуребги, гьеб...