Аслияб гьумералде

Ригьнал моцI

Ригьнал моцI

Шаввал ккола ригьин гьабиялъул моцI. Бичасул аварагас ﷺ ГIаишатги гьеб моцIалъ ячана.

Хириял диналъул вацал ва яцал, нилъеда бихьулеб буго хъизан гьабиялъулъ кинаб пайда бугебали дунялалдаги ахираталдаги. Аварагас ﷺ абун буго: «Нужеца нужерго васазе руччабиги раче, ясал рукъалдеги кье», - ян. Цоги хIадисалда буго: «Рос жиндирго чIужуялъухъ валагьидал, ТIадегIанав Аллагь ﷻ гьел кIиязухъго рахIматалъул балагьиялдалъун балагьула», - ян.

 

ТIадегIанав Аллагьас ﷻ  нагIана кьун буго жидеца хъизан гьабиларилан абулел бихьиназе ва гьединго рукъалде инарилан абулел руччабазеги. Бакълъухъа КIудияс абулеб букIун буго, чирахъ баканиги канлъи букIунарила чIужу гьечIеб рокъобилан.

Хъизан гьабиялъулъин абуни руго диналда, дунялалда ва ахираталда хурхарал гIемерал пайдаби. ТIадегIанав Аллагьас ﷻ Къуръаналда рехсон гьечIо хъизан гьабурав гурони, цониги авараг. Хъизан гьабиялъул хиралъи жиндиего щвезе ва суннат ккуравлъунги вукIине гIоло ЯхIя аварагасги хъизан гьабун буго, амма аскIов гIагарлъун гьечIо, дозул шаригIаталда гьеб гIазаимаздаса букIун. Гьедин гьеб гIазимат кквеялдалъун гьев ТIадегIанав Аллагьас веццунги вуго.

МухIаммадияб шаригIаталдайин абуни, хъизан бугев чиясул хиралъи, гьечIесде дандеккун, рокъов гIодов чIарасде данде жигьадалъ вахъарасда релълъун буго. Гьединго хъизан бугев чиясул какил цо ракагIат хъизан гьечIесул 70 ракагIаталдаса хирияб бугинги абула. Хъизан гьаби ккола наслаби нахъе хутIиялъеги, зина-хатIаялдаса цIуниялъеги сабаблъун.

ГIиса аварагин абуни, ракьалде рещтIун хадуб гьесги хъизан гьабизе бугин ва гьесул лъималги рукIине ругин хъван буго тIахьазда.

Аварагас ﷺ абун буго: «Нужер квешал – хъизан гьабичIел руго, нужер хваразул гIодорегIаналги – хъизан гьечIого хварал руго», - ян.

Аллагьас ﷻ нилъ Жиндирго каламалдалъун гьесизарулел, кантIизарулел руго шаргIалда рекъон хъизан гьабиялде, щайгурелъул хъизан гьабиялъ нилъер иман-дин щула гьабула, шайтIан гIодобегIан гьабула, гьелъул заралалдаса, васвасаздаса цIунула, хIарамаб балагьиялдаса нилъер бералги, хIарамаб пиша-гIамалалдасаги нилъгоги цIунула. Гьединго Аварагас ﷺ нилъ ахIулел руго хъизан гьабиялде, гьелдасан ккола гьаб хIадисги: «Хъизан гьаби дир нух, суннат буго, дида цере рукIарал аварагзабазулги нух буго. Щив чи вугониги дир нухдасан вуссун, гьев чи дидасан кколаро (дир нух суннат ккуравлъун кколаро)», - ян.

 

ГIабдуллагь МухIаммадов

2026-09-15 (РабигIул ахир 1448 с.) №18.


ОРВИялде данде

Щибаб санайил дунял квачазе байбихьидал, цIикIкIуна вирусалъулаб инфекциялъ (ОРВИ) унтаразул къадар. Хасго гIадамал унтула хаслихълъиялдаса бахъараб ихдалил байбихьуде щвезегIан. Гьединлъидал гьеб заманалда жаниб кIвар бугеб жо ккола унтул аслиял гIаламатал лъай.   ОРВИ ккола батIи-батIиял...


КIудиял мунагьал

МацIихъанлъи гьаби ккола цо чияс абураб жо цогидасда бицин, гьелъ жинда бицарав чиясул жиндаса бицарав чиясдехун дагьабниги рокьукълъи, ракIхвей бижизабулеб бугони. Къуръаналда мацIихъан какун вуго. ХIадисалдаги буго мацIихъан Алжаналде лъугьинарин абун.   Гьел ккола Аллагьасул бищун ццим...


Тохав чиясул нух

Абу-Гьурайратидасан Бухарияс бицараб хIадисалда аварагас ﷺ абулеб буго: «Аллагьас ﷻ абуна, щив чи вугониги дир валиясе зарал гьабун (жинца гьев тушманлъун ккун, гьесда ццим бахъун), дица гьев чиясда рагъ лъазабула», - ян. Жинда Аллагь ﷻ гурхIаяв Факигьанияс абуна: «Щив чи вугониги...


Мадраса рагьана МагIлибги

Хьаргаби районалъул МагIли росулъ рагьана цIияб мадраса. Гьелъие цIарги кьуна Дагъистаналъул муфти, шайих АхIмад-афандиясул. Мадрасалда чIезарун руго киналго шартIал. Руго цIалул кабинетал, библиотека ва мутагIилзабазе хIажатабщинаб. Мадраса рагьиялъул хIурматалда тIобитIана динияб мажлисги....


Фарукъ абураб цIар щвей

Жинда Аллагь разилъаяв ГIумар-асхIаб исламалде вачIун хадуб, бусурбабазда бугеб хIал бихьун гьесул ракI хIалхьун букIинчIо. Бусурбабаз ислам боси балъго гьабулеб букIараб заманалда ГIумар-асхIаб Аварагасухъе ﷺ вачIана ва абуна: «Я, Бичасул Авараг ﷺ, нилъ битIараб нухда гьечIищ, хваниги чIаго...