Аслияб гьумералде

Гьикъизе нечараб бицине намусаб

Гьикъизе нечараб бицине намусаб

Росасда йичIулей гьечIо

Цо къоялъ, рокъоб бугеб хIалтIул гIемерлъиялъ, ва лъималал хьихьиялъул захIмалъиялъ свакарай дун, гIодана. Росасда гIодулей йихьидал, дир ракI батизе кколев гьев, гьелъул гIаксалда, диде вагъана. Щай бихьиназе бокьулареб чIужуялъул магIу? Щай гьесул ццин бахъараб?

Раисат, Гъизляр

ГIалимчиясул жаваб

Жидер тIабигIаталда рекъон, руччаби бихьиназдасаги гIемер гIодула. Аллагьас гьел рижун руго хехго рекIел хIал къватIибе загьир гьабулеллъун. ТIаде бачIараб рохел ва ялъуни къварилъи гIодулаго загьир гьабула цо-цояз. Аби буго: «Йокьулей чIужуялъул магIугIан бихьинчи пашман гьавулеб жоги гьечIо ва йокьуларей чIужуялъул магIугIан ццин бахъунеб жоги бихьинчиясул гьечIо», - ян абураб. Гьединлъидал, росасул ццин бахъин магIуялда бараб гуро бугеб. Гьелъие сабаблъун батизе рес буго нужеда гьоркьоб бугеб рукIа-рахъин.

Щибго гIайибги чIвачIого, берцинго, гьевгун кIалъазе хIаракат бахъе. Дурго рекIелъ бугеб гьесда бице. БичIчIизабе гьев дур мугъчIвалев чи вукIин гьесул квербакъиялдалъун дуего букIунеб кумекалъулги бице. Гьесдехун бугеб рокьиги загьир гьабе.

Росасе дур гIоди рагIизе бокьулеб батичIони, хIаракат бахъе къуватайлъун йикIине. Гьединги кIолеб гьечIони, гьесда цеегIаги гIодичIого чIезе ккела. Кинаб бугониги ишалъулъ тIоцебе Аллагьасде ﷻ гьабе таваккалги.

Исламалъул гIурхъи бахинчIого гIодизе руччабазего гIадин бихьиназеги бегьизабун буго. Масала, гIагарав чи хведал, гьесда ракI гурхIун, гIодизе бегьула. Вас Ибрагьим хведал, аварагги ﷺ гIодана. АскIов вукIарав ГIабдуррахIман бин ГIавф гIажаиблъана ва гьес абуна: «Мунгийищ гIодулев, я Бичасул авараг?» - илан. Жаваб гьабун аварагас ﷺ абуна: «Я ГIавфил вас, гьаб буго гурхIел гьаби», - ян. Хадубги аварагас ﷺ абуна: «Берал гIодулел руго, ракI бакъван буго, амма Аллагьасе ﷻ бокьараб гурони нилъеца абизе гьечIо! Мунгун ратIалъиялъ ниж пашманго руго, Ибрагьим!» - илан. (Бухари)

ГIалимзабаз абула, Аллагьасда ﷻ цебе гьабулеб ракI-ракIалъулаб дугIа ва тавбу, чвахун магIугун, бацIцIадаб ниятгун букIине кколин.

Психологасул жаваб

ГIемерисел бихьиназ гIоди къабул гьабулеб жо гуро. Дур росасул ццин бахъиналъеги ратила гIиллаби. Рес буго гьесул гIакълуялъ дур гIоди къабул гьабичIого букIине. Ялъуни гьесда ракIалде ккун батизе буго, гIодиялдалъун дуего бокьараб гьабизе гьев тIамизе хIаракат бахъулеб бугин дуцаян. Щибго кумек гьабизе кIунгутIиялъ, дур гIоди къотIизабизелъун вагъун ватизеги рес буго.

Кин бугониги гьединаб жо сабаблъун ургъелал гьаризе кколаро. Гьединаб гьоркьоблъиялде сунца нуж рачаралали балагьизе ккола. ГIемер батIи-батIиял гIиллаби ратизе рес буго. Цебегоялдаса нахъе дур гIамалалда рекъонгутIиялъ жакъа гьедин гьев ццин бахъун ватизеги бегьула, ялъуни дуда хурхинчIеб, масала, хIалтIуда бараб гIилла букIине бегьула. Гьединлъидал сабру гьабизе ккела. Сабруялъ гIемераб жо данде бачуна. Хъизамалда гIемерал захIмалъаби рукIуна. Хасго лъимал гIиссинго ругеб мехалда, рокъобе бачIунеб гIарац гIолеб гьечIони. Гьединаб хIалалда бищун хIажатаб жо буго сабру гьаби. Гьелдаго цадахъ, росасдехун бугеб бербалагьи, жеги лъикIаб рахъалде хисизабиялде кIвар кье. Гьев разияв хIалалда мун йигони, дудехун гьесулги балагьи лъикIлъизе буго. Рокьи цIикIкIиналдалъун гурхIелги цIикIкIуна. Зама-заманалда гьесда бичIчIизабе гьесул кумекалде хIажат йикIин. БичIчIизабе зигардичIого. ПалхIасил, росасулгун гьоркьоблъи, лъикIаб рукIа-рахъин гIуцIизе кIвани, гьесул гIамал чара гьечIого хисизе буго.

ХIадур гьабуна Жабир Мажидовас

2026-10-01 (РабигIул ахир 1448 с.) №19.


Хьаргаби районалде щвана гIалимзаби

Дагъистан Республикаялъул ГӀалимзабазул советалъул председателасул ишал тIуразарулев МухӀамад КъахIибил бетӀерлъиялда гъоркь, Хьарагаби районалде рачIун рукIана ГӀалимзабазул советалъул вакилзаби. Гьел щвана КъахIиса ХӀасан-афандил цIаралда бугеб мадрасалде ва гьенир дандчӀвана бакӀалъулал...


Нахъе тана гIелму

НасихIат босизе лъани, гIемерал пайдаби щола. ГIалимзабаз нилъее гIемераб хазинаги нахъе тана. ХIадисалда буго: «ГIалимзаби руго аварагзабазул ирсилал», - абун. Аварагзабаз жидедаса хадуб гIелму гурони щибго жо течIо, гьединго гIалимзабазги течIо гIелму гурони, хIатта гIумру кьуна...


Ансаразул сайид

СагIд ибну ГIубада Ансари вукIана хазражазул къавмалъул бетIергьан. Аварагасе ﷺ байгIат гьабурал руччабазда гьоркьой йикIана гьесул эбел ГIамрат бинт МасгIудги. Гьей хвана Мадинаялда, Аварагас ﷺ гьижра гьабун хадуб щуабилеб соналъ.   Жагьилияб заманалда СагIд ибну ГIубада вукIана лъикIав...


Аварагасул ﷺ гIумруялдаса

МухӀаммад авараг ﷺ ккола ТӀадегӀанав Аллагьас ﷻ тӀаса вищарав ва бищунго Гьесие вокьулев авараг. Гьесул тIокIлъиялъе гӀоло ТӀадегӀанав Аллагьас ﷻ рухӀал рижараб къоялъ, цогидал аварагзабазеги щвана авараглъиялъул бутӀа ва гьел лъугьана инсанияталда гьоркьоса тӀаса рищараллъун.   МухIаммад...


ГIемер ракIалде щвезабе

ТIадегIанав Аллагьас ﷻ гьаб дуниял гьабула нилъер хIалбихьулеб матIахIлъун, нилъеца Гьесие мутIигIлъи ва ритIухълъи бихьизабулищали. ГIакълу жиндие кьурав инсанас пикру гьабизе ккеларищ щибизе жив гьаб дунялалде вачIаравали. Аллагьас ﷻ нилъее къанун бихьизабун буго щибаб...