Аслияб гьумералде

Кинаб хъвелеб?

Кинаб хъвелеб?

Къурбан хъвей ШафигIиясдаги АхIмадидаги Маликидаги аскIоб муаккадаб суннат ккола. АбухIанифатида аскIоб къурбан хъвей тIадаб буго шагьаразда, росабалъ гIумру гьабун бугел гIадамазда. Амма АбухIанифатида аскIоб гьеб тIалъизе ккани закат бахъи гIураб бечелъи букIине ккола. «РахIматул уммат».

 

Къурбан хъвеялъул тарих

Къурбан хъвей ккола Ибрагьим-халил (гI.с.) аварагасдасан жиб бачIараб шаргIияб нух. МухIаммад аварагасул ﷻ умматалъе Аллагьас ﷻ гьеб хъвезе бихьизабуна гьижрияб тарихалъул кIиабилеб соналъ.

 

Къурбан хъвей сунда абулеб?

Къурбан хъвей абула гьеб хъолел къояз Аллагьасде ﷻ гIагарлъиялъул нияталда варанабазул яги чIегIер хIайваназул яги гIи-цIаназул цо хIайван хъвеялда.

 

Къурбаналъе хъвезе бегьулел рукъалъул хIайваназул тайпаби

Рукъалъул хIайваназул къурбаналъе хъола варанабиги чIегIер хIайваналги, гIиги. Ай ункъбго мазгьабалда рекъон рукъалъул хIайваназул гьал тайпаби гурого хъоларо. Вараниги чIегIерхIайванги анкьго чиясдасан хъвезе бегьула, гIиялъажо цо чиясдасан хъвезе бегьула. Аллагь ﷻ разилъаял ГIаббасил вас ГIабдуллагьида аскIоб рукъалъул хIайваназул щиб хIайван хъунги, хIатта гIанкIо-хIелеко хъунги хъвезе суннатаб буго. Гьединлъидал варани, гIачи, гIилъажал хъвезе рес гьечIел гIадамаз гьесдаги нахърилълъун гIанкIу-хIелеко, ордек, хъаз, гургур щиб бугониги хъвезе лъикIаб буго. Балагье: «Бугъятул мустариндин»,  «ШархIул мафруз». 203. Бажурниясги хъвалеб буго жидер шейхас мискинчиясда абулаанила: Ибну ГIаббасида такълидги гьабун гIанкIу-хIелеко бугониги хъвеян. Къурбаналда борцун гIакъикъатги хъвезе бегьулилан.

 

Къурбаналъе хъолеб хIайваналъул гIумру щиб букIине кколеб?

Къурбаналъе хъолеб варани щуго сон тIубараб букIине ккола гьелдаса гъоркьехун гIумруялъул бегьуларо. чIегIер хIайваназул (гIачи-гамущ) кIиго сон тIубараб букIине ккола, гьединго цIаназул кIиго сон тIубараб букIине ккола, квасул жоялъул абуни, цо лъагIел тIубараб букIине ккола. Квасул гIиялъажоялъул анлъго моцI тIубан бугони ва гьелъул цаги бортун бугони, гьебги къурбаналъе хъвезе бегьула. Къурбаналъе хъолеб хIайваналъул гIамруйин абуни гьеб бичулев чияс абураб жоялъухъ балагьун лъала. («Мавгьибату зилфазли»)

 

СултIан ГIалиев

2026-08-01 (Сафар 1448 с.) №15.


Дир гьитIинабго насихIат

Нилъер жаниса рахъ дабагъ лъугьиндал, Хвел-хобалъул хIисаб дарулъун ккола. Дуниял течIого хун унел чагIаз, ГIемераб гъапуллъи нахъе хъамула.   ХъантIун тIагIаталъе цере кколеца, Каранда нилъер ракI хIалтIизабула. Гьунар гьезул гIадин гIечIонаниги, Нилъерго кIарчанлъи...


Казияталдасан пайда щвана

ГъазМухIаммадов Жамалудин ккола Хунзахъ районалъул Харахьи росулъа. ЦIалана экономистасул махщалие. ХIалтIана батIи-батIиял идарабазда бухгалтерлъун. ГьабсагIаталда гIумру гьабун вуго ЦIияб Хушет поселокалда. Кидаго букIана спорталъулгун щулияб гьудуллъи. Гьанже нахъацин гIолохъабазда кIоларел...


Тушбабаздехунги букIана гIафву

Аварагзабазул тIабигIа-таздасан ккола хIилму ва гурхIи. Аллагьас ﷻ Аварагасдехун абулеб буго: «Дуца гIадамаздехун гьабулеб гIамалалъулъ бигьаяб, хIеренаб нух тIаса бище ва жагьилал гIадамаздасаги вусса», ай гьез гьабуралда релълъараб ахIмакъаб гьабугейин ва гьезул рагIи-гIамал гIадахъги...


ХIикматал махлукъатал

Квокка Квокка ккола унго-унголъунги гIажаибаб ва цIакъ хIикматаб хIайван. Гьелда абула «Ракьалда бищун талихIаб хIайваниланги». Гьаб ккола кенгуруялъул хъизамалдаса гьитIинабго хIайван. Гьелъул кIодолъи-гьитIинлъи буго гIага-шагарго рукъалъул катил гIадаб. Черхалъул халалъи: 40-54 см,...


Суал-жаваб

МагIна бичIчIуларел Къуръаналъул аятазе ва хIадисазе кинаб хIукму бугеб? Цогидал аятазда релълъун гьезул тафсир гьабизе бегьулищ? Гьел аятазде ва хIадисазде нилъеца иман лъола ва гьелъул хIакъикъат ТIадегIанав Аллагьасде ﷻ тIамун тола. Гьединал аятазе ва хIадисазе баян тафсир гIалимзабаз кьечIо....