Аслияб гьумералде

Кинаб хъвелеб?

Кинаб хъвелеб?

Къурбан хъвей ШафигIиясдаги АхIмадидаги Маликидаги аскIоб муаккадаб суннат ккола. АбухIанифатида аскIоб къурбан хъвей тIадаб буго шагьаразда, росабалъ гIумру гьабун бугел гIадамазда. Амма АбухIанифатида аскIоб гьеб тIалъизе ккани закат бахъи гIураб бечелъи букIине ккола. «РахIматул уммат».

 

Къурбан хъвеялъул тарих

Къурбан хъвей ккола Ибрагьим-халил (гI.с.) аварагасдасан жиб бачIараб шаргIияб нух. МухIаммад аварагасул ﷻ умматалъе Аллагьас ﷻ гьеб хъвезе бихьизабуна гьижрияб тарихалъул кIиабилеб соналъ.

 

Къурбан хъвей сунда абулеб?

Къурбан хъвей абула гьеб хъолел къояз Аллагьасде ﷻ гIагарлъиялъул нияталда варанабазул яги чIегIер хIайваназул яги гIи-цIаназул цо хIайван хъвеялда.

 

Къурбаналъе хъвезе бегьулел рукъалъул хIайваназул тайпаби

Рукъалъул хIайваназул къурбаналъе хъола варанабиги чIегIер хIайваналги, гIиги. Ай ункъбго мазгьабалда рекъон рукъалъул хIайваназул гьал тайпаби гурого хъоларо. Вараниги чIегIерхIайванги анкьго чиясдасан хъвезе бегьула, гIиялъажо цо чиясдасан хъвезе бегьула. Аллагь ﷻ разилъаял ГIаббасил вас ГIабдуллагьида аскIоб рукъалъул хIайваназул щиб хIайван хъунги, хIатта гIанкIо-хIелеко хъунги хъвезе суннатаб буго. Гьединлъидал варани, гIачи, гIилъажал хъвезе рес гьечIел гIадамаз гьесдаги нахърилълъун гIанкIу-хIелеко, ордек, хъаз, гургур щиб бугониги хъвезе лъикIаб буго. Балагье: «Бугъятул мустариндин»,  «ШархIул мафруз». 203. Бажурниясги хъвалеб буго жидер шейхас мискинчиясда абулаанила: Ибну ГIаббасида такълидги гьабун гIанкIу-хIелеко бугониги хъвеян. Къурбаналда борцун гIакъикъатги хъвезе бегьулилан.

 

Къурбаналъе хъолеб хIайваналъул гIумру щиб букIине кколеб?

Къурбаналъе хъолеб варани щуго сон тIубараб букIине ккола гьелдаса гъоркьехун гIумруялъул бегьуларо. чIегIер хIайваназул (гIачи-гамущ) кIиго сон тIубараб букIине ккола, гьединго цIаназул кIиго сон тIубараб букIине ккола, квасул жоялъул абуни, цо лъагIел тIубараб букIине ккола. Квасул гIиялъажоялъул анлъго моцI тIубан бугони ва гьелъул цаги бортун бугони, гьебги къурбаналъе хъвезе бегьула. Къурбаналъе хъолеб хIайваналъул гIамруйин абуни гьеб бичулев чияс абураб жоялъухъ балагьун лъала. («Мавгьибату зилфазли»)

 

СултIан ГIалиев

2026-10-01 (РабигIул ахир 1448 с.) №19.


Хьаргаби районалде щвана гIалимзаби

Дагъистан Республикаялъул ГӀалимзабазул советалъул председателасул ишал тIуразарулев МухӀамад КъахIибил бетӀерлъиялда гъоркь, Хьарагаби районалде рачIун рукIана ГӀалимзабазул советалъул вакилзаби. Гьел щвана КъахIиса ХӀасан-афандил цIаралда бугеб мадрасалде ва гьенир дандчӀвана бакӀалъулал...


Мадрасалъул цIиял корпусал

Гъизилюрт районалда рагIалде бахъунеб буго Хучадаса МухӀаммад-афандил цIаралда бугеб мадрасалъе цӀиял корпусал раялъул хӀалтӀаби. Гьелъул хIакъалъулъ бицараб данделъи тIобитIана Дагъистаналъул муфти, шайих АхӀмад-афандица. Гьелда гIахьаллъана диниял хӀаракатчагӀи, лъай кьеялъул мурадалда комплекс...


ЧIахIиязул хIурмат гьаби

Исламияб диналъ нилъ ахIула ригьалде рахарал гIадамал кIодо гьаризе, гьезул адаб гьабизе. Гьелъие далиллъунги чIола хирияв Аварагасул ﷺ рагIаби: «ГIиссиназда гурхIуларев, чIахIиязул хIурмат гьабуларев чи нилъедасан гьечIо», - ян. «Нилъедасан гьечIо» абурал рагIабаздасан...


Муфти дандчIвана Жиддаялда вукIарав консулгун

Дагъистаналъул муфти, шайих АхIмад-афанди дандчIвана Жидда шагьаралда бугеб Россиялъул генералияв консуллъун хIалтIарав Багьавудин ГIалиевгун. Багьавудиница АхIмад-афандида баркана гьавураб къо ва гьарана лъикIабщинаб. Гьединго гьез бицана жакъа дандчIвалел ругел захIмалъабазул, гьел тIуразе...


ХIикматал махлукъатал

Гуренж   Гуренжал (пиявкаби) ккола цебегоялдаса нахъе медицинаялда хIалтIизарулел рухIчIаголъаби.   Гьез лъола 10-15 хоно, амма 1-5 гурони тIинчI бахъуларо. Цо гуренжалъ гIумруялда жаниб лъола 2-10 нухалда хоно. «Плоская пиявка» абураб тайпаялъ хоно биччан хадуб гьеб...