“Ҳифзи тандурустӣ андар хеш расон, Кумаки хешро беҳтар пеш расон”.

“Ҳифзи тандурустӣ андар хеш расон, Кумаки хешро беҳтар пеш расон”.

“Ҳифзи тандурустӣ андар хеш расон, Кумаки хешро беҳтар пеш расон”.

Бо Дуруд ба Шумо хонандаи азизи мо! Ҳавои кӯча тамоман гарм шуда истодааст. Чӣ қадар хоҳиш дорем, ки дар кӯча, ё ба ҳавлӣ баромада, бо дӯстон тӯббозӣ, ё танобҷаҳишӣ кунем, аммо дар бораи як чиз доимо фаромӯш набояд кард, ки ин ҳам бошад тозагӣ, ё дар бораи покизагист.

Шумо медонед, ки барои чӣ бо собун шӯстани дастон хеле муҳим, зарур аст? Дар дастон шумори зиёди микроб ҷамъ мешавад. агар онҳо (микроб)-ҳо дохили бадан шаванд, ба бемориҳои зиёде дучор шудан мумкин аст. Микроб чунон ҷондори хурд аст, ки ӯро танҳо зери дурбин (микроскоп) дидан мумкин асту тамом. Бе собун аз даст шуста намешаванд. Таркиби собуни дастшӯйӣ аз моддаҳои несткунандаи микробҳо иборат мебошад. Собун аз миллионҳо заррарез иборат буда, дар шакли як собуни калон ташкил шудааст.

Бо оби тоза маҳлул шуда, рӯйи пӯсти бадан лағжида-давида, баробари ин ҳар чизи хеле хурде, ба монанди микроб болои пӯст нишастаро бардошта, шӯста бо худ мебарад. Дар дастони мо, аз ангушт то бозӯвон, метавонад аз 20, то 140 миллион бактерия вуҷуд дошта бошад. Ҳар рӯз, чанд маротиба, дастонро бо собун 20 сония зери оби равон хуб тоза шӯста, баъдан бо дастмол хушк бояд кард. Ба ин тартиб, паҳншавии беморӣ ва ифлосии атрофи хешро мо кам хоҳем кард. Кадом вақт дастонро ҳатман бояд шуст? Баъди омадан аз кӯча, ҳоҷатхона, бозӣ бо ҳайвонот, ё баъди ғизо хӯрдан. Мумкин аст, Шумо фикр дошта бошед, ки боктерияҳо танҳо зарар оваранду халос, лекин донишмандон баръакси корро низ мефаҳмонанд.

Дар бадани одам шумори хеле зиёди бактерия зиндагӣ мекунад. Масалан онҳо барои ҳазм, ё ҳал шудани хӯроки дохили рӯда ёрӣ мерасонанд. Бактерияҳое вуҷуд дорад, ки барои ҳазм кардани маводи шири турш хизмат мекунанд. Агар чунин бактерияҳоро ба шир ҳамроҳ кунем, панир, ҷурғотро пайдо мекунан. Доим бояд, на танҳо дастон, балки замони нохунтарошӣ, шона кардани мӯйи сар ва тоза кардани дандон, ҳатман тозагӣ риоя карда шавад. Пӯсидагӣ (кариес) натиҷаи тоза нигоҳ надоштани даҳону дандон мебошад. Дандонро бояд ду бор ҳар рӯз тоза кард. Низ даҳонро баъди хӯрдани ғизо ғар-ғара карад, тоза бояд шӯст.

Ҳазрати Муҳаммад тавсия бар он медод, ки аз мисвок истифода кунед. Мисвок аз шох, ё решаи дарахти арак тарошида мешавад, ки барои тоза кардани дандон хуб буда, бӯйи даҳонро нест сохта, сири дандонро сахттар карда, бактерияҳоро барҳам медиҳад. Бачаҳои азиз! Тозагӣ-гарави саломатист! Худро эҳтиёт кунед. Хеле ҷолиб аст, агар Шумо дастро зери оби равон дароз нигаҳ доред, ожангҳош зиёд шудан мегиранд. Барои чӣ? Барои он, ки равғани нозуки болои пӯсти моро рӯпӯшкарда, зери об шӯста мешавад. Пӯсти хӯшк, аз об варам карда, ожанг, ноҳамворӣ, ё пасту баландиҳои зиёд пайдо мекунад.

ОЙШАТ РАСУЛОВА

2026-06-01 (Зулҳиҷаи соли 1447) №6.


Саволу ҷавоб

Оё ба фарзанд гузоштани номи Парвиз дуруст аст? Бародари азиз, парвиз ба забони паҳлавӣ моҳиро мегўянд ва ба маънои азиз ва арҷманд низ маънидод шудааст. Ҳамчунин маънои дигари он ғирболе аст, ки бо он шакар мебезанд. (“Ғиёс-ул-луғот”, ҷ.1, с.162). Хулосаи калом, Парвиз номи қадимаи...


Варзиши тоҷик дар як ҳафта. Аз медалҳои тилло то ғалабаҳои байналмилалӣ

Дар шаҳри Душанбе мусобиқаи Dushanbe Grand Slam 2026 ба анҷом расид. Дар мусобиқаи мазкур 240 ҷудокори 34 кишвари ҷаҳон ширкат варзиданд.   Тоҷикистонро 40 ҷудокор муаррифӣ карда, ба гирифтани 4 медал ноил шуданд. Эмомалӣ Нуралӣ (-66 кг), Муҳиддин Асадуллоев (-73 кг) ва Сомон Маҳмадбеков...


Хислати замима

Чор чизи дигар, эй некӯсиришт, Ҳаст аз ҷумла халоиқ сахт зишт. З-он чаҳор аввал ҳасадгини бувад, З-он гузаштӣ уҷбу худбини бувад. Хашмро дигар фурӯ нохӯрдан аст, Хислати чорум бахили кардан аст. Эй писар, кам гард гирди ин хисол, Аз барои ин ки зишт аст ин фиол. Ғилу ғаш бигзор чун зар пок...


Дар бораи хулқи нек (некухулқӣ)

Хулқи нек беҳтарин хислати инсон аст. Ҳамин хислат аст, ки қадри воқеии одамиро нишон медиҳад.   Худои таоло ба Паёмбари Худ ﷺ хислатҳои махсус дода буд, аммо аз ҳама бештар хулқи ӯро ситоиш кардааст. Дар Қуръон мефармояд: «Ба дурустӣ, ту ба хулқи бузург оростаӣ» (сураи...


Фазилатҳои моҳи Муҳаррам

Моҳи Муҳаррам дар солшумории ҳиҷрии қамарӣ ҷойгоҳи аввалро дорад. Дар соли 16-уми ҳиҷрӣ, дар замони хилофати Ҳазрати Умар ибни Хаттоб (розияллоҳу анҳу), бо машварати ёрони Паёмбар (саллаллоҳу алайҳи ва саллам) ва тасдиқи Ҳазрати Усмон ибни Аффон (розияллоҳу анҳу) ва Ҳазрати Алӣ ибни Абутолиб...