Солшумории ҳиҷрӣ-қамарӣ

Солшумории ҳиҷрӣ-қамарӣ

Солшумории ҳиҷрӣ ин солшуморӣ аз давра, яъне барои муъаян намудани гардиши моҳтоб аст.

Дар солшумории ҳиҷрӣ қамарӣ дар миёни мусалмон дар номгӯзории моҳҳо фарқе нест ин чунин дар оғозу ниҳояти он низ фарқе нест, зеро моҳтоб, ё 29, ё 30 рӯз аст.

Тақвими солшӯмории ҳиҷрӣ қамарӣ аз 12 моҳ иборат аст. Дар як сол мисли солшумории мелодии, вале адади рӯзҳои он 354 рӯзро дар бар мегирад. Ба хилофи солшӯмории мелодии, ки он 365, ё 366 рӯзро дар бар мегирад. Барои хонандагони гиромӣ ин 12 моҳи ҳиҷрӣ қамариро баён мекунем.

Муҳаррам. Ин аввалин моҳи солшуморӣ буда, яке аз моҳҳои ҳаром мебошад, ки имрӯз мо дар ин моҳ ҳастем ва дар саҳифаи 5 ум дар бораи фазилати ин моҳ навиштаем.

Сафар. Арабҳо дар ин моҳ сафар менамуданд аз сарзаминашон аз назди оилаҳояшон барои дарёфти ризқу рӯзи.

Рабеъ-ул-аввал. Дар фасли баҳор мутобиқ омада, ба ин хотир чунин номгӯзорӣ намӯданд.

Рабеъ-ул-сони. Ин моҳи дуввуми баҳор буда, ба ин хотир чунин номгӯзорӣ намӯданд.

Ҷимодул-уло. Дар ин моҳ замистон буда, об ях мекунад.

Ҷимодул-сонӣ. Ин моҳ ҳам дар зимистон буда, моҳи дуввуми зимистон.

Раҷаб. Ин моҳ яке аз моҳҳои ҳаром аст.

Шаъбон. Ин моҳро барои он чунин номиданд, ки мардум дар миёни моҳи Раҷаб ва Рамазон қарор доштанд.

Рамазон. Ин моҳи рӯзадорӣ ва ибодат аст.

Шаввол. Дар ин моҳ иди саиди фитр аст.

Зулқаъда. Ин моҳ низ яке аз чаҳор моҳи ҳаром аст.

Зулҳиҷҷа. Ин моҳ моҳи ҳаҷ аст ва дар ин моҳ иди Қурбон аст. Дар ин моҳ мусалмонҳо ҳаҷ ва қурбонӣ мекунанд. Ин моҳҳам яке аз моҳҳои ҳаром аст.

Муҳаммадфарух Азимов

2026-10-01 (Рабиул ахири соли 1448) №10.


7 маслиҳати муфид ба модароне, ки кӯдакашон дандон мебарорад

Писарчаи шашмоҳаам дандон бароварда истодааст ва бисёр беқарорӣ карда, ангуштонашро мегазад. Азбаски модари ҷавон ҳастам, ҳанӯз таҷриба надорам, илтимос, ба ман маслиҳат диҳед, чӣ кор кунам?   Посух: - Табибони кӯдакона мегӯянд, дандонбарорӣ як амри табиӣ аст. Организми кӯдак пурқувват...


Беш аз 23,6 миллион рубл музди меҳнати муҳоҷирон баргардонида шуд

Дар ҳафт моҳи соли 2026 дар натиҷаи фаъолияти Намояндагӣ оид ба масъалаҳои пардохт нашудани музди меҳнати муҳоҷирони меҳнатӣ – шаҳрвандони Тоҷикистон дар Федератсияи Русия, ба муҳоҷирони тоҷик 23 миллиону 655 ҳазору 452 рубл маблағи музди меҳнати пардохтнашуда баргардонида шудааст. Ин маблағ...


Тиҷорати Тоҷикистону Русия 21% афзуд

Савдои хориҷии Тоҷикистон дар ҳафт моҳи соли равон ба 7 млрду 943,7 млн доллар расидааст, ки дар он Русия ҷойгоҳи хост дорад. Дар ин муддат гардиши мол миёни Тоҷикистону Русия беш аз 1,5 млрд долларро ташкил додааст. Ин дар муқоиса бо январ – июли соли гузашта қариби 21% зиёд мебошад. Дар ин...


Зиндагии Аҳмади Дониш

Ташаккулёбии чаҳонбинии Аҳмади Дониш   Яке аз фозилтарин фарзандони Бухорои Шарифи асри XIX Аҳмад Махдуми Дониш, мулаққаб ба Аҳмади Калла (1826-1897) ба ҳисоб меравад. Ӯ дар шаҳри Бухорои Кӯҳна, дар оилаи Носир ном мулло ба дунё омадааст. Маълумоти ибтидоиро дар мактаби хусусии духтаронаи...


Муштзанҳои тоҷик ба Бозиҳои ХХ-уми Осиё мераванд

Аз 19-уми сентябр то 4-уми октябр дар шаҳрҳои Айтӣ ва Нагояи Ҷопон Бозиҳои XX-уми Осиё баргузор мегардад. Дар мусобиқа варзишгарони 45 кишвари қора барои 217 маҷмуи нишонҳо мубориза мебаранд. Ҳайати Тоҷикистонро дар мусобиқа 117 варзишгар намояндагӣ мекунанд. Аз намуди бокс дар ин мусобиқаи...