Иманыны јандырма, баҹы!
Пахыллыг раһат јашамаға гојмур
Пахыллыг инсан үрәјиндә ҝүҹлү нараһатчылыг доғурур вә онда тамдәјәрли депрессија (руһи сыхынты) төрәдир. Кимә истәсән һәсәд апармаг олар: иш јолдашларына, Аллаһ Тәала јахшы бој-бухун вермиш рәфигәләрә, еви бизимкиндән ҝөзәл олан гоншулара вә и. а.
Јәни кимә вә нәјә пахыллыг етмәји тапмаг бу ҝүн чәтин дејил, чүнки әтрафымызда биздән нәдәсә үстүн олан чохлу адам вар. Лакин бәзән һәсәд, пахыллыг мүтәлим вә алимләр арасында да јараныр ки, бу “хәстәлијин” ән тәһлүкәли тәзаһүрүдүр.
Имам әл-Гәзали өз китабында јазыр: “Инсанларын алты категоријасы Ҹәһәннәмә һесаб-суалдан бир ил әввәл варид олаҹаглар: һөкмдарлар – һагсызлыға ҝөрә; нәсил шәҹәрәси илә фәхр еләјән әрәбләр; варлылар – ловғалыға ҝөрә; таҹирләр – јалана ҝөрә; кичик кәндләрин сакинләри – ҹәһаләтә ҝөрә; алимләр – пахыллыға ҝөрә”. (“Иһјә үлүм әд-дин”, 3/163).
Пахыллыг инсаны ҝүнаһа сөвг едир
Тез-тез пахыллыг бөјүк ҝүнаһлар вә дәһшәтли әмәлләрә сәбәб олур ки, биз онлары бәшәр тарихиндән билирик. Јада салын, нә гәдәр сарај чеврилишләри, адам өлдүрмә (гәтл) вә сатгынлыг олуб мәһз пахыллыгдан.
Инсанлары бу ҝүн ҝүнаһлы адәтләрин једәјинә дүшмәјә, кредит (борҹ) алмаға вә “башгаларындан пис олмамагчын” мүмкүн олан һәр шеји етмәјә вадар едән пахыллыг дејилсә, бәс нәдир? Бу, биз Ислам нормаларына етинасызлыг едәрәк өзҝәләрә бахыб кимәсә тән олмаг исәтәјәндә өзүмүзүн јаратдығы әсл бәладыр.
Ислам инсаны бизимчүн нәјин хејир вә ја шәр олдуғуну билән Бөјүк Аллаһын вердији мүтилијә вә разылыға өјрәдир. Вә буна ҝөрә дә әтрафдакылара өз сәрбәстлијимизи нүмајиш етдирмәк үчүн кимәсә охшамаға, ону тәглид етмәјә чалышмағымыз мәнасыз вә сәфеһ ҝөрүнүр.
Пахыллыға, һәсәдә неҹә мүгавимәт ҝөстәрмәли
Әҝәр сиз өзүнүздә киминсә нәдәнсә мәһрум олмағыны вә ја киминсә һәр һансы бир ишинин баш тутмамасы арзусу фикрини ҝөрдүнүзсә, онда илк нөвбәдә төвбә един.
Сонра дүшүнмәк лазымдыр: киминсә нәдәнсә мәһрум олмасы факты мәнә нә верәр? Дүздүр, һеч нә! Әсас сәһвимиз ондадыр ки, Аллаһын ﷻ ирадәсинә табе олмаг вә Онун ﷻ гәдәрини (бизә вердији талеји, фәләји, гисмәти) гәбул етмәк бизә чәтинликлә верилир. Чүнки һәлә инсан доғулмамышдан габаг онун талеји, гисмәти вә мүгәддәраты јазылыр. Вә Аллаһ Тәала даһа јахшы билир ки, бизә нә вермәли вә нәдән мәһрум етмәлидир. Вә мәһз бунун дәрки, баша дүшүлмәси (мәним үчүн јахшы оланы Аллаһ даһа јахшы билир) бизи руһи әзаблардан вә мәнфи фикирләрдән хилас едә биләр. Буна ҝөрә дә биз бүтүн ҝүҹүмүзлә инсанлара хејирхаһ мүнасибәт сахламаға вә мүмкүн гәдәр һәр инсаны өмрүмүздә дүшмән јох, дост етмәјә чалышмалыјыг.
Гој Аллаһ Онун Пејғәмбәри ﷺ ардынҹа ҝетмәк јолунда иманымызы мөһкәмләндирсин. Амин!