Аслияб гьумералде

Баракатаб гIуж

Баракатаб гIуж

Хириял бусурбаби, гьале тIаде щвана рахIматазул моцI - Рамазан. ГIурхъи гьечIеб рецц буго БетIергьанасе ﷻ цоги соналъ гьалда дандчIвай гьабизе нилъее гIумру кьуралъухъ. Гьаб моцIалъул хIурмат гьабизе ва пайда босизе Аллагьас ﷻ нилъее киназего кумек гьабеги, чорхое сахлъиги кьеги.

Ихдалил заман буго дунял гьогьомараб. Гьединлъидал хьул буго гIисибикъинаб унта-щокълъи бугезе ялъуни къватIире рахъун хIалтIи гьабулезе гIемерго квалквал букIинарин абураб. ГьитIинабго рехсей гьабила радакь рахъинаялъул, ай сухIур гьабиялъул хIакъалъулъ. СухIуралъул гIужалъул хIакъалъулъ имам АхIмадица бицараб хIадисалда буго:

«Аллагьас ﷻ ва Гьесул малаикзабаз салават битIула радакь рахъун сухIур гьабулезде», - ян.

Радакь рахъун кванай буго аварагасги r тIадчIей гьабулеб букIараб гIамал, асхIабзабиги гьелде гьесизарулаан. АсхIабзабаз бицун буго, аварагас ﷺ жал баракатаб кванде рачIаян абун, сухIуралде ахIулел рукIанин. Гьелъулъ бугеб баракаталъул ва даража-кириялъул хIакъалъулъ рачIарал хIадисал гIемерал руго. Бухарияс бицаралда буго: «Нуж радакь сухIур гьабизе рахъа, гьелъулъ баракат буго», - ян. Жеги чанго асхIабасдасан бицараб хIадисалда буго: «Лъел къатIра къулчIизе бугониги нуж радакь рахъа», - ян. ХIадисазул халгьабидал, гьеб кколеб буго Аллагьас ﷻ бусурбабазе кьураб нигIматлъун.

Гьеб гIамал ккола бусурбабазулги ягьудиял-насраниязулги кIалалда гьоркьоб бугеб батIа бахъилъунги. Аварагас ﷺ абулеб буго: «Нилъерги агьлу-китабазулги кIал кквеялда гьоркьоб бугеб батIалъи сухIуралда кванай буго», - ян (Муслим).

Фикъгьиялъул гIалимзабаз абула радакь рахъин «суннатун муакадат» бугин, ай аварагас ﷺ кIвар кьолеб букIараб гIамал бугилан. Радакь рахъиналдалъун нилъеда лъала къад кIал кквезе бигьалъулеблъи. Цинги, балагьеха, бигьалъи щвей гуребги суннат цIуниялъул ният цадахъ бугони, кириги хIасуллъизехъин буго, гьединго, рогьалил какги гIужда бала. Амма кваналелъул гIурхъи цIунизе ккела.

Щайин абуни, гIадатияб заманалда гIадин гуреб, къоялъ кIал ккун тамахлъун бугеб нилъер черх замазаманалдаса хIал гьабун цIезабидал, гIузруялде ккезе бегьула. Аллагьас ﷻ тавпикъ кьеги щивасе гьаб хирияб заман гIужалдаса бищун цIикIкIараб къагIидаялда пайда босизе, рекъечIеб гIамал цебе гьабулеб букIун батани, гьелдаса ракI бухIун тавбу гьабизе ва рацIцIадал лагъзаллъун гIумру тIамизе!

МУХIАММАДГIАРИФ КЪУРБАНОВ

2026-04-01 (Шаввал 1447 с.) №7.


Суал-жаваб

Чанго жаназа бугони, жаназаялъул как кин балеб?   Чанго хварав чи вугони, щивасдаса батӀа-батӀаго жаназаялъул как базе лъикӀаб буго, амма киназдасаго цо как бан тIубазабуниги щибго гьукъараб жо гьечIо. Амма щибалъе батӀа-батӀаго жаназаялъул как базе лъугьиналдалъун гӀемераб заманги бан...


Аварагасул ﷺ кванай

Абу Давудица бицана ГӀаишатида гьикъанин Аварагас ﷺ пер кванаялъул хӀакъалъулъ. Гьелъ жаваб кьун буго: «Нилъер Аварагас ﷺ ахирисеб кванараб квен жинда жаниб пер бугеб букӀана», - ян. Тафсир гьабулез абулеб буго гьеб батулин белъун кванараб пер, махI букIинчIо букIине.   «Ахирисеб кванараб квен...


Гьикъизе нечараб бицине намусаб

КIудиявго гIолев гьечIо       Дир вас кIудиявго гIолев гьечIо. Университет лъугIизабуниги маркаби ракIарулев вукIуна. Гьесул гьалмагълъи хIалтIул ва хъизам гьабиялъул пикрабазда ругониги, дир вас гIисинал лъималаз гьабулеб гьабулев вукIуна. Гьесда кIола маркаби хIалаго тIубараб къо инабизеги....


Къецалъул хIасилал гьаруна

«Религия сегодня: Важные темы» абураб тIехьалда тIасан Казбек районалда, 7-11-абилел классазул лъималазда гьоркьоб, лъазабун букIана къец. Гьелъул хIасилал гьарураб тадбир тIобитIана Ленинаул росдал школалда. Гьелда гIахьаллъи гьабуна районалъул имамзабазул советалъул председатель...


Тарихалъул багьадур

КӀудиял имамзабазул цояв, гӀалимзабазул сайид, шафигӀияб мазгьабалъул къази, машгьурав тарихчи ва таржамачи ибну Халликан гьавуна 1211 соналъ (гьижрияб 680 сон) ГӀиракъалъул Эрбил шагьаралда.   Ибну Халликан ГӀиракъалда гьавуниги, гьесул тӀолабго гӀумру ана Мисриялда ва Шамалда. Гьесул...