Аслияб гьумералде

Цогидаз босун унеб гьабуге

Цогидаз босун унеб гьабуге

Нилъ ругьунлъараб, гIемер хатIаалдеги рачунеб жо ккола хIажат гьечIеб калам гьаби. Гьебги, чияда нахъасан гъибат, бугьтан, мацI гьаби гIадинаб. Диналда гьеб лъабабго гIамал буго къабихIал пишабаздасан, хIатта гьеб релълъинабула диналъул вацазул гьан кванаялда.

Къуръаналда буго гьадинаб магIнаялъул аят: «Нужеца цоцадаса гъибат гьабуге, нужер цонигиясе бокьулищ хварав диналъул вацасул гьан кваназе? Нужее гьеб рихараб буго», - ян (суратул «ХIужурат» 12 аят). Жабир-асхIабасдасан бицараб хIадисалда буго: «Цо нухалъ авараггун ﷺ рукIаго нижеде бачIана лъикIаб гуреб махI. Цинги аварагас ﷺ цIехана: «Нужеда лъалищ гьаб сундул махIали?» - ян. Лъаларин нижеца абидал, аварагас ﷺ абуна: «Гьаб буго гIадамазда нахъасан гъибат гьабулел чагIаздасан бачIунеб махI», - ин. Жакъа гьединаб махI нилъеда щайха чIваларебин абун ракIалде ккезе бегьула пикру гьабуразда, амма гIалимзабаз гьелъие жаваб гьабулеб буго, нилъ гьелда гъорлъ рессун рукIиналъ чIваларого бугин абун.

Лъиего бокьуларо жиндир гIамалазул гIайибал цогидаз рехсолелъул, амма жинцаго бицунеб мехалъ чанго батIияб гIилла бачун кIалъала. Гьеб ккола гъибат гьаби. Щайин абуни, аварагас ﷺ абун буго: «Диналъул вацасе гьесул хIакъалъулъ абизе бокьулареб жо бицин ккола гъибат», - ан. «Бицунеб жо гьесулъ батани, щибха букIунеб», - ан асхIабзабаз гьикъидал, аварагас ﷺ абуна: «Нужеца бицунеб жо диналъул вацасулъ бугони, гьеб ккола гъибат, гьечIони – бугьтан», - ан (Муслим).

Гъибат буго нилъеца жиб гьабиялдаса кутакалда цIуни гьабизе кколеб гIамал ва кIудияб мунагь. Абула гьелъухъ жужахIалда букIине бугелъулго хал гьабичIониги, гьеб гьабулесда унго-унгояб зарал махIшаралда лъалин.

Гьелъул хIакъалъулъ буго гьадин: къиямасеб къоялъ лагъзадерихъе кьолила жидер гIамалал хъварал тIахьал. Гъибат-бугьтан дунялалда гьабулел рукIарал жанире раккун ралагьидал, гьезда щибго жидер лъикIаб гIамал батуларила. ХIикмалъун, жидер гIамалазул ахIвал-хIал халгьабулелъул, гьезда ТIадегIанав Аллагьасул ﷻ рахъалдасан абулила: «Дур киналниги лъикIал гIамалал дуца гъибат гьабурал гIадамазе ана», - ян.

Цогиги, гьелъул мунагьалъул хIакъалъулъ аварагас ﷺ абураб буго, гьеб бугин 30 зина гьабиялда бащалъулебилан.

Аллагьас ﷻ кантIизареги гьеб нахъегIанаб гIамал гьабиялдаса! Амин!

МухIаммадгIариф Къурбанов

2026-05-01 (ЗулкъагIида 1447 с.) №9.


Гьикъизе нечараб бицине намусаб

Мадугьалзабазул лъимер...   Цо тIалаялъ тIадехун ругел цIиял мадугьалзабаз дун махIрум гьаюна кинаб букIаниги парахалъиялдаса. Гьезул лъимер гьоркьоса къотIичIого гIодула яги къаси цо тIубараб мехалъцин бекерахъдула, дванкола. Гьединаб хъуй букIаго хIухьбахъизе санагIалъи букIунаро. Дица...


Шамаилал сунда абулеб?

Аллагьас ﷻ нилъ, бусурбаби, тIадегIан гьаруна исламияб динги кьун ва гьелдаго цадахъ гьеб дин малъизе витIана МухIаммад авараг ﷺ. БетIергьанас ﷻ гьев тIадегIан гьавуна кинабго жоялдаса. ГIаишатида гьикъидал гьесул ﷺ тIабигIаталъул хIакъалъулъ, гьелъ абуна, гьесул тIабигIат Къуръан букIанин...


Ингушазул кумек

ТIабигIияб балагьалъул хIаси-лалда къварилъиялде ккарал дагъистаниязухъе кумекалъулаб квер бегьаразда гьоркьор руго ингушалги. Дагьал церегIан къоязда Ингушетиялдаса Дагъистаналде кумекгун рачIун рукIарал ингушазул цо къокъаялда гьоркьор СурхIахIи росдал имамасул наиб ГIумар Нальгиев ва жамагIатчи...


ГIараб мацI лъаялъул мажлис

Дагъистаналъул исламияб университеталда тIобитIана гIараб мацI лъаялъул мажлис. Гьебги тIобитIана бацIцIадаб гIараб мацIалда. Мажлис тIобитIиялъе гIилла букIана студентазул гIараб мацIалде рокьи цIикIкIинаби, гьезда гьеб лъалеб куцалъухъ балагьи ва гьелде кьолеб кIвар цIикIкIинаби. Мажлисалда...


ГIараб мацIалда гIуцIараб тарихияб мажлис

ХIурматиял магIарулал, инкъилаб ккелалде цебе букIараб заманалде раккани, нилъее якъинлъула тIубараб Дагъистаналъулго хъвай-хъвагIай гIараб мацIалда букIараблъи. Гьелде тIаде цо дагьа-макъабго гIажамалдаги букIун буго.   Балагьеха, гьадигIан гIемер батIи-батIиял мацIал жанир ругеб Дагъистан...