Аслияб гьумералде

ХIикматал махлукъатал

ХIикматал махлукъатал

ЦIунцIраби кваналеб

Гьеб ккола гIажаибаб рухIчIаголъи. ЦIунцIраби кваналеб рухIчIаголъилъун бугониги гьелда гьечIо цаби. РухIчIаголъаби кваназе кквезелъун гьелъ хIалтIизабула сину гIадинаб хIацIуца биччизабураб халатаб мацI. Муравьед абураб гьеб рухIчIаголъиялъул цересел хIатIал руго регIерал малъазул цIакъ къуватал ва халатал. Цересел хIатIал гьез хIалтIизарула цIунцIрабазул бусаби щущазаризе ва кIартIал рахъизе.

Гьезул буго квачалдаса цIунулеб биццатаб тIомги. ГIемерисеб мехалда рукIуна жалго жидедаго чIун.

Гьезул канлъи букIуна загIипаб, амма рухIчIаголъабазде чан гьабизе махӀ бачин букӀуна лъикӀаб.

ГIумру гьабун руго Централияб Америкаялда, Аргентинаялда, Парагваялда, Уругваялда ва Бразилиялда.

Гьел росун руго БагIараб тIехьалде.

 

 

 

 

 

Жираф

Жирафал руго кутакалда хIикматал хIайванал. ГIадатияб жирафалъул борхалъи букIуна 5,5-6 метр.

Гьезул мацI буго чIегIераб, 45 сантиметр халалъуда бугеб. РакI букIуна 10 килограммалде щун бакIлъи бугеб. ГIумру гьабула 25-гIан соналъ. Гьез гIумру гьабула къокъаби ккун.

Жидее хӀажатаб лъамалъиялъул аслияб къадар кванараб гъветӀ-хералдаса щолеб букӀиналъ, гьезда кӀола 10-15 къоялъцин лъим гьечIого рукIине.

КIудиял хIайванал ругониги гьезда кIола кIиго метралде гIагарун борхалъи бугеб бакIалдасан кIанцIизе.

ТIомода бугеб расул сурат букIуна цацазда релълъинчIеб. ТIом букIуна цIвакараб, биццатаб, хассго бохдузда бугеб.

Канлъи, махI бачин, гIинда рагIи кутакалда лъикIаб буго. Гьел хаслъабазул къуваталдалъун гьезда кIола тIаде бачIунеб хIинкъи хехго халлъизе.

Квен балагьулаго гьел гьоркьоса къотӀичӀого гочарулел рукIуна.

Къокъабго манзилалда жирафазда кIола, лъикI бекерулеб чуги нахъа тун, 55 км/сагIаталъул хехлъиялда бекеризе.

ХIорахъагун лъарахъа лъим гьекъезе ккани, гьел накаби сукIизарун яги хIатIал гIебе-гIебеде хъитIизарун къулизе ккола гIодоре, ялъуни каранде щвезегIан лъелъе лъугьуна.

Квен тIалаб гьабиялде буссараб букIуна гьезул гIемерисеб гIумру, сордо-къоялда жаниб 20 сагIаталде гIагарун заман уна гьедин. Кьижула жирафал рахъун чIовухъего.

Бихьизе халатаб габур бугониги, рачIги буго гьезул 2-2,5 метралде гIагарун халатаб.

Гьезде чан гьабулел хIайванал къанагIат гурони гьечIо. Цо-цо мехалда гъалбацIаз гьабула гьезде гьужум.

 

МухIаммад ГIалиев

2026-09-01 (РабигIул аввал 1448 с) №17.


Пашманлъи тIаса инабулеб

ТIадегIанав Аллагьас инсанияталъе гIемерал нигIматал рижун руго. Хирияб Къуръаналда хъван буго (магIна): «Гьев инсан кин валагьуларев Аллагьас ﷻ жиндие ризкъилъун кьун бугеб батIи-батIияб тIагIамалде». (Сура «ГIабаса», 24 аят).   Гьел нигIматазул цояб ккола хъабахъ....


ЦIар кинаб лъелеб?

Гьабун анкьабилеб къоялъ лъимералда цIар тезе суннатаб буго. Реххараб лъимералда рухI лъун букIун батани, гьелдаги цIар тезе суннатаб буго. Реххараб лъимер васищ яги ясищали батIа бахъизе лъачIони, кIиязего бегьулеб цIар лъела, масала, ТIалхIат, ХIамзат, Майсарат гIадал. Реххараб лъимералда...


Гьорхъохъеб дин

Ислам буго гьоркьохъеб ва бигьаяб дин. ТӀадегӀанав Аллагьас ﷻ хирияб Къуръаналда абуна: «Нижеца нуж умматлъун гьаруна гьоркьохъеб хIал ккураб», - ян («Бакъара» сурат, 143). Гьелъул магӀна ккола муъминчиясул нух хӀинкъиялдаги хьулалдаги гьоркьоб букӀине кколин...


Нужее баяналъе

1. Муъминун абун сураялда щай абураб? – Муъминзаби ва гьезул сипатал рехсеялъ. 2. Чан сураялда рехсараб дунял хIайгIадинаб жо бугин абун? – Ункъо сураялда: «АнгIам», «ГIанкабут», «МухIаммад», «ХIадид». 3. ШайтIаналъул хъаравулзаби абун...


Суал-жаваб

Насвай хIалтIизабун хадуб кIалги ххуличIого ялъуни гьебги чвантиниб лъун бараб как рикIкIунищ? Лъалеб жо буго хъалияналъги, насваялъги ва гьелда релълъарал цогидал жалазги чорхое зарал гьабулеблъи. Гьел жал хIалтIизариги шаригIаталда мунагьлъун рикIкIуна. Пуланав чи ватани гьединал жалаздаса...