Јашлылара һөрмәт един

Јашлылара һөрмәт един

 

Әс-сәламу әлејкум, һәр шеји билмәк истәјән достларым.

 

Хәдиҹәниз сизинләдир вә мән өзүм өјрәндијим һәр шеји сизинлә бөлүшмәјә тәләсирәм. Мәнә сөјләдијиниз һәр шеји сизә данышмаға вә бир шеј үзәриндә дүшүнмәјә вә дүзҝүн нәтиҹә чыхармаға имкан вермәјә тәләсирәм. Ата дәфәләрлә Шамилә ағсаггаллара һөрмәт вә еһтирам ҝөстәрмәјин, онлара көмәк етмәјин вә онларла нәзакәтли олмағын ваҹиблијини сөјләмишди. Јол ҝөстәрмәк олар, нәглијјатда јер верә биләрсиниз.

Атаны динләјән Шамил, мәктәбә ҝедәркән автобусда тез-тез јашлылара һеч вахт јер вермәјән бир оғланла ҝөрүшдүјүнү хатырлады. Шамил она мәзәммәт едәндә исә ҹаваб верди ки, әҝәр о гәдәр ағыллыдырса, гој өзү јер версин.

Бу барәдә атаја данышан Шамил сорушду: бу вәзијјәтдә неҹә олмалы? Ата ҹаваб верди ки, һәр һансы бир нәсиһәт вә ја мәзәммәт мүмкүн гәдәр јумшаг шәкилдә едилмәлидир, ја да мәзәммәт етмәдән инсана сәһв етдијини ҝөстәрин ки, өзү дә буну анласын вә дәрк етсин.

Шамил узун мүддәт бу оғлана бир шеј баша дүшмәк истәмәдији тәгдирдә сәһв етдијини баша дүшмәсинә неҹә көмәк едәҹәјинә гәрар верә билмәди. Бир ҝүн Шамил мәктәбдән автобусла евә ҝәлирди. Демәк олар ки, автобус бош иди. Шамил арха отураҹагда пәнҹәрәнин јанында әјләшмишди.

Шамилин атасына данышдығы оғлан да бу автобусда ҝедир вә онун јанында отурмушду. Бир мүддәт сонра автобус адамла долду. Бүтүн јерләр тутулду вә ики јашлы гадын оғланлара тәрәф јөнәлди.

Бу анда Шамил нә едилмәли олдуғуну баша дүшдү. Тез ајаға галхды вә гадынлара мүраҹиәт едәрәк деди: “Әјләшин, хаһиш едирәм, достумла мән елә сизин үчүн јер тутмушдуг”. Гадынлар ҝүлүмсәјәрәк Шамилә вә бу оғлана тәшәккүр етмәјә башладылар.

Оғлан бир сөз дејә билмәди, гадынын она тәшәккүр етдијини вә отураҹаға јахынлашдығыны ҝөрдүкдә сәссизҹә ајаға галхды. Оғланларын јерләрини тутан гадынлар бир мүддәт онлара тәшәккүр етдиләр вә бөјүкләрә јер вермәк лазым олдуғуну билмәјән ушаглары хатырламаг фүрсәтини гачырмадылар.

Гадынлар өз вахтында ушаглара һөрмәт өјрәтмәјән валидејнләрин һәр шејдә ҝүнаһкар олдуғуну дејирдиләр. Нә јахшы ки, бу оғланлар белә дејилләр. Оғланын үзү бир аздәјишди вә бир мүддәт о, сәссизҹә дүшүнҹәјә ҝетди.

Ҝөрүнүрдү ки: бу вахт әрзиндә беләә тәрбијәсиз олдуғуна ҝөрә утаныр. Ики ҝүндән сонра Шамил бу оғланла јенидән автобусда ҝөрүшдү. Јашлы адамлары ҝөрүб онлара јер вермәјә тәләсәрәк јериндән неҹә сычрадығына тәәҹҹүбләнди. Бу дәфә онун үзүндә ҝөрүнүрдү ки, о неҹә севинҹлә јашлы адамлара јер верир.

Ахы, башга инсана јахшылыг етмәклә, илк нөвбәдә сән өзүнү севиндирирсән. Јашлылара мүхтәлиф шәкилдә көмәк, һөрмәт етмәк вә еһтирам ҝөстәрмәк олар. Вариант чохдур, әсас одур ки, истәк олсун. Чүнки бөјүкләрә јахшы мүнасибәт һәмишә әхлагымызын, мәдәнијјәтимизин вә динимизин ајрылмаз һиссәси олуб, вар вә олаҹагдыр.

2026-04-01 (Шаввал 1447 г.) №4.


ÜÇ ӘN QОRХULU GÜNАH

İnsаnın bu dünyаdаkı әsаs mәqsәdi - həyatını Rəbbinin razılığını qazanacaq şəkildə yaşamaqdır. Bunа nаil оlmаq üçün günаhlаrdаn çәkinәrәk, yахşı işlәr vә düşüncәlәr üçün sәy göstәrmәk lаzımdır. Günаhlı әmәllәr аrаsındа isə çох аğır оlаnlаrı vаr. Bu mаtеriаldа biz оnlаrdаn üçü hаqqındа məlumat...


UŞAQDAN ÜZR İSTƏMƏK LAZIMDIRMI?

Әgәr uşаq nаdinclik, dәcәllik еdibsә, özünü düzgün аpаrmаyıbsа о, mütlәq аnа vә аtаsındаn üzr istәmәlidir.   Bunu, bir qаydа оlаrаq, hеç kim şübhәyә аlmır. Аncаq vаlidеynlәrin hаqsız оlduqlаrı vәziyyәtlәr оlur. Хüsusilә uşаqlаrlа dаhа...


İMAM, HAFİZ, GÖRKƏMLİ ALİM CƏLALƏDDİN ƏS-SÜYUTİ

İmam, hafiz, mühəddis, fəqih və görkəmli alim Cəlaləddin əs-Süyuti — tam adı ilə Cəlaləddin Əbu əl-Fəzl Əbdürrəhman ibn Kamaləddin ibn Əbu Bəkr ibn Muhəmməd əl-Xuzeyri əs-Süyuti əl-Misri əş-Şafii (Allah ona rəhmət etsin) hicrətin 849-cu ilində, Rəcəb ayının bazar...


УШAГЛAР НƏ ВAXТ ГƏДДAРЛAШЫР: ҜҮНAҺКAР КИМДИР?

Әбу Һүрејрәдән рәвајәт олунур ки, Аллаһ Рәсулу ﷺ демишдир:«Һəр бир ушaг мүсəлмaн (фитрəтəн Ислaм үзрə) дoғулур, дaһa сoнрa вaлидeјнлəри oну јəһуди, xристиaн вə јa aтəшпəрəст eдир». (Имaм Əһмəд, 7712; Буxaри, 1375; Мүслим, 2658)   Бу ҝүнләрдә мән сосиал шәбәкәдә хәбәр...


SEVİMLİ PEYĞƏMBƏRİMİZİN ﷺ XARAKTERİNİN BƏZİ CİZGİLƏRİ

1. Peyğəmbərin təmizkarlığı, yeməkdə və yuxuda mötədilliyi (bu barədə yuxarıda artıq bəhs edilmişdir).   2. Mərhəmət və şəfqət. Quranda buyurulduğu kimi, o, bütün aləmlərə rəhmət olaraq göndərilmişdir. Uca Allah Öz adlarından ikisini — Rauf və Rəhim (şəfqətli...