Аслияб гьумералде

Ният халгьабун…

Ният халгьабун…

Къокъаб, амма магIна гъваридаб аби буго: «РакIбацIцIалъиялъ, ай ихласалъ гIажаибал жал гьарула», - ян абураб. Гьел рагIабаз мухIканго загьир гьабула муъминчиясул гIумруялъул аслияб магIна. Ахир-къадги исламалда бокьараб гIамалалъе къимат гьабула гьелъул сипат-сураталдалъун яги кIодолъиялдалъун гуреб, гьеб гьабулеб мурадалдалъун.

 

Аллагьасул Расулас ﷺ абуна: «Ишазе къимат кьола нияталдалъун, щивав чиясе щвезе буго жинцаго къасд гьабураб жо», - ян. (Бухари, Муслим)

Цого-цо гIамалалъул Аллагьасда ﷻ цебе тIубанго батIияб къимат букIине бегьула. Инсанас как бала, кIал ккола, цогидазе кумек гьабула, амма гьесул рекIелъ рецц-бакъалъе яги машгьурлъизе ният батани, гьединал гIамалазул къимат лъугIула. Гьелъул гIаксалда, Аллагьасе ﷻ гIоло ракIбацIцIадго гьабураб гьитIинабго лъикIаб гIамалалъулцин кIудияб кири букIине бегьула.

Исламалъул тарихалда руго гьелъие гIемерал мисалал. ХIадисалда бицунеб буго цо чIужугIаданалъ къечон бугеб гьвеялъе лъим кьедал Аллагьас ﷻ гьелъул мунагьал чуриялъул. Цогидав чиясе, гьединго цо хIайваналда гурхIелги гьабун, тIаса лъугьинги кириги щвана. Гьел ишаздасан бихьулеб буго гьабулеб жо гьитIинаб букIине бегьулеблъи, амма ракIбацIцIадаб ният бугони, гьеб тIадегIан гьабулеб букIин.

ЧIахIиял лъугьа-бахъиналцин ракIбацIцIалъиялда рарал рукIана. Бадруялъул рагъда дагьалго бусурбабазе бергьенлъи щвана жидерго иманалъул ва къасдазул бацIцIалъиялъул хIасилалда. Амма УхIудалъул гъазаваталда, дунялалъул пайдаялде бугеб гъира цо-цоязул ракIазде лъугьараб мехалъ, ахIвал-хIал хисана. Гьебги нилъее дарслъун ккола: дунялалъул къасдал нияталде гъорлъе журан лъугьиндал, баракат бахъула.

КIудиял гIалимзабазул гIумруялъулъги ракIбацIцIалъиялъ хасаб бакI ккола. Имам Бухарияс жиндирго хIадисазул мажмугI данде гьабиялъе гIемерал сонал кьуна, гьеб масъалаялде гъваридаб такъвагун вачIун. Имам Нававиясул къокъаб гIумру букIана, амма нахъе тана жакъаги цIалулел гIемерал тIахьал. Гьезул ирс буго Аллагь разилъиялъе ракIбацIцIадго гьабураб захIматалъул хIасил.

КIвар бугеб жо ккола бичIчIи, ракIбацIцIалъи, гIицIго балъго иш гьаби гуреблъи. Гьеб ккола рекIел хIал. ЛъикIаб иш гIадамазда бихьизе бегьулин абун тейги - рияалъул цо тайпа ккола. ХIакъаб ракIбацIцIалъи ккола цогидазда бихьаниги бихьичIониги Аллагьасе ﷻ гIололъун цо щиб бугониги гьаби.

ГIалимзабаз абула, гьитIинаб гIамал бацIцIадаб нияталъ тIадегIан гьабула, кIудияб гIамалги букIуна нияталъ жиб гIодобегIан гьабулеблъунилан.

РакIбацIцIалъи буго щибаб рагIуе ва щибаб ишалъе магIна кьолеб кьучI. Гьелъ гьитIинабги кIодо гьабун, ТIадегIанав Аллагьасда ﷻ цеве инсан макъамалде вахинавула.

 

Жабир Мажидов

2026-05-15 (ЗулкъагIида 1447 с.) №10.


Анищ тIубана

ДРялъул муфтиясул гӀакълучи ГIайна ХIамзатовалъ гӀахьаллъи гьабуна «Кумек» абураб бизнес-клуб рагьулеб мехалда тӀобитӀараб ва «Инсан» фондалъ гӀуцӀараб «Шкатулка желаний» абураб тадбиралда. Гьеб акция тIобитIулеб заманалда лъим кIанцIиялдалъун зарал ккараб...


Суал-жаваб

ХIежалъ гIисинал ва чIахIиял мунагьал чурулищ? ГIемерисел гIалимзабазда аскIоб хIежалъ гIисинал мунагьал чурула, амма кIудиял мунагьал ва гIадамазул хIукъукъал чуруларо. Бухари ва АхIмадица бицараб хIадисалда буго: «ХIеж гьабураб мехалда жинца абичIони квешаб рагIи ва гьаричIони фискъуялде...


Аллагьасе ﷻ бокьулеб би

Къурбанкъоялъ Адамил лъималаз гьарурал лъикIал гIамалазул бищун Аллагьасе бокьулеб гIамал би гIодобе тIей буго (къурбан хъвей).   Къурбаналъе хъураб жо Къиямасеб къоялъ бачIине буго жиндирго лълъурдулгун, расалгун, щанкIлалгун, гьелъул би ракьалде тIинкIилалде Аллагьасда ﷻ аскIоб кIудияб...


Къурбан хъвей

Къурбан хъвеялъул хIукму   ШафигIиясдаги, АхIмадидаги, Маликидаги аскIоб къурбан хъвей муаккадаб суннат ккола, ай кIвар кьун тIадчIей гьабизе кколеб суннат. АбухIанифада аскIоб - шагьаразда, росабалъ гIумру гьабун ругел гIадамазда тIадаб буго. («РахIматул...


Конкурсалъул хIасилал гьаруна

Гумбет районалда тӀобитӀараб конкурсалъул финалистазе лъай кьеялъул управлениялъул начальникас сертификатал ва гӀарцулал сайгъатал кьуна. Лъай кьеялъул управлениялъул начальник МухӀамадвакил Забидовас шапакъатал кьуна, битIун какие чуриялъул ва как баялъул конкурсалъул районалъулаб этапалда...