Аслияб гьумералде

БитIун ккезе бокьани...

БитIун ккезе бокьани...

«Мухтасаралда» хъвалеб буго: «Камилаб иман букIуна мацIги рекъон, ракIалъ ритIухъги, лугбуз гIамалги гьабун суннаталда рекъон хьвадани», - ян.

Къуръаналда буго: «Ле, иман лъурал гIадамал! Нужеца Аллагь гIемер рехсей», - ян (Суратул «АхIзаб» 41 аят). Гьелъие магIна гьабун имам КъуртIубияс тафсиралда гьаб хIадис бачунеб буго: «Жинда Аллагь разилъаяв Абу СагIид Худрияс бицунеб буго Аварагас ﷺ абунин: «Нужеца зикру баче гIадамаз гIантал ругин абизегIан», - абун («Тафсируль КъуртIуби»).

Цоги хlадисалда буго: «Аллагь рехсолевги рехсоларевги, хварасулги чӀагоясулги мисалалда руго», - ян. Аллагьасул валиясе (гIарифуназул цоясе) гьалмагъас кьун буго кIалъазе лъалеб попугай. Гьелъ ахIулеб букIун буго: «ЛА ИЛАГЬА ИЛЛА ЛЛАГЬ», - абун. ЛъикIаланго заман гьоркьоб индал, гьалмагъ вачIуна гьесухъе гьоболлъухъе. ЦIакъ къваридго, хIатта магIил бералги цIун ватула гьев. Щиб ккарабин гьикъидал, гьес абула попугай хванин.

- ВахI, гьедигIан цIакъищ гьелда хадуб ракI хвараб? Цоги балагьилагури дуе гьеб, - янги абун, гьесул ракI батизабизе лъугьун вуго гьалмагъ. Цинги валияс жаваб гьабула:

- Попугаялда хадуб ракI хун гуро дун вугев. Дун пашман гьавуна долъул къисматалъ. Холелъулги долъ ахIулеб букIана добго, амма бащдаб гурого ахIичIо, ай «Ла илагьа» абунги ахIун, «илла Лагь» ахIичIо. Дун хIинкъун вуго рухI бахъулелъул дирги гьединабго къисмат ккеладайин абун. ХIисаб гьабидал, гьеб буго нилъее кIудияб хIинкъи. Гьаб дунялалда нилъер аслияб мурад кколелъулха Аллагьасул дин гьаби ва дунялалъул ахирги иманалда ккей. Гьелъие тIоритIел гьабулел гIемерал далилалги руго.

Гьезул цо-цоял рехселин: - кIалги ракIги зикруялде ругьун гьаби;

- какичуриялда даимлъи;

- тавбу гIемер гьаби;

- гIибадат гьабиялда тIадчIей.

Доб хIинчIалъул мисал бачиялъе гIиллаги ккола, гIицIго кIалги ругьун гьабун, ракIалда хIузур гьечIолъиялде нилъ ругьунлъани, додинабго къисмат ккезе рес букIин. Попугай буго гIакълуги таклифги гьечIеб хIинчI. ГIадан гьединав гьечIелъул. ГIакълуги буго, таклифги буго, ихтиярги буго, лъикIаб-квешабги лъала. ТIаса бищаралъухъ хIисабги букIине буго. Магнитофоналда лъураб флешка гIадин нилъер мацI бугони, зикруялде ругьун гьабичIеб, рухI бахъиялда аскIобги абизе кIоларого яги бащдаб гурого абичIого ккезе рес буго.

ТIахьазда хъвалеб буго, дунялалда нилъер ракIгъолеб, напсазе бокьулеб жо рухI бахъулелъулги нилъехъе тIадбуссунин. ГIибадат гьабизе бокьулеб букIун батани, ракIалде гIибадат щолин. ГъафлатмагIсият гьесул бергьараб букIун батани, ракIалдеги гьеб бачIунин рухI бахъулелъул абун. Пуланай гIадан гIемераб заманалъ йикIун йиго лъавудаса ун, ай комаялда. Йигьараб мехалда гьелда гьикъун буго бокьараб жо бугищин абун.

ГIемераб заманалъ комаялда йикIарай гьелъ абун буго гIарац бокьилаанин абун. Гьедин букIуна рухI бахъулеб мехалъги дунялалъул магIишат рекIелъан биччани. Жинда Аллагь разилъаяв Абугьурайрат хвалил бусада вугев заманалда гIодун вуго. Щиб ккарабилан гьикъидал, гьес абун буго: «Дун хIинкъун вуго Аллагьасда цевечIараб мехалда, гьитIинабин дица толеб букIараб гъалатI, кIудияб мунагьлъун батилин», - абун. Гьеле иман. Гьелъиеги нилъее, жакъасеб заманалда, бищун кумек гьабулеблъун буго устарзабаз малъулеб тIарикъат.

МУХIАММАД НУРМУХIАММАДОВ, ГIАХЬАЛЧIИ РОСДАЛ ИМАМ

2026-10-01 (РабигIул ахир 1448 с.) №19.


Малик ибну Динар

Малик ибну Динар Абу ЯхӀя ал-Басри ккола табигӀиназул щуабилеб кьералъул чи. Гьев гьавуна ибну ГӀабасил заманалда ва цӀалана Анас ибн Маликида цеве, гьесдасан хӀадисалги рицана.   Бухарияс, Абу Давудица, Тирмизияс, ан-Насаица ва ибну Мажагьица тIахьазда рехсана Малик ибну Динаридасан рицунел...


Муфти дандчIвана Жиддаялда вукIарав консулгун

Дагъистаналъул муфти, шайих АхIмад-афанди дандчIвана Жидда шагьаралда бугеб Россиялъул генералияв консуллъун хIалтIарав Багьавудин ГIалиевгун. Багьавудиница АхIмад-афандида баркана гьавураб къо ва гьарана лъикIабщинаб. Гьединго гьез бицана жакъа дандчIвалел ругел захIмалъабазул, гьел тIуразе...


Аварагасул ﷺ гIумруялдаса

МухӀаммад авараг ﷺ ккола ТӀадегӀанав Аллагьас ﷻ тӀаса вищарав ва бищунго Гьесие вокьулев авараг. Гьесул тIокIлъиялъе гӀоло ТӀадегӀанав Аллагьас ﷻ рухӀал рижараб къоялъ, цогидал аварагзабазеги щвана авараглъиялъул бутӀа ва гьел лъугьана инсанияталда гьоркьоса тӀаса рищараллъун.   МухIаммад...


Сапаралда кинав вукIарав Авараг ﷺ?

(Байбихьи цебесеб номералда)   АсхIабзабазул ургъел ва кумек   Сапаралде вахъаралъув Авараг ﷺ вукIана цевехъанлъун гуревги, жинда божилъи гьабулев гьалмагълъунги. Гьев кидаго вукIунаан аскаралда яги къапилаялда нахъа-нахъа, хадур ккаразе, загIипазе, унтаразе кумек гьабизелъун. Гьелъие...


Гьикъизе нечараб бицине намусаб

КIухIаллъун йиго     Гьале лъабго моцIгIанасеб заман буго щибго гьабизе бокьуларого. Цее хIалтIулаан, цIалдолаан, гьудулзабигун дандчIвалаан, гIумруялдаса рохел букIунаан. Амма гьанже бокьулеб буго егизе, телевизоралъухъ балагьизе, дунго дидаго йикIине. Росасдаги хехго ццим бахъуна,...