Аслияб гьумералде

Къимат кIудияб как

Къимат кIудияб как

Паризаял какал гурелги, муъминчиясе лъикIаб буго суннатал какал разеги. Суннатазда гьоркьоса хасго къиматаблъун ккола къаси сардилъ рахъун балеб тагьажудалъул как.

 

Тагьажудалъул какги ккола Аварагасул ﷺ суннат. Аварагас ﷺ гьеб гьоркьоса къотӀичIого балеб букӀана ва унтаниги толебги букIинчIо.

ГӀабдуллагь ибну Абу Къайсидасан бицараб хӀадисалда буго, ГӀайшатица абун бугин: «Нужеца къаси балеб как рехун тоге, хӀакълъунго, Аллагьасул Расулас ﷺ гьеб рехун течӀо, унтун яги свакан вукӀун ватаниги. Гьеб мехалъ гьес гӀодов чӀун балеб букӀана», - ян. (Абу Давуд, 1307)

Как ккола муъминчияс гьабулеб бищун лъикӀаб гӀибадат. Гьелъул къиматги букӀуна ракӀбацӀцӀадго гьабулеб бугони. Амма къаси гьабулеб гӀибадаталъулъ букIуна бищунго кIудияб ракӀбацӀцӀалъи ва дагьаб рияъ.

Абу Гьурайратидасан бицараб хӀадисалда буго Аллагьасул Расулас ﷺ абунин: «Рамазаналдаса хадуб кӀал кквезе бищун лъикӀаб ккола МухӀаррам моцӀ, паризаяб какалда хадуб бищунго лъикӀаб буго къаси рахъун балеб как». (Имам АхӀмад, 7534; Муслим, 1163; Абу Давуд, 2429; Тирмизи, 438; ибн ХӀиббан, 3636)

Тагьажуд ккола боголил какдаса хадуб, рогьалил как базе заман щвезегӀан гьоркьоб бугеб мехалда базе бегьулеб как.

Тагьажудалъул бищун дагьаб кӀиго ракагӀат буго, бищун цӀикӀкӀун - къадар чIезабун гьечIо. Гьеб гӀемер барабгIан лъикӀаб буго. Цо-цо гӀалимзабаз абула тагьажудалъул какил бищун дагьаб ракагӀат кӀиго, бищун цӀикӀкӀун анцӀила кӀиго, гьоркьохъеб анлъго ракагӀат бугиланги.

Суннатаб буго тагьажуд базе рахъинаризе агьлу-хъизан, гьезиеги ТIадегIанав Аллагьасул ﷻ рахIмат щвезе.

Аллагьас ﷻ къуват кьеги нилъее гьеб какда тIадчIей гьабизе.

 

Шамил МухIаммадов

2026-09-01 (РабигIул аввал 1448 с) №17.


Гьорхъохъеб дин

Ислам буго гьоркьохъеб ва бигьаяб дин. ТӀадегӀанав Аллагьас ﷻ хирияб Къуръаналда абуна: «Нижеца нуж умматлъун гьаруна гьоркьохъеб хIал ккураб», - ян («Бакъара» сурат, 143). Гьелъул магӀна ккола муъминчиясул нух хӀинкъиялдаги хьулалдаги гьоркьоб букӀине кколин...


Мисал босула

Бищун талихIавлъун ккола Аллагьас ﷻ тIадкъарал хIукъукъалги тIуралев, хирияв Аварагасул ﷺ суннатги цIунулев ва исламалда рекъон хъизан-агьлуялъе тарбияги кьолев чи. Лъимералъ тIаса бищулеб нух бараб букIуна эбел-инсуда.   ГIемер абулеб рагIула, эбелалда яги инсуда релълъарав вугин абун....


Курми росдал къо

Курми росулъ тӀобитӀана росдал къоялда хурхун байрамалъулаб тадбир. Гьеб къоялъул аслияб лъугьа-бахъинлъун букӀана щивав чияс жидерго къуват, гьунар, бергьенлъи босизе бугеб гъира бихьизабизе рес кьураб спортивияб къец. Гьелдаса хадуб киналго гьалбал кваназаруна ва цо-цо церехъабазе кьуна...


Хъизан цIуне

Хъизан гьаби ккола ТIадегIанав Аллагьасда цебе кIудияб жавабчилъи. Нилъеца хъизан гIуцIула Аллагьасул амруялдалъун ва Аварагасул ﷺ суннаталдалъун, гьединлъидал, нилъеца хIаракат бахъизе ккола диналъ малъараб куцалда хъизамалда гIумру гьабизе.   Квеш ккараб жо, жакъа гIемерал хъизамал...


Нужее баяналъе

1. Муъминун абун сураялда щай абураб? – Муъминзаби ва гьезул сипатал рехсеялъ. 2. Чан сураялда рехсараб дунял хIайгIадинаб жо бугин абун? – Ункъо сураялда: «АнгIам», «ГIанкабут», «МухIаммад», «ХIадид». 3. ШайтIаналъул хъаравулзаби абун...