Kabi̇r zi̇yareti̇

Hanefî Fıkhı

İmam Azam’a göre mezarlık ziyareti erkeklere ve kadınlara caizdir. Kadınların mezarlık ziyareti konusunda mekruh olduğunu söyleyenler de mevcuttur fakat aykırı davranışlarda bulunmadıkları takdirde kerahet te ortadan kalkar demişlerdir.

Peygamber Efendimiz bir hadisi şeriflerinde şöyle buyurdu: «Sizi kabirleri ziyaretten men etmiştim; artık şimdi onları ziyaret ediniz, çünkü bu size ahireti hatırlatır.» Müslim. Kadınların mezarlığa ziyarete gitmeleri konusunda haram diyen âlimler de vardır. Çünkü kadınlar duygusal konularda zayıftır ve her an duygu patlaması yaşayabilirler. Mezarlık ziyareti sırasında Yasin süresini okumak tavsiye edilir. Peygamberimiz şöyle buyurdu:

«Her kim kabristana girer de Yâsin'i okur ve sevabını ölülere bağışlarsa, o gün Allah Teâlâ onların azabını hafifletir. Kendisinin de bu kabristandaki ölüler sayısınca sevabı olur.»

Ziyaret Adabı

Kabrin yanında oturarak Kuranı Kerim okumakta sakınca yoktur. Kabirlere basıp yürümek, yeme içme, ihtiyaç giderme, ot, ağaç koparma, uyumak, uzanıp dinlenmek hoş görülmemiştir. Bitkiler, ağaçlar devamlı zikir halinde oldukları için ölülere af olmaları için ve azaplarının hafifletilmesi için yardımcı olurlar. Resûlullah yanından geçmekte olduğu iki mezar hakkında şöyle buyurdu:

«Bu ikisi, kendilerince büyük olmayan birer günahtan dolayı azâp görüyorlar. Evet, aslında (günahları) büyüktür. Biri koğuculuk yapardı. Diğeri ise, idrarından sakınmaz, iyice temizlenmezdi.»

Resûl-i Ekrem Efendimiz yaş bir hurma çubuğu istedi onu ikiye ayırdıktan sonra, «Bunlar yeşil kaldıkça belki azâbları hafifler» buyurdu ve o iki mezarın üzerine dikti. Kabrin üstünde olan kuru bitkileri kaldırmakta sakınca yoktur. Süleyman b. Büreyde'nin babasından rivayet ettiği bir haberde Rasulullah şöyle buyurdu:

Kabristana vardığınızda şöyle söyleyin: «Selâm size ey gerçek dünyanın mümin ve Müslüman sakinleri. İnşaallah biz de yakında size katılacağız. Allah'tan size ve bize afiyetler vermesini dilerim.» (Müslim,Cenâiz, 35).

Kabir ziyaretinde zaman kısıtlanması yoktur gündüz gidildiği gibi gece de gidilebilir. Hz. Aişe: «Rasulullah"ın, kendisiyle kaldığı bir gece, kalkıp sessizce Baki mezarlığına doğru gittiğini, kendisinin de onu takip ettiğini söylüyor. Geriye dönünce nereye gittiğini soruyor ve Hz. Peygamber, Cebrail'in gelip: «Rabbin Baki mezarlığına gitmeni ve oradakiler için istiğfar etmeni sana emrediyor.» Buyurdu.

MUHAMMED FARUK AZIMOV