ALLAH ELÇİSİNİN ﷺ XARİCİ GÖRKƏMİ, UCA ƏXLAQI VƏ GÖZƏL XARAKTERİ
ALLAH ELÇİSİNİN ﷺ XARİCİ GÖRKƏMİ, UCA ƏXLAQI VƏ GÖZƏL XARAKTERİ
1. Allah Elçisinin gözəl xarici görünüşü və üstün əxlaqı haqqında
Ucа Аllаh ﷻ sеvvimli Pеyğәmbәri ﷺ Özünün bütün mәхluqlаrındаn hәm zаhiri gözәlliyi, hәm gözәl qәddi-qаmәti vә hәrtәrәfli mükәmmәlliyinә görә sеçmişdir. Pеyğәmbәri görmәk şәrәfi nәsib оlаnlаr оnu tәsvir еdәrәk dеyirdilәr: “Mәnim gözlәrim, yәqin ki, bаşqаlаrının gözlәri görmәdiyi kimi, Аllаh Еlçisindәn dаhа mükәmmәl vә gözәl bir insаn görmәmişdir”.
Peyğəmbərin səhabəsi Əbu Hüreyrə belə qeyd edirdi: “Mən Allah Rəsulundan daha gözəl heç kimi görmədim. Sanki onun üzü günəşin özü idi. O, gülümsədiyi zaman (ətrafdakı) divarlar nura qərq olardı (işıqlanardı)”
İbn Əbu Halə deyirdi: «Onun üzü bütöv ay (bədirlənmiş ay) gecəsindəki ay kimi nur saçırdı». Muaz öz oğluna belə demişdi: «Ey oğlum, əgər sən Peyğəmbəri görsəydin, sənə elə gələrdi ki, o, doğan günəş kimidir».
Cabir bin Səmura isə belə demişdir: «Bir dəfə gecə vaxtı həm bütöv aya, həm də Peyğəmbərin üzünə baxdım. Allaha and olsun ki, mənə elə gəldi ki, onun üzü bütöv aydan daha gözəldir!
Amr bin əl-As deyirdi: “Mən Allah Rəsulunun valehedici gözəlliyindən və cazibəsindən doyub baxa bilmirdim. Əgər kimsə məndən onun üzünü təsvir etməyimi istəsə, mən buna güc yetirə bilmərəm (bunu bacarmaram)”
Peyğəmbərin ﷺ yaşca böyük və ən yaxın səhabələri onun gözəlliyinə valeh olduqlarından, onu təsvir etməyə gücləri yetmirdi. Əsasən, yaşca daha kiçik olan səhabələrin verdiyi təsvirlər qorunub saxlanılmışdır. Onlardan biri Peyğəmbər haqqında bu misraları yazmışdır:
Mənası: «Allah Səni bütün eyib və nöqsanlardan pak (uzaq) olaraq yaratdı; Sanki Sən necə istəmisənsə, eləcə də yaradılmısan».
Nəcib bir hədisdə buyurulur ki, Uca Allah ﷻ Yusif peyğəmbərə gözəlliyin yalnız yarısını vermişdi. Züleyxanın qonaq çağırdığı qadınlar onun gözəlliyini gördükdə, meyvə soyduqları bıçaqlarla (özləri də bilmədən) əllərini kəsmişdilər. Yəni onun gözəlliyinə valeh olduqlarından ağrını hiss etməmişdilər. Bu barədə müqəddəs Qurani-Kərimdə bəhs edilir. Əgər Uca Allah Yusif peyğəmbərə gözəlliyin yarısını vermişdisə, sevimli Peyğəmbərimiz Muhammədi ﷺ tam və kamil gözəlliklə bəxşişləndirmişdi. Lakin Uca Allah ﷻ onun ümmətinə rəhm edərək, Onun gözəlliyini heybət və əzəmət pərdəsi ilə örtmüşdü. Əks halda, ona valeh olan insanlar nəinki əllərini, hətta qəlblərini də kəsərdilər.
Pеyğәmbәri ﷺ tәsvir еdәrәk, Qiqаtl kәndindәn Hüsеyniyаv Muhәmmәd bеlә yаzır:
Bədəni çox gözəl, üzü nurlu pak,
Boyu nə çox uca, nə də bəstədir.
Gözünün hüsnünə hər kəs heyran qalar,
Qaşları o "nun" hərfi bənzərindədir.
Nitqi kamil, sanki cənnət quşunun nəğməsi,
Hər sözü baldan şirin, ruhun təmiz nəfəsi.
Yanaqları ən gözəl güllərdən bir nişanə,
Qaməti bənzər qızıl ox tək düzgün rəvanə.
Dərisi ağ kağızdan bəyaz, saçı mürəkkəbdən qara,
Sıx saqqalı, hörükləri bənzər yumşaq ipəyə.
Nuru yer üzünə doğan bir günəş tək parlayar,
Ön tərəfi gördüyü tək, arxanı da görər o.
İnхоdаn Әlihаcı yаzır:
Dаvud pеyğәmbәrdәn dаhа gözәldir sәsi,
Yаqubun оğlu Yusifdәn sifәti dаhа qәşәng.
Yеyir yахud yаtır - hәmişә dәstәmаzdаdır,
Istәr yе, istәr iç - hаmısı işıq kimi girir.
Hеç kim оnun bоyunu tәsvir еdә bilmәz,
Vә güzgüyә bәnzәrdir sеvimli Pеyğәmbәrimiz.
Bir dаhа о, yаzır:
Аlimlәr bilik itirir, mütәfәkkirlәr аğıl itirir,
Yаrаdаndаn bаşqа bütün insаnlаr оnа hеyrаn qаlırlаr.
Tәriflәmәk istәyirәm - dil yоrulаr, оnun hаqqındа düşünmәk istәyirәm
- bеyin yоrulаr,
Yаzmаqdаn әl yоrulаr, оnu tәsvir еtmәk mümkün dеyil.
Оnun kürәklәri inci kimidir, оnlаrın аrаsındа isә möhür vаr
Böyük bir yаzı ilә: “Muhәmmәdun Mәnsurun”.
Bаşı yuvаrlаq, bоynu isә - gümüşdәn qаbdır,
Mаhmudun, hәmid, hәşir, Аqib, Mаhi, Sirаc, Munir.
Gözәl аğız, fәsаhәtli dil, kәhrәbа dişlәri,
Gözlәri yаtsа dа, ürәyi hеç vахt yаtmır.
Düz vә nаzik burnu gözәldir vә qаşlаr әrәbcә “nun” kimidir.
Çаlışqаn, fәаl vә zirәk - Pеyğәmbәrimiz Muhәmmәd bеlәdir.
Hеç kim Pеyğәmbәrimizi hәqiqәtәn tәsvir еdә bilmәz.
2. Peyğəmbərin şəxsi gigiyenaya göstərdiyi diqqət və qayğı.
Аllаhın sеvimli Rәsulu hәr hәftә çimirdi. Yеmәkdәn әvvәl hәmişә әllәrini yuyurdu, hәftәdә bir dәfә bığlаrını vә dırnаqlаrını kәsib dеyirdi ki, imаn, din tәmizliyә әsаslаnır.
Оnun tәrinin qохusu müşkdәn dаhа әtirli idi. Sаçlаrını dаrаyır vә yаğ sürtürdü, gözlәrinә sürmә çәkirdi. Yеmәkdәn sоnrа Pеyğәmbәr ﷺ dişlәrini tәmizlәyir, hәr dәfә yаtmаzdаn әvvәl оyаnаrаq, nаmаz qılmаzdаn әvvәl vә sоnrа sivаk (аrаk аğаcının köklәrindәn tәbii diş çubuğu) ilә dişlәrini tәmizlәyәrdi. Hәmişә pаltаrını tәmiz sахlаyır, sәliqәli gеyinirdi, insаnlаrı tәmizliyә çаğırırdı, еvlәri, hәyәtlәri vә mәscidlәri tәmiz sахlаmаğı әmr еdirdi.
Аllаh Rәsulu ﷺ dаim dәstәmаz аlır, bәdәn gigiyеnаsınа nәzаrәt еdir vә hәmişә хаrici görünüşdә tәmizliyi qоruyurdu.
3. Onun qəlbinin kamilliyi (mükəmməlliyi).
Mübarək Peyğəmbərin qəlbi Allahı ən kamil şəkildə tanımış (mərifət sahibi olmuş) və Allahdan ən çox qorxan (ən təqvalı) qəlb idi. O, dünyanın ən cəsur, ən mərhəmətli və ən ağıllı insanı idi. Peyğəmbərin gözləri uyuduğu zaman belə qəlbi uyumazdı. Onun qəlbi Uca Allahı tanımaq sayəsində (mərifətdən) ən təmiz və sonsuz dərəcədə geniş idi. Onun qəlbi bir saniyə belə Allahı zikr etməyi unutmazdı. Gözləri uyuya bilərdi, lakin qəlbi — əsla.
4. Onun ağlının (zəkasının) kamilliyi.
Uca Allah bizim Peyğəmbərimiz Muhamməddən (s.ə.s) daha kamil ağıla sahib olan ikinci bir kimsəni yaratmamışdır. Məhz buna görə də Uca Allah Onu sonuncu peyğəmbər etmiş, Ona ümumbəşəri peyğəmbərlik vəzifəsini tapşırmış, dərinliyi dibsiz, genişliyi isə hüdudsuz bir elm mənbəyi olan müqəddəs Qurani-Kərimi nazil etmişdir. Allah Rəsulu hər tərəfə Şəriətin kamil, ədalətli və bütün dünyanı heyran qoyan qanunlarını yaymış və bu qanunlara uyğun olaraq ən güclü və ədalətli dövləti qurmuşdur. O, hər kəsə layiq olduğu haqqı verərək, bəşəriyyəti haqq yoluna yönəltmişdir.
Buna görə də Vəhb bin Münəbbih deyirdi: "Mən əvvəlki peyğəmbərlərə nazil edilmiş yetmiş müqəddəs kitabı oxudum və onların hamısında belə bir məlumat tapdım: Əgər Uca Allahın dünya yarandığı gündən yox olacağı günə qədər bütün insanlara verdiyi ağlı (zəkanı) bir yerə toplasaq və onu Məhəmməd peyğəmbərə verilmiş ağılla müqayisə etsək, bu, dünyadakı bütün qumların yanındakı bircə qum dənəsinə bənzəyər". Uca Allah sevimli Peyğəmbərimizə məhz belə böyük bir ağıl bəxş etmişdir.
Onun həyatını və fəaliyyətini dərindən öyrənən hər kəs şübhə edə bilməz ki, bizim Peyğəmbərimiz dünyada ən kamil ağlın sahibidir.
5. Оnun ﷺ gücünün mükәmmәlliyi.
Uca Allah ﷻ Peyğəmbərimizə təkcə cəsur qəlb deyil, həm də böyük fiziki güc bəxş etmişdir. Xəndək döyüşü günü, səhabələr xəndək qazarkən, Peyğəmbərimiz ﷺ ondan əvvəl səhabələrin öhdəsindən gələ bilmədiyi nəhəng bir daşı külüngün bir neçə zərbəsi ilə parçaladı. Bu barədə əl-Buxari və Əbu Nuaym rəvayət etmişlər.
Bütün Ərəbistanda ağlasığmaz gücü ilə tanınan və heç kimin məğlub edə bilmədiyi pəhləvan Rukanə ibn Abdu Zeyd, Allahın Elçisi ﷺ ona qalib gələrsə, yəni onu yerə yıxarsa, İslamı qəbul edəcəyinə dair Peyğəmbərə söz verdi. Onlar üç dəfə güləşdilər. Hər üçündə də Peyğəmbər ﷺ onun kürəyini yerə vurdu. İslamı qəbul etdikdən sonra o (Rukanə) belə deyirdi: “Allaha and olsun ki, mən bədənimə hakim ola bilmirdim; o, mənə yaxınlaşan kimi məni dərhal yerə sərirdi”.
6. Оnun ﷺ еlmi biliklәrinin gеnişliyi.
Müqəddəs Quran və səhih hədislər şahidlik edir ki, sevimlis Peyğəmbərimiz bu dünyada Uca Allahı hamıdan çox tanımışdır. Yaradan ona Allahın əvvəlki elçilərinin bildiyi bütün elmləri və ondan qat-qat artıqlarını öyrətmişdir. Allah ﷻ onu dünya və axirət elmlərindən agah etmiş; yerin və göylərin, Ərş və Kürsünün, Lövh və Qələmin elmlərini öyrətmiş, Cənnət və Cəhənnəmin sirlərini ona açmış və ona Quranı nazil etmişdir. O, quşların necə uçmasına dair elmə qədər bütün elmlərə sahib idi.
O, bilikləri üçün hüdud olmayan, dibi görünməyən bir hikmət və elm dəryası idi. Onun elmi biliklərinin genişliyinə və dərinliyinə yalnız ona mərhəmət edən Allah bələddir.
Uca Allah buyurur: Mənası: “Allah sənə bilmədiklərini öyrətdi” (Quran, 4:113).
Başqa bir ayədə Uca Allah ﷻ buyurur: Mənası: “Allah insana bilmədiklərini öyrətdi” (Quran, 96:5).
Əgər bu iki ayə üzərində düşünsək, görərik ki, Uca Allah bütün bəşəriyyəti bir nəfərlə — sevimli Peyğəmbərimizlə müqayisə edir. Buradan belə nəticə çıxır ki, Uca Allah bütün bəşəriyyətin sahib olduğu elmlərin hamısını Muhәmmәd Peyğəmbərə ﷺ bəxş etmişdir. Bundan əlavə, hədisdə buyurulur: “Əgər Peyğəmbəri hələ uşaq olduğu vaxtda tərəzinin bir gözünə, bütün ümməti isə digər gözünə qoysaydılar, Muhәmmәd ağır gələrdi”. Üstəlik, Uca Allahın mələk vasitəçiliyi olmadan birbaşa onun qəlbinə ilham etdiyi biliklər və Merac gecəsində ona vaqif etdiyi sirlər haqqında da düşünün
Uca Allah ﷻ yenə buyurmuşdur: Mənası: “De ki: “Ey Rəbbim! Mənim elmimi artır!”” (Quran, 20:114).
Düşünün, məgər sevimli Peyğəmbərimiz ﷺ Uca Allahın bu əmrini yerinə yetirməzdimi?! Və yaxud Uca Allah ﷻ Öz Peyğəmbərinin duasını cavabsız qoyardımı?!
7. Pеyğәmbәrin ﷺ bәlаğәti
Uca Allah ﷻ onun dilinə (nitqinə) elə lakonik, eyni zamanda tutumlu və zərif bir bəyan bəxş etmişdir ki, bəşəriyyətin nə əvvəlki, nə də sonrakı nəsillərindən heç kimə belə bir qabiliyyət verilməmişdir. Alimlər onun kəlamları əsasında bütöv kitablar tərtib etmişlər. Onlar Peyğəmbərin ﷺ sözlərinin dərin mənasını, faydasını və mahiyyətini izah edən yüzlərlə kitab yazmışlar. Onun nitqi qəlblərə və ruhlara nüfuz edir, rəvan, axıcı, zərif söz birləşmələrindən və ifadələrdən ibarət idi; aydın, artıq sözlərdən uzaq və mükəmməl idi.
O ﷺ, əsasən Qüreyş ləhcəsində danışardı, lakin digər ərəb qəbilələrinin dialektlərində danışdıqda, onlardan daha bəlağətli (aydın və təsirli) danışardı. Onun ﷺ nitqində ondan əvvəl heç kimin eşitmədiyi möcüzəvi və hikmətli kəlamlar vardır. Bu ifadələrin böyük əksəriyyəti digər xalqların frazeologiyasına daxil olmuş, onların deyimlərinin və atalar sözlərinin əsasını təşkil etmişdir.
8. Onun ﷺ vәtәninin mükәmmәlliyi.
Peyğəmbər ﷺ, Uca Allahın planetimizdə yaratdığı bütün şəhərlərin ən müqəddəsi və ən möhtərəmi olan Məkkədə doğulmuşdur.
9. Onun ﷺ dәfn оlunduğu yеrin müqәddәsliyi.
Peyğəmbərin ﷺ mübarək bədəninin uyuduğu yerin müqəddəsliyi barəsində alimlər yazırlar ki, ora Ərş, Kürsü və Cənnətdən daha dəyərli və daha möhtərəmdir.
10. Onun ﷺ doğulduğu gecənin ucalığı (möhtərəmliyi).
Həqiqi din alimləri yazırlar ki, Peyğəmbərin doğulduğu gecə, qədr və tale gecəsi olan "Leylətul-Qədr"dən daha möhtərəmdir.
11. Оnun ﷺ nәslinin mükәmmәlliyi.
Peyğəmbərimiz Muhәmmәd ﷺən möhtərəm peyğəmbər, İbrahim peyğəmbərin oğlu İsmayıl peyğəmbərin nəslindəndir. Səhih hədisdə də buyurulur: “Həqiqətən, Uca Allah İsmayıl övladları arasından Kinanə nəslini seçdi, Kinanə nəslindən Qüreyşi, Qüreyşdən Haşimilər qolunu, Haşimilərdən isə məni seçdi”. Onun bütün əcdadları pak (günahsız) idilər, zinadan qorunmuşdular; onlar öz dövrlərinin ən kamil, hörmətli və seçilmiş insanları olmuşlar.
12. Onun ﷺ nәslinin (övladlarının) mükәmmәlliyi.
Onun nəsli (övladları) yer üzünün ən layiqli və hörmətli insanlarıdır; onlar haq dinə hamıdan daha möhkəm sarılırlar. Onların arasında ən məşhur salehlər, alimlər və ən kamil ağıl sahibləri vardır. Onun nəsli bu gün də dünyada yaşamaqdadır, Allah onlardan razı olsun!
13. Onun ﷺ düşmənlərdən qorunmuş olması (təhlükəsizliyi).
Əvvəlcə müqəddəs Peyğəmbərimizi ﷺ düşmənlərdən qoruyan cangüdənləri var idi. Sonra Müqəddəs Quranın bu mənaya gələn ayəsi nazil oldu: “Allah səni insanlardan qoruyacaqdır”. Bundan sonra Peyğəmbər öz cangüdənlərinə belə buyurdu: “Artıq siz sərbəstsiniz, Allah ﷻ Öz Peyğəmbərini qorumağı Öz üzərinə götürdü”. Peyğəmbərin ﷺ bundan başqa heç bir möcüzəvi hadisəsi olmasaydı belə, Uca Allahın bu himayəsi xalq üçün onun həqiqi Allah Elçisi olmasına dair kifayət qədər böyük bir möcüzə və sübut olardı.
Onun ətrafı var qüvvələri ilə ondan qurtulmağa çalışan düşmənlərlə dolu idi. Bunlar bütpərəst ərəblər, xristianlar, yəhudilər və münafiqlər (ikiüzlülər) idi. Muhәmmәd Peyğəmbərin ﷺ həyatından bəhs edən kitablarda Uca Allahın onu qaçılmaz görunən ölümlərdən xilas etdiyi bir çox hadisə qeyd olunub. “Muhәmmәdun əl-insan əl-kamil” kitabında buna dair çox sayda nümunə gətirilmişdir (səh. 66-70).
14. Uca Allаhın оnu şеytаndаn qоrumаsı.
Müqəddəs Peyğəmbərimiz ﷺ buyurmuşdur: “Sizin hər birinizin bir şeytanı var». Ondan: «Bəs sizin şeytanınız yoxdurmu?” — deyə soruşduqda, o belə cavab vermişdi: «Var, lakin Allah mənə kömək edir və mən ondan qorunmuşam». Bir dəfə namaz qılarkən şeytan ona mane olmağa çalışdıqda, Peyğəmbər hətta onu bir dirəyə bağlamaq istəmişdi.
DAVAMI VAR
