Ушаглара мәсләһәтләр

Ушаглар, бу ҝүн сизә бир нечә фајдалы мәсләһәт верәҹәјәм. Онлара риајәт етмәјә чалышын.

1. Һәмишә валидејнләрә гулаг асын. Биз һамымыз билирик ки, валидејнләримиз һәмишә көмәк едәр вә бизим үчүн чәтин вахтда дәстәкләјәрләр. Ананы вә атаны бизә һеч ким әвәз етмәз. Онлар сәһәрдән ахшамадәк бизим сәадәтимиз үчүн ишләјирләр. Ушаглар буну гијмәтлиндәрмәли вә онлара гулаг асмалыдырлар. Бәзи оғуллар вә гызлар валидејнләри илә сөзләшир, мүбаһисә едирләр, онларын хаһиш вә ҝөстәришләрини јеринә јетирмәк истәмирләр. Бу, чох писдир. Чүнки Аллаһ бизә өз валидејнләримизә гулаг асмағы вә һөрмәт бәсләмәји әмр етмишдир.

2. Хошхасијјәт, мәрһәмәтли, хејирхаһ олмаға чалышын. Хош хасијјәт һамыны бәзәјир: ушаглары да, бөјүкләри дә. Хүсусилә бахмаг хошдур ки, балаҹа гыз неҹә евсиз пишији једиздирир ја да кичик оғлан гарыја (гоҹа гадына) неҹә көмәк едир. Бөјүкләрә көмәк етмәјә гачан ушаг дәстәсинә бахмаг неҹә дә риггәтли, тәсирлидир. Ушаглыгдан биз әтрафдакылара јардым ҝөстәрмәји өјрәнмәлијик. Чүнки әҝәр ушаглыгдан јахшылыг еләсән, дүнја ишыглы вә ҝөзәл олар.

3. Јатмаға тез (еркән) узанын. Ушаглара тамдәјәрли јуху ҝәрәкдир. Сәһәр өзүнү ҝүҹлү вә ҝүмраһ һисс етмәк үчүн вахтында јатмаға узанмаг лазымдыр. ондан башга, јухудан габаг дишләрини тәмизләмәји, сәһәрләр исә ҝимнастика етмәји унутмајын.

4. Узун мүддәт телевизора бахмајын. Узун мүддәт компүтер ојунлары ојнамајын. Әлбәттә, һамы мараглы филмләри вә телеверилишләри севир, ојунларын виртуал дүнјасына далмаг чохларынын лап хошуна ҝәлир. Лакин әҝәр узун мүддәт телеверилишләрә бахсаг ја да ојунлар архасында чох отуруб галсаг, бу бизим ҝөрмә габилијјәтимизә пис тәсир ҝөстәрәр. Әҝәр биз ушаглыгдан ҝөрмә габилијјәтимизи корласаг, онда биз бөјүјәндә ҝөзләримизлә нә олар? Сиз бу барәдә фикирләшмисинизми? Һәм дә һәмишә телеверилишләрә бахмаг вә компүтер ојунларына һәддән артыг шиддәтли һәвәс бејинә пис тәсир ҝөстәрир. Бунун әвәзинә топла јахуд ҝизләнпач ојнамаг үчүн һәјәтә чыхын. Ҝөрәрсиниз, бу сизин өзүнүзүн чох хошуна ҝәләҹәк вә ҝүнү-ҝүндән мараглы олаҹагдыр.

5. Ушаглар, сағлам олун! Сағлам гида јејин. Чипсләрдән, сухарылардан, саггызлардан, ширинликләрдән вә диҝәр ичкиләрдән чәкинин (өзүнүзү ҝөзләјин). Бүтүн бунларын әвәзинә алма ја да банан јејин. Чох мејвә вә тәрәвәз јејин, зәрәрли ичкиләр – чохлу шәкәри олан “газлы ичкиләр”, һансындан ки дишләр хараб олур вә гарын ағрыјыр – онларын әвәзинә тәмиз су ичин.

6. Ушаглар, еһтијатлы олун! Чох һадисәләр мәлумдур ки, ушаглар өзләринин тәшкил етдији јанғында мәһв олмушлар. Ондан башга, чохлу мисал вар ки, ушаглар аваријаја (гәзаја) дүшмүшләр.Әҝәр јолун ишләк һиссәсини кечмәк лазымдырса, јалныз светофор (ишыгфор) олан јердән кечин, вә јалныз јашыл ишыгда. Һәмишә диггәтли олун вә һәр бир аддымынызы әтрафлы дүшүнүн, ҝөтүр-гој един. Бу аталар сөзүнү һеч вахт унутмајын: једди дәфә өлч, бир дәфә бич. Јолу јалныз бөјүкләрлә кечмәјә чалышын, һеч вахт газ вә кибрит (спичка) илә зарафат етмәјин.

БАҒИСТАН СӘДУЛАЈЕВА